Dự kiến rút ngắn một nửa thời gian cấp phép xây dựng nhà ở

Bộ Xây dựng đang lấy ý kiến dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Xây dựng số 135/2025/QH15, trong đó đề xuất nhiều thay đổi đáng chú ý liên quan đến thủ tục cấp giấy phép xây dựng. Một trong những nội dung nổi bật là việc rút ngắn đáng kể thời gian giải quyết hồ sơ cấp phép, đặc biệt đối với nhà ở riêng lẻ.

Theo dự thảo, thời gian cấp giấy phép xây dựng đối với công trình xây dựng thông thường được đề xuất giảm từ tối đa 20 ngày xuống còn 10 ngày làm việc. Riêng đối với nhà ở riêng lẻ, thời gian xử lý hồ sơ có thể rút ngắn từ 15 ngày xuống còn tối đa 7 ngày làm việc. Thời gian giải quyết thủ tục gia hạn hoặc cấp lại giấy phép xây dựng cũng được đề xuất giảm còn không quá 5 ngày làm việc.

Bộ Xây dựng cho biết nghị định này nhằm hướng dẫn triển khai các quy định quan trọng của Luật Xây dựng 2025 liên quan đến quản lý dự án đầu tư xây dựng, thiết kế xây dựng, cấp giấy phép xây dựng và quản lý trật tự xây dựng.

Song song với việc rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ, dự thảo cũng đề xuất đơn giản hóa thủ tục hành chính và đẩy mạnh áp dụng dịch vụ công trực tuyến trong lĩnh vực xây dựng. Theo đó, hồ sơ đề nghị cấp giấy phép xây dựng sẽ được tiếp nhận và giải quyết theo hình thức trực tuyến toàn trình thông qua Cổng Dịch vụ công quốc gia, góp phần minh bạch hóa quy trình xử lý.

Về thẩm quyền cấp phép, dự thảo quy định UBND cấp xã sẽ thực hiện cấp giấy phép xây dựng đối với các công trình cấp III và cấp IV. Sở Xây dựng có trách nhiệm cấp phép đối với các công trình còn lại. Trong khi đó, đối với công trình nằm trong khu công nghiệp, khu chế xuất hoặc khu công nghệ cao, ban quản lý các khu này sẽ là cơ quan thực hiện việc cấp giấy phép xây dựng.

Bên cạnh các thay đổi về thủ tục, Luật Xây dựng 2025 cũng quy định một số trường hợp được miễn giấy phép xây dựng từ ngày 1/1/2026. Theo đó, các công trình xây dựng cấp IV hoặc nhà ở riêng lẻ có quy mô dưới 7 tầng, tổng diện tích sàn dưới 500m2 có thể được miễn giấy phép trong một số điều kiện nhất định.

Tuy nhiên, việc miễn giấy phép không áp dụng đối với các công trình nằm trong khu chức năng hoặc khu vực phát triển đô thị được xác định trong quy hoạch chung thành phố; khu chức năng, khu dân cư nông thôn hoặc khu vực phát triển đô thị thuộc quy hoạch chung đô thị cấp tỉnh; khu vực thuộc quy hoạch chung khu kinh tế, khu du lịch quốc gia; khu vực xây dựng được xác định trong quy hoạch chung xã hoặc những nơi đã có quy chế quản lý kiến trúc.

Điều này đồng nghĩa với việc nhiều trường hợp xây dựng nhà ở riêng lẻ tại đô thị vẫn phải thực hiện thủ tục xin cấp giấy phép xây dựng theo quy định.

Dự thảo Nghị định cũng làm rõ các nội dung chủ yếu của giấy phép xây dựng. Theo đó, giấy phép phải thể hiện các thông tin cơ bản như tên công trình; tên và địa chỉ chủ đầu tư; địa điểm và vị trí xây dựng; loại và cấp công trình; cốt xây dựng (nếu có); chỉ giới đường đỏ, chỉ giới xây dựng; mật độ xây dựng và hệ số sử dụng đất.

Đối với các công trình dân dụng, công nghiệp và nhà ở riêng lẻ, giấy phép xây dựng còn phải ghi rõ tổng diện tích sàn xây dựng, diện tích xây dựng tầng một, số tầng (bao gồm tầng hầm, tầng áp mái, tầng kỹ thuật, tum) và chiều cao tối đa của công trình.

Ngoài ra, giấy phép xây dựng sẽ quy định thời hạn khởi công công trình không quá 12 tháng kể từ ngày được cấp phép.

Hiện dự thảo Nghị định đang được Bộ Xây dựng lấy ý kiến góp ý đến hết ngày 22/3/2026 trước khi hoàn thiện và trình Chính phủ xem xét ban hành.