Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên chủ trì Hội thảo “Định hướng hoàn thiện thể chế pháp luật về đất đai, sửa đổi Luật Đất đai hướng đến mục tiêu giải phóng nguồn lực cho phát triển KT-XH trong kỷ nguyên mới”

Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi; Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng đồng chủ trì Hội thảo.

Tham dự có thường trực Hội đồng Dân tộc, các Ủy ban của Quốc hội; đại diện Tòa án nhân dân tối cao, Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Kiểm toán nhà nước, Ủy ban TW Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các Ban, cơ quan Trung ương Đảng, các Bộ, ngành; đại diện Đoàn ĐBQH, UBND các tỉnh, thành phố; các cơ quan hữu quan; đại diện một số Viện, trường Đại học, một số chuyên gia nguyên là Lãnh đạo các cơ quan của Quốc hội, chuyên gia độc lập, đại diện Hiệp hội ngành nghề và một số tổ chức, doanh nghiệp có liên quan.

Hội thảo đã tập trung trao đổi, làm rõ một số nhóm vấn đề lớn về: kết quả thi hành pháp luật về đất đai; phân tích đầy đủ những hạn chế, bất cập và nguyên nhân, cả từ góc độ chính sách, pháp luật và tổ chức thực hiện; đề xuất đổi mới công tác quy hoạch sử dụng đất, quy định về phân loại đất, chế độ sử dụng đất; đề xuất hoàn thiện quy định về thu hồi đất vì mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; đề xuất hoàn thiện các cơ chế về tài chính đất đai, định giá đất, phát triển thị trường quyền sử dụng đất; đề xuất đổi mới các quy định về giao đất, cho thuê đất, đấu thầu, đấu giá, thỏa thuận về quyền sử dụng dất; đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền đi đôi với tăng cường kiểm tra, giám sát, kiểm soát quyền lực; đẩy mạnh cải cách hành chính, chuyển đổi số mạnh mẽ trong quản lý đất đai, tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp.

Hội thảo thống nhất cao về việc hoàn thiện thể chế pháp luật về đất đai cần hướng tới xây dựng một nền quản trị đất đai hiện đại, đồng bộ, công khai, minh bạch, hiệu quả, xóa bỏ rào cản gia nhập thị trường và giảm thiểu sự can thiệp hành chính về đất đai, xóa bỏ các rào cản hành chính, cơ chế “xin - cho” trong tiếp cận đất đai, bảo đảm quản lý thống nhất, vận hành thông suốt trên nền tảng số, dữ liệu số và ứng dụng mạnh mẽ khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, trí tuệ nhân tạo.

Phát biểu ý kiến chỉ đạo tại Hội thảo, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên ghi nhận và đánh giá cao tinh thần của Hội thảo, các vị đại biểu Quốc hội, đại diện các Bộ, ngành, địa phương, các chuyên gia, nhà khoa học, các tổ chức, hiệp hội, cộng đồng doanh nghiệp đã có nhiều ý kiến tâm huyết, trách nhiệm, sâu sắc, mang tính xây dựng và có giá trị tham khảo hữu ích. Phó Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, việc xây dựng và hoàn thiện pháp luật phải xuất phát từ yêu cầu của thực tiễn, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm, lấy hiệu quả phát triển đất nước làm mục tiêu cao nhất; bảo đảm mọi nguồn lực, trong đó có nguồn lực đất đai, được khai thác, phân bổ và sử dụng hiệu quả, công khai, minh bạch, góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển nhanh và bền vững của đất nước trong kỷ nguyên phát triển mới.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên khẳng định, “mỗi quy định của pháp luật chỉ thực sự có giá trị khi đi vào cuộc sống, mỗi chính sách chỉ phát huy hiệu quả khi vừa bảo đảm yêu cầu quản lý nhà nước, vừa tạo động lực phát triển, khuyến khích đổi mới sáng tạo, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các chủ thể, đồng thời phục vụ lợi ích quốc gia, dân tộc”.

Để tạo sự đột phá trong nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác quản lý đất đai, đưa đất đai thực sự trở thành nguồn lực chiến lược, lợi thế cạnh tranh và động lực phát triển đất nước trong giai đoạn mới, hoàn thiện thể chế về đất đai, Phó Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, việc sửa đổi Luật Đất đai và các luật có liên quan lần này cần được tiếp cận với tư duy thực sự đổi mới, thực sự đột phá, theo đó:

 (1) Đất đai là tài nguyên đặc biệt của quốc gia, là tư liệu sản xuất đặc biệt, là nguồn lực quan trọng để phát triển đất nước;

(2) Quyền sử dụng đất là yếu tố đầu vào quan trọng cho đầu tư phát triển kinh tế - xã hội;

(3) Tiếp tục làm rõ vai trò của Nhà nước thực hiện quyền đại diện chủ sở hữu; khơi thông nguồn lực đất đai nhưng không buông lỏng quản lý; thúc đẩy phát triển nhưng không để thất thoát, lãnh phí, gia tăng bất bình đẳng hoặc ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của Nhân dân;

(4) Chuyển từ tư duy “Chính phủ quản lý” sang “Chính phủ kiến tạo phát triển”; việc hoàn thiện thể chế không phải chỉ để tháo gỡ khó khăn, vướng mắc hiện có mà còn phải mở đường cho những cái mới, khơi thông nguồn lực cho sự phát triển;

(5) Chuyển từ tư duy “bồi thường tài sản bị thu hồi” sang tư duy “tái thiết cuộc sống cho người dân sau thu hồi đất”.

Để bảo đảm tiến độ và chất lượng sơ kết Nghị quyết số 18-NQ/TW, đồng thời, chuẩn bị tốt chất lượng dự án Luật, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên chỉ đạo:

Thứ nhất, Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội với vai trò là cơ quan chủ trì thẩm tra, chủ động phối hợp chặt chẽ với các cơ quan của Quốc hội có liên quan, đặc biệt là Hội đồng Dân tộc và các Ủy ban theo lĩnh vực phụ trách, nghiên cứu đầy đủ, khách quan các ý kiến được nêu tại Hội thảo; tiếp tục phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường và các Bộ, ngành có liên quan rà soát toàn diện các chính sách lớn, bám sát chỉ đạo của cấp có thẩm quyền, nhất là các quan điểm, mục tiêu lớn, mang tính đột phá về tư duy quản lý đất đai trong tình hình mới; nâng cao chất lượng công tác thẩm tra để trình Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét, quyết định.

Thứ hai, Hội đồng Dân tộc, các Ủy ban của Quốc hội, trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ của mình, tiếp tục phối hợp chặt chẽ trong quá trình nghiên cứu, tham gia thẩm tra đối với những nội dung thuộc lĩnh vực phụ trách; bảo đảm dự án Luật được xem xét toàn diện trên các phương diện kinh tế, tài chính, pháp luật, môi trường, nông nghiệp, quy hoạch, đầu tư, xây dựng và các lĩnh vực khác có liên quan.

Thứ ba, Bộ Nông nghiệp và Môi trường với vai trò là Cơ quan chủ trì soạn thảo, tiếp tục nghiên cứu, tiếp thu đầy đủ, nghiêm túc các ý kiến xác đáng tại Hội thảo, tiếp tục lấy ý kiến và tiếp thu đầy đủ các ý kiến hợp lý của các cơ quan của Quốc hội, các chuyên gia, nhà khoa học, cộng đồng doanh nghiệp và địa phương; đánh giá kỹ lưỡng tác động của từng chính sách, bảo đảm các quy định của Luật có tính ổn định, lâu dài, khả thi trong tổ chức thực hiện; phối hợp chặt chẽ với các Bộ, ngành, xử lý hài hòa mối quan hệ với các luật có liên quan, bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất của hệ thống pháp luật. Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên đề nghị khẩn trương rà soát, hoàn thiện hồ sơ dự án Luật, bảo đảm chất lượng, đúng tiến độ, báo cáo đầy đủ với Đảng ủy Chính phủ, đáp ứng yêu cầu theo đúng chỉ đạo của Đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên tin tưởng, với sự vào cuộc trách nhiệm của các cơ quan của Quốc hội, Chính phủ, các bộ, ngành, địa phương, các chuyên gia, nhà khoa học và cộng đồng doanh nghiệp, dự án Luật sẽ tiếp tục được hoàn thiện với chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu của thực tiễn và kỳ vọng của cử tri, Nhân dân cả nước.