Cao tốc kết nối ‘rừng - biển’ đầu tiên của Việt Nam nguy cơ lỡ hẹn thông xe, Bộ Xây dựng ra công điện hoả tốc

Theo báo Đầu tư, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh vừa ký công điện hỏa tốc gửi Cục Đường bộ Việt Nam, Ban Quản lý dự án Đường sắt cùng các nhà thầu yêu cầu khẩn trương tăng tốc thi công Dự án thành phần 2 thuộc cao tốc Khánh Hòa - Buôn Ma Thuột, nhằm bảo đảm mục tiêu thông xe kỹ thuật vào dịp Quốc khánh 2/9/2026 và đưa toàn tuyến vào khai thác trước ngày 31/12/2026.

Theo Bộ Xây dựng, dù thời gian qua đã nhiều lần có văn bản chỉ đạo, đôn đốc chủ đầu tư, các nhà thầu và đơn vị liên quan tập trung thi công, tiến độ dự án vẫn chưa đáp ứng yêu cầu của Chính phủ. Đáng chú ý, tỷ lệ giải ngân hiện thấp hơn mức bình quân cả nước (khoảng 25,7% theo số liệu công bố trên Cổng Thông tin điện tử Chính phủ), trong khi nhiều tồn tại, vướng mắc vẫn chưa được xử lý dứt điểm.

Bộ Xây dựng chỉ rõ một số nhà thầu chưa huy động đầy đủ nhân lực, máy móc và thiết bị, đặc biệt tại các hạng mục thuộc đường găng. Bên cạnh đó, hồ sơ hệ thống giám sát điều hành giao thông vẫn chưa được trình phê duyệt, còn việc khắc phục các hạng mục bị ảnh hưởng sau mùa mưa bão năm 2025 cũng diễn ra chậm.

Để bảo đảm tiến độ theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Trần Hồng Minh yêu cầu Giám đốc Ban Quản lý dự án Đường sắt tổ chức kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm của các đơn vị, nhà thầu để xảy ra chậm tiến độ, nhất là tại các hạng mục đường găng; đồng thời xây dựng phương án bù tiến độ và báo cáo Bộ Xây dựng trước ngày 15/7/2026.

Ban Quản lý dự án Đường sắt được giao rà soát, lập lại kế hoạch chi tiết đối với từng hạng mục chậm tiến độ; bố trí đầy đủ nguồn lực tài chính, bổ sung nhân lực, máy móc, thiết bị để tăng tốc thi công. Đồng thời, phối hợp với các đơn vị liên quan chủ động tìm kiếm, bảo đảm nguồn đá phục vụ sản xuất bê tông nhựa và hoàn thành trước ngày 31/7/2026.

Đối với các nhà thầu, Bộ trưởng yêu cầu khẩn trương điều chỉnh phương án tổ chức thi công, huy động bổ sung thiết bị, nhân lực, triển khai thi công theo chế độ "3 ca, 4 kíp" nhằm bù tiến độ tại các hạng mục trọng yếu. Trong đó, hầm Phượng Hoàng và cầu Cư San 9 được xác định là hai công trình cần ưu tiên, riêng công tác đúc dầm cầu Cư San 9 phải hoàn thành trước ngày 15/7/2026.

Bộ trưởng cũng yêu cầu các đơn vị tư vấn thiết kế, tư vấn giám sát và nhà thầu thực hiện nghiêm công tác quản lý chất lượng, bảo đảm an toàn lao động và vệ sinh môi trường trong suốt quá trình thi công.

Đối với công tác giải ngân vốn đầu tư công, Bộ trưởng nhấn mạnh đây là một trong những tiêu chí quan trọng để đánh giá cán bộ. Ban Quản lý dự án Đường sắt phải tập trung đẩy nhanh giải ngân toàn bộ kế hoạch vốn được giao, gắn với việc bảo đảm chất lượng công trình, tuyệt đối không để xảy ra thất thoát, lãng phí, tiêu cực hoặc vi phạm quy định của pháp luật.

Đồng thời, Ban Quản lý dự án Đường sắt được giao chủ động theo dõi, kịp thời báo cáo Bộ Xây dựng những khó khăn, vướng mắc phát sinh; phối hợp với các cơ quan liên quan kiểm soát chặt chẽ tiến độ các gói thầu, đặc biệt là các hạng mục đường găng để bảo đảm các mốc tiến độ đã đề ra.

Theo Cục Đường bộ Việt Nam, Dự án thành phần 2 hiện mới hoàn thành khoảng 70,62% giá trị hợp đồng. Sau hơn một tháng kể từ đợt kiểm tra ngày 22/5/2026, sản lượng thi công chỉ tăng thêm 3,62%, tương đương khoảng 307 tỷ đồng, khiến toàn dự án vẫn chậm khoảng 8,15% so với kế hoạch thông xe kỹ thuật vào dịp 2/9/2026.

Nguyên nhân chủ yếu là thiếu nguồn đá phục vụ sản xuất bê tông nhựa, giá nhiên liệu tăng, thiếu hụt nhân công, trong khi một số nhà thầu chưa huy động đầy đủ nhân lực, máy móc và thiết bị theo cam kết.

Đáng chú ý, các hạng mục đường găng như hầm Phượng Hoàng, cầu Cư San 9, cầu Km44+875 và cầu Km62+525 vẫn chưa có chuyển biến rõ rệt dù đã nhiều lần được Bộ Xây dựng và Cục Đường bộ Việt Nam đôn đốc. Đây là những hạng mục có ảnh hưởng trực tiếp đến mục tiêu thông xe kỹ thuật toàn tuyến trước ngày 2/9/2026.

Cao tốc Khánh Hòa - Buôn Ma Thuột được Quốc hội phê duyệt chủ trương đầu tư theo Nghị quyết số 58/2022/QH15 với tổng chiều dài 117,5km, đi qua hai tỉnh Khánh Hòa (32,7km) và Đắk Lắk (84,8km). Dự án được thiết kế với quy mô 4 làn xe, chia thành ba dự án thành phần, tổng mức đầu tư khoảng 21.935 tỷ đồng.

Trong đó, Dự án thành phần 2 do Bộ Xây dựng làm cơ quan chủ quản, Ban Quản lý dự án Đường sắt làm chủ đầu tư, có chiều dài khoảng 37,5km, kéo dài từ Km32 thuộc thị xã Ninh Hòa cũ (Khánh Hòa) đến Km69+500 thuộc huyện Ea Kar cũ (Đắk Lắk).

Khởi công từ tháng 6/2023, dự án ban đầu đặt mục tiêu cơ bản hoàn thành trong năm 2026 và đưa vào khai thác năm 2027. Tuy nhiên, trước yêu cầu đẩy nhanh tiến độ của Chính phủ, toàn bộ các đơn vị đang được yêu cầu tăng tốc để hoàn thành sớm hơn kế hoạch.

Khi hoàn thành, tuyến cao tốc sẽ rút ngắn quãng đường kết nối Khánh Hòa và Đắk Lắk từ gần 200km xuống còn khoảng 117km, tạo bước đột phá về liên kết vùng giữa Tây Nguyên và Nam Trung Bộ. Đây cũng được kỳ vọng trở thành tuyến cao tốc "rừng - biển" đầu tiên của Việt Nam, mở ra không gian phát triển mới về logistics, du lịch và kinh tế cho toàn khu vực.