Thủ tướng: Xây dựng Luật Đô thị đặc biệt cho TPHCM với các nhóm chính sách mạnh, đột phá, khả thi

Tham dự cuộc làm việc có đồng chí Phạm Gia Túc, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ; đồng chí Trần Lưu Quang, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy TPHCM; đồng chí Nguyễn Văn Thắng, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ; các đồng chí Ủy viên Trung ương Đảng, lãnh đạo các bộ, ngành Trung ương và TPHCM.

Tiếp cận trực diện các khó khăn, thách thức, giải quyết nhanh nhất các kiến nghị, đề xuất

Tại cuộc làm việc, các đại biểu đã tập trung đánh giá những kết quả nổi bật đạt được trong phát triển kinh tế-xã hội; chỉ ra những khó khăn, vướng mắc, các nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm thời gian tới, nhất là việc thực hiện mục tiêu tăng trưởng "2 con số"; triển khai Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị; cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính; vận hành bộ máy chính quyền địa phương 2 cấp; thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công, tiến độ các dự án trọng điểm quốc gia, phát triển nhà ở cho thuê; tình hình xây dựng dự án Luật Đô thị đặc biệt; thúc đẩy tháo gỡ cho các dự án có khó khăn, vướng mắc và xử lý các dự án tồn đọng kéo dài trên địa bàn Thành phố. Lãnh đạo các bộ, cơ quan tập trung thảo luận, góp ý đối với định hướng phát triển, nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm, xử lý các khó khăn, vướng mắc và kiến nghị của Thành phố.

Nằm trong chương trình làm việc của Thủ tướng Chính phủ với một số địa phương là các cực tăng trưởng của cả nước, Thủ tướng Chính phủ nhấn mạnh tinh thần là Chính phủ cùng các địa phương, nhất là những địa phương trọng điểm, tiếp cận trực diện các khó khăn, thách thức, giải quyết nhanh nhất các kiến nghị, đề xuất, thống nhất các trọng tâm, cách làm, hành động thời gian tới.

Do đó, điều quan trọng nhất là Thành phố cần nêu rõ những vấn đề khó khăn, vướng mắc, thách thức và các đề xuất, kiến nghị cụ thể để Chính phủ, Thủ tướng và các bộ, ngành tập trung chỉ đạo xử lý, tạo điều kiện, động lực và cơ hội cho TPHCM thực hiện các mục tiêu.

Theo các báo cáo, ý kiến tại cuộc làm việc, TPHCM là một siêu đô thị, một thực thể hành chính-kinh tế đặc biệt, trung tâm lớn nhất của cả nước và vùng kinh tế trọng điểm phía nam, có vai trò, vị thế đặc biệt quan trọng; diện tích tự nhiên hơn 6.718 km² (xếp thứ 23/34 tỉnh, thành phố), quy mô dân số gần 14 triệu người (thứ nhất cả nước), gồm 168 đơn vị hành chính cấp xã (113 phường, 54 xã và 1 đặc khu Côn Đảo), quy mô kinh tế chiếm 23,5% cả nước.

GRDP Quý I/2026 của Thành phố tăng 8,27% so với cùng kỳ (nếu không tính dầu khí, tăng 8,58%)-mức tăng cao nhất trong 5 năm qua. Khu vực dịch vụ là động lực chính, tăng 8,91%, đóng góp khoảng 56% cho GRDP.

Hoạt động sản xuất, kinh doanh tiếp tục duy trì đà tăng trưởng. Chỉ số sản xuất công nghiệp (IPP) tăng 11%. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng đạt gần 800 nghìn tỷ đồng, tăng 12,8% so với cùng kỳ. Du lịch tiếp tục là điểm sáng với doanh thu đạt 193 nghìn tỷ đồng, bằng 58,5% kế hoạch; đón 5,6 triệu lượt khách quốc tế và 23 triệu lượt khách nội địa. Kim ngạch xuất khẩu đạt 39,5 tỷ USD, tăng 5,3%; nhập khẩu đạt 44,3 tỷ USD, tăng 10,8% so với cùng kỳ.

Các cân đối lớn được bảo đảm, huy động vốn đạt hơn 5.446 nghìn tỷ đồng, tăng 14,3%; dư nợ tín dụng đạt 5.442 nghìn tỷ đồng, tăng 17,33%; thu ngân sách nhà nước đạt gần 401,9 nghìn tỷ đồng, bằng 50% dự toán năm và tăng 24,3% so với cùng kỳ.

Cải cách hành chính, môi trường đầu tư kinh doanh tiếp tục được cải thiện. Thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài đạt hơn 6,6 tỷ USD, bằng khoảng 60% kế hoạch năm và tăng 106,25% so với cùng kỳ; có gần 24,3 nghìn doanh nghiệp thành lập mới, tăng 29,14% so với cùng kỳ và trên 9,6 nghìn doanh nghiệp quay trở lại hoạt động tạo năng lực sản xuất mới và động lực tăng trưởng cho giai đoạn tới. Tổng vốn đầu tư toàn xã hội đạt hơn 141,7 nghìn tỷ đồng, tăng 10,7%.

Mô hình chính quyền địa phương 2 cấp sau hợp nhất được vận hành cơ bản ổn định, thông suốt, bước đầu phát huy hiệu quả. Thực hiện cắt giảm, đơn giản hóa 570 thủ tục hành chính, tỉ lệ cắt giảm thời gian giải quyết đạt 39,18%; tỉ lệ cắt giảm chi phí tuân thủ đạt 22,49%.

Thành phố triển khai quyết liệt, đồng bộ Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị, bước đầu tạo chuyển biến rõ nét trong mô hình tăng trưởng. Thành phố xếp thứ 2 cả nước về Chỉ số đổi mới sáng tạo cấp địa phương (PII); có hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo lớn nhất cả nước với quy mô khoảng 7-7,5 tỷ USD; có gần 30 nghìn doanh nghiệp công nghệ thông tin-truyền thông đang hoạt động, chiếm khoảng 40% của cả nước.

Thành phố đã có phương án giải quyết toàn bộ 838 dự án tồn đọng, kéo dài, giải phóng tổng mức đầu tư hơn 206 nghìn tỷ đồng, diện tích 17 nghìn ha theo Công điện số 112/CĐ-TTg; xử lý dứt điểm 11/11 dự án theo Kết luận số 77-KL/TW và Nghị quyết số 170/2024/QH15; hoàn tất công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng Khu đô thị mới Thủ Thiêm. Đã xử lý 154/414 dự án trong Hệ thống 751, tương ứng gần 3,9 nghìn ha và tổng mức đầu tư gần 118 nghìn tỷ đồng-đây là nỗ lực rất đáng ghi nhận.

Trong thời gian ngắn, Thành phố đã hoàn thành việc xây dựng Đề án đánh giá kết quả thực hiện Nghị quyết số 31-NQ/TW của Bộ Chính trị và trình Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 09-NQ/TW về xây dựng và phát triển TPHCM trong kỷ nguyên mới.

Văn hóa, xã hội, y tế, giáo dục, đào tạo tiếp tục được phát triển; an ninh, quốc phòng được giữ vững; có nhiều chiến công trong phòng chống các loại tội phạm, góp phần bảo đảm môi trường sống an toàn cho người dân và du khách quốc tế.

Thực hiện Nghị quyết 72-NQ/TW của Bộ Chính trị, Thành phố đã triển khai 2 đợt khám sức khỏe, tầm soát miễn phí tại 168 xã, phường cho hơn 41 nghìn người dân, kịp thời phát hiện, phân luồng điều trị sớm các bệnh mạn tính. Đã tổ chức khám, tiêm vaccine miễn phí và kích hoạt thành công kỹ thuật chạy thận nhân tạo tại đặc khu Côn Đảo.

Góp phần định hình và hoàn thiện mô hình phát triển mới của đất nước

Kết luận cuộc làm việc, Thủ tướng Lê Minh Hưng cơ bản đồng tình với các báo cáo, ý kiến và thay mặt Chính phủ ghi nhận, biểu dương những nỗ lực, kết quả quan trọng mà Đảng bộ, chính quyền và nhân dân TPHCM đạt được trong thời gian qua, đóng góp tích cực vào thành tựu chung của cả nước.

Đặc biệt, Thủ tướng đánh giá TPHCM đã đổi mới rất mạnh về phương pháp làm việc, lãnh đạo, chỉ đạo theo hướng quyết liệt, trọng tâm, trọng điểm, đối diện trực diện các vấn đề đặt ra và nếu tiếp tục tinh thần này thì chắc chắn kinh tế Thành phố sẽ tiếp tục tăng trưởng tốt hơn thời gian tới và Thành phố sẽ đạt các mục tiêu đề ra.

Bên cạnh những kết quả đạt được, Thủ tướng thẳng thắn chỉ ra những hạn chế, khó khăn, thách thức của TPHCM. Theo đó, tư duy đổi mới của lãnh đạo Thành phố chưa lan tỏa đồng đều xuống tất cả các cấp, các ngành. GRDP Quý I tăng khá (8,27%), nhưng chưa đạt kịch bản đề ra (10,5-11%), chưa xứng với tiềm năng, lợi thế, vị trí, vai trò và dư địa phát triển, tạo áp lực cho các quý còn lại để đạt mục tiêu tăng trưởng 10% trở lên. Một số ngành, lĩnh vực tăng trưởng thấp hơn mục tiêu.

Giải ngân đầu tư công còn chậm trong khi được giao vốn lớn. Việc triển khai các cơ chế, chính sách đặc thù và triển khai cơ chế đặt hàng nghiên cứu phát triển khoa học công nghệ, chuyển đổi số, kết nối các viện, trường, doanh nghiệp để giải quyết các bài toán lớn của Thành phố còn hạn chế.

Nhiều vấn đề ùn tắc giao thông, ngập úng, ô nhiễm môi trường là những nút thắt lâu năm nhưng chưa được giải quyết căn cơ, ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh và chất lượng sống của người dân… Nguồn nhân lực chất lượng cao vẫn là vấn đề thách thức.

Cơ bản đồng tình với các nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm thời gian tới mà Thành phố đã xác định, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu quán triệt sâu sắc, triển khai đồng bộ, quyết liệt, hiệu quả Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, các nghị quyết, kết luận của Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Quốc hội, Chính phủ; nhất là Nghị quyết số 09-NQ/TW của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển TPHCM trong kỷ nguyên mới và Nghị quyết số 260/2025/QH15 của Quốc hội, Kết luận 18-KL/TW của Trung ương, Kết luận của đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại buổi làm việc ngày 27/4/2026, Nghị quyết Đại hội Đảng bộ Thành phố lần thứ I.

Đây là thời điểm rất thuận lợi của Thành phố và TPHCM cần góp phần định hình và hoàn thiện mô hình phát triển mới của cả nước, Thủ tướng nhấn mạnh.

Theo Thủ tướng, việc thực hiện mục tiêu tăng trưởng 2 con số của cả nước phụ thuộc rất lớn vào các cực tăng trưởng lớn, trong đó có TPHCM. Vì vậy, Thành phố phải quán triệt, triển khai đồng bộ, quyết liệt các nhiệm vụ, giải pháp theo Nghị quyết phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 5/2026; rà soát kỹ lưỡng và nếu cần thiết thì điều chỉnh kịch bản tăng trưởng, giao chỉ tiêu, nhiệm vụ cụ thể cho các sở, ngành, xã, phường, phân công các đồng chí trong Ban Thường vụ, lãnh đạo Thành phố theo dõi từng địa bàn, lĩnh vực, xử lý ngay các vướng mắc phát sinh.

Cùng với đó, đẩy mạnh giải ngân đầu tư công với yêu cầu giao trách nhiệm cụ thể, rõ ràng, gắn với trách nhiệm người đứng đầu và các ban quản lý dự án. Thủ tướng nêu rõ, nếu TPHCM đề xuất thì Chính phủ sẵn sàng ưu tiên về nguồn lực, cơ chế để phát huy vai trò động lực, dẫn dắt nhưng phải bảo đảm bố trí nguồn lực trọng tâm, trọng điểm và TPHCM phải cam kết thực hiện đúng tiến độ, bảo đảm chất lượng các dự án, nâng cao hiệu quả đầu tư, giảm hệ số ICOR.

Trong năm nay dứt khoát phải xong dự án chống ngập 10.000 tỷ đồng

Thủ tướng cũng nhấn mạnh, cần khai thác hiệu quả các chính sách đặc thù, đặc biệt là khẩn trương phối hợp với Bộ Tư pháp, các bộ, ngành xây dựng Luật Đô thị đặc biệt, trình Quốc hội tại Kỳ họp sắp tới.

Đây là lần đầu tiên Trung ương cho phép Thành phố thiết kế chính sách, Thủ tướng đề nghị phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành đề xuất các nhóm chính sách phải đồng bộ, thực sự mạnh, đột phá, cụ thể, khả thi trên thực tế, nhất là về tài chính, đất đai, hạ tầng, tạo nền tảng pháp lý vững chắc cho Thành phố yên tâm triển khai các nhiệm vụ.

Thủ tướng cũng chỉ đạo đẩy nhanh tiến độ các dự án trọng điểm (Vành đai 3, nút An Phú, nút Mỹ Thủy, Quốc lộ 50...); sớm khởi công, đẩy nhanh tiến độ các công trình lớn (Metro số 2 Bến Thành - Thủ Thiêm, cầu vượt biển Cần Giờ, cảng Cái Mép Hạ, đường sắt Thủ Thiêm - Long Thành, cầu Thủ Thiêm 4…).

Cho biết các cơ chế đã hầu như không còn vướng, Thủ tướng yêu cầu Ban Thường vụ Thành ủy TPHCM phải đẩy mạnh chỉ đạo rà soát, xử lý các dự án tồn đọng còn lại với kết quả cụ thể, thực chất trên thực tế, bảo đảm các nhà đầu tư tiếp tục triển khai chứ không chỉ dừng lại ở phương án.

Đặc biệt, Thủ tướng cho biết đã cùng Bí thư Thành ủy thống nhất phải có phương án xử lý dứt điểm các vướng mắc và trong năm nay dứt khoát phải xong dự án chống ngập 10.000 tỷ đồng tại TPHCM.

Cùng với đó, có giải pháp cụ thể hơn để thúc đẩy phát triển các lĩnh vực công nghiệp, thương mại, dịch vụ, nhất là công nghiệp chiến lược và công nghệ cao. Tiếp tục rà soát, cắt giảm thủ tục hành chính, nâng cao năng lực cạnh tranh; phát triển mạnh mẽ hơn nữa kinh tế tư nhân, khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo.

Đồng thời, xây dựng và vận hành hiệu quả Trung tâm tài chính quốc tế tại TPHCM; các bộ, ngành liên quan, đặc biệt là Bộ Tài chính và Ngân hàng Nhà nước tiếp tục xây dựng cơ chế, chính sách, thiết kế sản phẩm mới thực sự hấp dẫn nhằm huy động vốn phục vụ tăng trưởng, tạo hiệu ứng lan tỏa cho khu vực và cả nước.

Thủ tướng chỉ đạo khẩn trương hoàn thành Quy hoạch tổng thể TPHCM gắn với quy hoạch đô thị, nông thôn, quy hoạch cấp cơ sở, quy hoạch phân khu, đây là cơ sở quan trọng để triển khai các dự án.

Thủ tướng chỉ đạo Thành phố tập trung phát triển nhà ở cho thuê, xác định đây là ưu tiên chiến lược; đồng thời Thành phố phải mạnh dạn kiến nghị các cơ chế, chính sách, cách làm cụ thể từ thực tiễn mà quy định hiện hành chưa có. Trước hết, cần sử dụng nguồn vốn Nhà nước và về lâu dài phải có giải pháp, chính sách mạnh huy động nguồn lực tư nhân.

Thủ tướng yêu cầu bảo đảm vận hành bộ máy chính quyền địa phương 2 cấp thông suốt, hiệu quả; đề xuất, kiến nghị với Trung ương để hoàn thiện chính sách, nhất là về phân cấp, phân quyền, phân định thẩm quyền; tổng rà soát, bố trí đội ngũ cán bộ, nhất là cấp cơ sở.

Đặc biệt, Thủ tướng yêu cầu phân công lại, thay thế ngay cán bộ nếu các quý liên tiếp không hoàn thành nhiệm vụ, không đáp ứng yêu cầu công việc, dù chưa đến mức phải xử lý kỷ luật. "Thời gian không có nhiều, chúng ta không thể chờ đến hết năm, giữa nhiệm kỳ hay cuối nhiệm kỳ", Thủ tướng nhấn mạnh.

Cho ý kiến về các đề xuất, kiến nghị của Thành phố, Thủ tướng giao các bộ, ngành đồng hành, phối hợp chặt chẽ, chủ động thực hiện các nhiệm vụ theo thẩm quyền, có hướng dẫn cụ thể với Thành phố; kịp thời báo cáo, đề xuất cấp có thẩm quyền những vấn đề vượt thẩm quyền.

Trong đó, Thủ tướng giao UBND Thành phố chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành trong việc rà soát, kiến nghị hướng xử lý, giải pháp sử dụng hiệu quả tối đa nhà đất công trên địa bàn, báo cáo Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ trong tháng 6.