Tín hiệu tích cực "phá băng" tâm lý thị trường
Trong cuộc họp đầu tiên giữa tân Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Đức Ấn với lãnh đạo 46 ngân hàng thương mại vào ngày 9/4, toàn hệ thống đã đạt sự đồng thuận cao trong việc thực hiện chủ trương giảm mặt bằng lãi suất theo định hướng của Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam. Theo đó, các nhà băng cam kết giảm lãi suất tiền gửi và lãi suất cho vay nhằm hỗ trợ doanh nghiệp và người dân.
Chỉ sau một ngày, các ngân hàng đã nhanh chóng thực hiện cam kết. Theo khảo sát của phóng viên, ngay trong ngày 10/4, Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng (VPBank) đã công bố lãi suất huy động được điều chỉnh giảm 0,3 - 0,5%/năm ở nhiều kỳ hạn từ 6 - 36 tháng. Cụ thể, kỳ hạn 6 - 9 tháng giảm 0,5%/năm xuống còn 6,1%/năm; kỳ hạn 10 - 24 tháng giảm 0,3%/năm còn 6,3%/năm; kỳ hạn 36 tháng giảm 0,5%/năm còn 5,6%/năm. Đối với tiền gửi trực tuyến từ 1 tỷ đồng trở lên, kỳ hạn từ 10 tháng, mức lãi suất cao nhất hiện còn 6,6%/năm, giảm so với mức 7,1%/năm trước đó.

Biểu lãi suất tiết kiệm gửi tại quầy, áp dụng từ 10/4 của VPBank.
Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín (Sacombank) cũng công bố giảm lãi suất huy động và cho vay khoảng 0,5%/năm ở nhiều kỳ hạn từ ngày 10/4. Trong khi đó, Ngân hàng TMCP An Bình (ABBank) điều chỉnh giảm 0,5%/năm nhằm tạo dư địa hạ lãi suất cho vay.
Tại Ngân hàng TMCP Đông Nam Á (SeABank), lãi suất huy động giảm 0,5%/năm đối với các kỳ hạn từ 6 tháng trở lên, áp dụng cho các khoản tiền gửi mới từ ngày 10/4.
Tại Ngân hàng TMCP Lộc Phát Việt Nam (LPBank), lãi suất tiền gửi được điều chỉnh giảm từ 0,3 - 1 điểm % ở nhiều kỳ hạn, nhằm tối ưu chi phí vốn đầu vào. Ngân hàng TMCP Kiên Long (KienlongBank) cũng giảm lãi suất huy động tối đa 0,5%/năm, đồng thời hạ lãi suất cho vay tới 1%/năm đối với cả khách hàng cá nhân và doanh nghiệp.
Từ ngày 11/4, Ngân hàng TMCP Bản Việt (BVBank) sẽ giảm lãi suất huy động từ 0,3% đến 0,5%/năm từ ngày 11/4 tùy theo kỳ hạn. Theo đó, kỳ hạn 6 - 12 tháng giảm 0,3%/năm, xuống còn 6,45 - 6,65%/năm; kỳ hạn 15 - 36 tháng giảm mạnh 0,5%/năm, còn 6,45%/năm.
"Ông lớn" Vietcombank cũng cho biết, sẽ giảm lãi suất huy động 0,5%/năm kể từ ngày 13/4. Lãi suất kỳ hạn cao nhất (24 tháng) được điều chỉnh xuống còn 6%/năm, đồng thời đảm bảo toàn bộ các kỳ hạn đều không vượt quá mức này.
Đồng thời, nhiều ngân hàng cũng cam kết tiếp tục tiết giảm chi phí, hướng tới hạ lãi suất cho vay, tạo điều kiện để doanh nghiệp và người dân tiếp cận nguồn vốn với chi phí hợp lý hơn, qua đó góp phần ổn định thị trường tài chính - tiền tệ và hỗ trợ tăng trưởng kinh tế.
Trao đổi với Reatimes, ông Bùi Văn Doanh, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Bất động sản Việt Nam (VIRES) cho biết, mặt bằng lãi suất cho vay cao trong thời gian qua đã tạo áp lực đáng kể lên chi phí vốn của doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp sử dụng đòn bẩy tài chính lớn như bất động sản.

Ông Bùi Văn Doanh, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Bất động sản Việt Nam (VIRES).
"Không chỉ doanh nghiệp gặp khó, mà tâm lý thị trường cũng bị ảnh hưởng rõ rệt, thanh khoản chậm lại. Khi lãi suất ở mức cao, nhà đầu tư có xu hướng thận trọng hơn, ưu tiên giữ tiền hoặc chuyển sang các kênh đầu tư khác, trong đó có kênh gửi tiết kiệm, khi nhiều ngân hàng "chạy đua" tăng lãi suất tiền gửi trong thời gian vừa rồi. Điều này khiến dòng tiền vào bất động sản bị chậm lại", ông Bùi Văn Doanh nói.
Viện trưởng VIRES cũng cho rằng, nếu mặt bằng lãi suất cao tiếp tục kéo dài có nguy cơ làm suy giảm niềm tin thị trường. Giao dịch bị trì hoãn không hẳn vì thiếu nhu cầu, mà do người mua chờ đợi tín hiệu rõ ràng hơn về chi phí vốn và triển vọng thị trường.
Về diễn biến hiện nay, ông Bùi Văn Doanh đánh giá, việc các ngân hàng bắt đầu giảm lãi suất là tín hiệu tích cực, có tác động cải thiện tâm lý thị trường. "Đối với thị trường bất động sản, tác động tích cực đầu tiên từ việc hạ lãi suất tiền gửi là khơi thông, cải thiện tâm lý của nhà đầu tư sau một giai đoạn thận trọng. Thị trường cùng kỳ vọng lãi suất cho vay sẽ giảm trong thời gian tới. Khi chi phí vay vốn giảm, cả doanh nghiệp và người mua nhà sẽ có thêm cơ sở để đưa ra quyết định. Đồng thời, nếu chính sách được duy trì ổn định và có tính nhất quán, lãi suất giảm sẽ đóng vai trò như một chất xúc tác, từng bước đưa thị trường trở lại trạng thái cân bằng", theo Viện trưởng VIRES.
Định hướng ổn định vĩ mô vẫn là trục xuyên suốt
Chia sẻ tại một buổi Talkshow gần đây, ông Nguyễn Minh Tuấn, CEO AFA Capital cho rằng, mọi động thái điều tiết của Ngân hàng Nhà nước vẫn đang tập ưu tiên ổn định vĩ mô: "Đây là định hướng khá rõ ràng và xuyên suốt trong giai đoạn hiện nay".
Về lý do, CEO AFA Capital dẫn số liệu từ Ngân hàng Nhà nước cho thấy, tổng phương tiện thanh toán tăng khoảng 1,04% so với cuối năm 2025, trong khi tín dụng tăng khoảng 2,15%, vượt đáng kể tốc độ huy động vốn (khoảng 0,44%). Điều này cho thấy nhu cầu vay vốn đang tăng nhanh hơn dòng tiền gửi vào hệ thống, qua đó tạo áp lực lên thanh khoản ngân hàng.
Một chỉ báo đáng chú ý là tỷ lệ cho vay trên tiền gửi (LDR) đã vượt 110%, là mức tương đối cao. Ngoài ra, việc một số khoản tiền gửi của Kho bạc Nhà nước không còn được tính vào hệ thống ngân hàng thương mại cũng làm gia tăng áp lực ngay từ đầu năm, đặc biệt đối với mặt bằng lãi suất.

Ông Nguyễn Minh Tuấn, CEO AFA Capital.
Quan sát diễn biến lãi suất, đặc biệt ở kỳ hạn 12 tháng, cho thấy sự phân hóa rõ rệt. Nhóm ngân hàng lớn có xu hướng tăng lãi suất nhanh hơn, trong khi nhóm ngân hàng nhỏ tăng chậm hơn, quanh mức 6,15%. Sự chênh lệch này phản ánh tình trạng thanh khoản không đồng đều trong hệ thống: Khi tín dụng tăng nhanh hơn huy động, một số ngân hàng buộc phải nâng lãi suất để thu hút vốn, trong khi các ngân hàng có nguồn vốn ổn định hơn không cần điều chỉnh mạnh.
"Trong bối cảnh đó, nếu mỗi ngân hàng tự tăng lãi suất để cạnh tranh huy động, rất dễ dẫn tới một 'cuộc đua lãi suất' trên toàn hệ thống. Đây là kịch bản không mới và có thể gây bất ổn thị trường", ông Tuấn nhận định.
Ông Nguyễn Minh Tuấn cũng đề cập đến bối cảnh, dù GDP quý I/2026 tăng khoảng 7,83%, nhưng áp lực từ giá dầu mới chỉ bắt đầu bộc lộ từ tháng 3 và có thể còn rõ hơn trong các tháng tới, nhất là khi căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông tiếp tục kéo dài. Trong khi đó, tăng trưởng tín dụng đang cao hơn tăng trưởng huy động, cho thấy áp lực thanh khoản trong hệ thống ngân hàng vẫn hiện hữu.
Như vậy, nếu lãi suất bị đẩy lên quá cao, hệ quả không chỉ dừng ở chi phí vốn của doanh nghiệp, mà còn ảnh hưởng tới tăng trưởng và niềm tin thị trường. Ngược lại, nếu hạ lãi suất trong bối cảnh thanh khoản còn sức ép, bài toán tỷ giá cũng sẽ nổi lên rõ hơn. Bởi vậy, lãi suất hiện nay không thể nhìn riêng lẻ, mà phải đặt trong tương quan với ổn định vĩ mô, tỷ giá và áp lực từ bên ngoài.
Một điểm được ông Tuấn nhấn mạnh là, Việt Nam đang chịu tác động ngày càng rõ từ biến động giá năng lượng. Giá dầu tăng không chỉ ảnh hưởng đến lạm phát, mà còn gây sức ép lên cán cân thương mại, cán cân thanh toán và tỷ giá.
Trong bối cảnh đó, ổn định vĩ mô tiếp tục được đặt lên hàng đầu. Tuy nhiên, diễn biến tỷ giá trong thời gian tới vẫn là biến số cần theo dõi chặt chẽ, nhất là khi giá năng lượng biến động mạnh có thể kéo theo những xáo trộn trên thị trường ngoại hối.
Do đó, CEO AFA Capital đánh giá, việc cơ quan điều hành không tăng lãi suất không đồng nghĩa với việc chính sách tiền tệ đang được nới lỏng. Mà việc giảm lãi suất hiện nay bước đi điều hành thận trọng nhằm kiểm soát rủi ro, ổn định hệ thống và giảm bớt tác động từ các cú sốc bên ngoài.
"Tôi đánh giá cao quan điểm điều hành của Chính phủ ngay từ những ngày đầu nhiệm kỳ, khi đã xác lập một thông điệp rõ ràng cho thị trường là ưu tiên ổn định kinh tế vĩ mô. Đây là một tín hiệu tích cực, tạo niềm tin cho thị trường trong giai đoạn tới. Tuy nhiên, Chính phủ và cơ quan điều hành tiền tệ sẽ còn phải đối mặt với nhiều thách thức, đặc biệt khi các "cơn gió ngược" đến từ bên ngoài ngày càng rõ nét", CEO AFA Capital nhận định.