PGS. TSKH. Võ Đại Lược: APEC 2027 đang mở ra chuẩn mực mới cho hạ tầng và nâng tầm vị thế quốc tế của Phú Quốc

Hơn 137.000 tỷ đồng vốn đầu tư dự kiến cho 21 dự án trọng điểm, trải rộng từ hàng không, giao thông đến các công trình hội nghị, văn hóa, dịch vụ và hạ tầng đô thị, APEC 2027 đang thúc đẩy một cuộc tăng tốc đầu tư hạ tầng quy mô lớn tại Phú Quốc, từng bước hình thành một hệ thống hạ tầng mới, được kỳ vọng sẽ tạo bước chuyển về năng lực kết nối, mở rộng không gian phát triển và nâng tầm vị thế của đảo Ngọc trên bản đồ đô thị du lịch, sự kiện quốc tế.

Quy mô và nhịp độ của cuộc đầu tư ấy đang thể hiện rõ trên những đại công trường. Tính đến tháng 9/2026, tại Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc, phần kết cấu bê tông khu nhà ga chính đã hoàn thành khoảng 95%, hướng tới mục tiêu đưa giai đoạn đầu của dự án vào khai thác trong tháng 4/2027. Trên trục kết nối sân bay với khu vực tổ chức Tuần lễ Cấp cao APEC 2027, tuyến đường sắt nhẹ dài gần 18km đang được triển khai cùng với việc nâng cấp, mở rộng hệ thống giao thông đường bộ. Tại Nam đảo, Trung tâm Hội nghị và Triển lãm APEC với tổng diện tích sàn hơn 153.000m2 đang dần hoàn thiện hệ mái; ngay bên cạnh, Nhà biểu diễn đa năng với sức chứa 4.030 chỗ ngồi cũng đã hiện rõ hình hài. Giữa những đợt mưa kéo dài, hàng nghìn kỹ sư, công nhân vẫn chia ca bám công trường, duy trì nhịp thi công ngày đêm để đưa các hạng mục trọng điểm về đích theo kế hoạch.

Cuộc tăng tốc ấy tiếp nối một hành trình phát triển đã làm thay đổi mạnh mẽ diện mạo Phú Quốc trong hơn một thập kỷ qua. Từ một hòn đảo còn nhiều hạn chế về hạ tầng và khả năng kết nối, Phú Quốc từng bước trở thành điểm đến nghỉ dưỡng quốc tế, với dấu ấn đầu tư của những tập đoàn kinh tế tư nhân lớn. Sự chuyển mình ấy không chỉ thể hiện ở những công trình, tổ hợp du lịch, dịch vụ ngày càng hiện đại mà còn ở sức hấp dẫn ngày càng lớn của đảo Ngọc đối với du khách và các nhà đầu tư. Trên nền tảng đã được tạo dựng, APEC 2027 tiếp tục mở ra cơ hội đưa Phú Quốc bước vào một giai đoạn phát triển mới.

Nhìn từ hành trình đó, có thể liên tưởng đến một nhận định đáng chú ý mà PGS. TSKH. Võ Đại Lược, Chủ tịch Hội đồng quản lý Trung tâm Kinh tế Thái Bình Dương (VAPEC), nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế và Chính trị Thế giới đề cập khi bàn về tiềm năng phát triển của Việt Nam. Theo đánh giá của Tập đoàn Monitor (Mỹ), với vị trí địa lý, điều kiện tự nhiên và những lợi thế kinh tế chiến lược đặc biệt, Việt Nam hoàn toàn có tiềm năng hình thành những “siêu dự án” tầm vóc quốc tế tương tự Dubai. Đặt trong bối cảnh Phú Quốc hôm nay, nhận định ấy gợi mở một tầm nhìn rộng hơn về khả năng kiến tạo những công trình, không gian kinh tế và điểm đến có sức cạnh tranh quốc tế trên nền tảng những lợi thế sẵn có.

Tuy nhiên, cùng với những kỳ vọng về bước phát triển mới là bài toán làm thế nào để những nguồn lực đầu tư lớn tiếp tục phát huy hiệu quả sau APEC. Khi các công trình hoàn thành, điều gì sẽ tạo ra thị trường và duy trì sức hút để hệ thống hạ tầng được khai thác lâu dài? Cần những cơ chế, chính sách gì để các doanh nghiệp tiếp tục đầu tư, mở rộng hoạt động và cùng địa phương tạo ra những giá trị kinh tế mới?

Từ góc nhìn kinh tế và kinh nghiệm quốc tế, chia sẻ với Tạp chí điện tử Bất động sản Việt Nam (Reatimes), PGS. TSKH. Võ Đại Lược đã có những phân tích về cơ hội tạo bước đột phá hạ tầng, nâng tầm vị thế Phú Quốc từ APEC 2027, đồng thời chỉ ra những điều kiện để chuyển hóa sức bật đầu tư thành động lực tăng trưởng lâu dài cho đảo Ngọc.

- Ông đánh giá đâu là giá trị và cơ hội lớn nhất mà việc đăng cai APEC 2027 có thể mang lại cho Phú Quốc?

PGS. TSKH. Võ Đại Lược: Tôi cho rằng APEC 2027 là một “cơ hội vàng”, có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với Phú Quốc. Một sự kiện quốc tế có tầm vóc như vậy có thể tạo ra những động lực phát triển vượt ra ngoài phạm vi tổ chức một hội nghị, nhất là đối với một địa phương đang có nhiều tiềm năng và khát vọng vươn lên trở thành đô thị mang tầm vóc toàn cầu như Phú Quốc.

Trước hết, phải thấy rằng Phú Quốc có những điều kiện tự nhiên và vị trí địa lý rất thuận lợi. Khí hậu ấm áp quanh năm, cảnh quan biển đảo hấp dẫn, tương đối ít chịu ảnh hưởng trực tiếp của bão so với nhiều khu vực ven biển khác. Cùng với đó, môi trường an ninh, an toàn của Việt Nam cũng là một lợi thế quan trọng, đặc biệt khi tổ chức những sự kiện quốc tế có sự tham dự của các nguyên thủ quốc gia, lãnh đạo cấp cao và cộng đồng doanh nghiệp lớn. Sự hội tụ của những điều kiện ấy tạo nên những lợi thế rất đáng quý, giúp Phú Quốc có nhiều cơ hội bứt phá thành một điểm đến quốc tế có sức cạnh tranh cao.

Một giá trị rất đáng chú ý của APEC 2027 là khả năng đưa hình ảnh và tiềm năng phát triển của Phú Quốc đến gần hơn với cộng đồng quốc tế. Các nhà lãnh đạo, đại biểu cấp cao, cộng đồng doanh nghiệp và đối tác đến từ các nền kinh tế thành viên APEC sẽ có dịp trực tiếp trải nghiệm, tìm hiểu về đảo Ngọc. Những gì họ nhìn thấy và cảm nhận được, từ cảnh quan thiên nhiên, môi trường du lịch đến chất lượng hạ tầng và dịch vụ sẽ góp phần định hình những ấn tượng và đánh giá về Phú Quốc.

Tôi đặc biệt coi trọng giá trị lan tỏa từ những trải nghiệm trực tiếp ấy. Khi các đại biểu, doanh nghiệp trở về quốc gia của mình, những ấn tượng tốt đẹp về Phú Quốc có thể tiếp tục được chia sẻ trong các mối quan hệ đối ngoại, hợp tác kinh tế và kinh doanh quốc tế.

- Như vừa phân tích, APEC 2027 mở ra một cơ hội đặc biệt để Phú Quốc phát huy những lợi thế sẵn có và nâng cao vị thế quốc tế. Một trong những chuyển động đáng chú ý nhất từ cơ hội ấy là cuộc tăng tốc đầu tư hạ tầng với quy mô nguồn lực rất lớn, khi hàng loạt dự án trọng điểm được triển khai đồng thời, với sự tham gia của các tập đoàn kinh tế tư nhân. Từ góc nhìn kinh tế phát triển, ông đánh giá cuộc tăng tốc này có ý nghĩa như thế nào đối với Phú Quốc?

PGS. TSKH. Võ Đại Lược: Một địa phương được cộng đồng quốc tế biết đến nhiều hơn sẽ có thêm cơ hội thu hút sự quan tâm của du khách, doanh nghiệp và các nhà đầu tư. Nhưng để sự quan tâm ấy chuyển thành những quyết định lựa chọn điểm đến, Phú Quốc cần có hệ thống hạ tầng, dịch vụ và môi trường đầu tư đủ sức đáp ứng những kỳ vọng đó.

Phú Quốc đang hướng tới những hoạt động kinh tế có quy mô lớn hơn, yêu cầu về chất lượng và năng lực đáp ứng của hạ tầng cũng ngày càng cao. Những lợi thế về vị trí địa lý, cảnh quan và tiềm năng du lịch khó có thể được khai thác đầy đủ nếu hệ thống giao thông, khả năng kết nối với bên ngoài và các dịch vụ thiết yếu chưa đáp ứng được nhu cầu phát triển.

Điểm đáng chú ý của APEC 2027 là tạo ra một mục tiêu chung với thời hạn cụ thể, qua đó thúc đẩy việc tập trung nguồn lực và triển khai đồng thời nhiều dự án quan trọng. Thông thường, những công trình hạ tầng quy mô lớn phải trải qua quá trình chuẩn bị và thực hiện kéo dài, phụ thuộc vào khả năng huy động vốn, phân bổ nguồn lực và tổ chức triển khai. Khi những công trình cần thiết được đẩy nhanh tiến độ, Phú Quốc cũng có điều kiện sớm nâng cao năng lực phục vụ, mở rộng các hoạt động kinh tế và thu hút thêm những cơ hội đầu tư, kinh doanh. Ở góc độ kinh tế, đây là giá trị rất đáng chú ý, bởi việc rút ngắn thời gian hoàn thiện hạ tầng cũng đồng nghĩa với việc địa phương có thể sớm đưa những nguồn lực ấy vào phục vụ phát triển.

Một chuyển biến quan trọng khác nằm ở quy mô và phạm vi đầu tư. Trong những năm qua, cùng với quá trình phát triển du lịch, Phú Quốc đã hình thành nhiều khu nghỉ dưỡng, công trình lưu trú và dịch vụ chất lượng cao. Còn hiện nay, làn sóng đầu tư phục vụ APEC đang tạo điều kiện nâng cấp hạ tầng trên phạm vi rộng hơn, từ hàng không, giao thông đô thị đến các công trình kỹ thuật và dịch vụ thiết yếu. Điều đó phản ánh một yêu cầu phát triển mới, khi Phú Quốc cần hệ thống hạ tầng có năng lực phục vụ ngày càng đa dạng các hoạt động kinh tế và đời sống xã hội.

Nhìn từ những chuyển động đang diễn ra, tôi cho rằng điều đáng kỳ vọng nhất là Phú Quốc có thể bước sang một giai đoạn phát triển với nền tảng hạ tầng được nâng lên rõ rệt. Khi những điều kiện căn bản về kết nối, giao thông và dịch vụ thiết yếu được cải thiện, địa phương sẽ có thêm khả năng đón nhận các hoạt động kinh tế quy mô lớn, khai thác hiệu quả hơn những lợi thế sẵn có và mở rộng dư địa tăng trưởng trong tương lai. Nói cách khác, APEC 2027 đang mở ra chuẩn mực mới cho hạ tầng và nâng tầm vị thế quốc tế của Phú Quốc.

- Cùng với sự gia tăng về quy mô và tốc độ đầu tư, một điểm đáng chú ý trong quá trình chuẩn bị cho APEC 2027 là các công trình hạ tầng tại Phú Quốc đang được phát triển theo hướng kết nối đồng bộ, từ sân bay, các tuyến giao thông đến trung tâm hội nghị, khu đô thị và những tổ hợp du lịch, dịch vụ, Chẳng hạn, tuyến đường sắt đô thị nhẹ LRT được quy hoạch kết nối Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc với Trung tâm Hội nghị APEC, tạo sự liên thông giữa những công trình trọng điểm.

Thưa ông, sự đồng bộ này có thể tạo ra những tác động như thế nào đối với khả năng thu hút đầu tư, phát triển dịch vụ và mở rộng không gian kinh tế của Phú Quốc?

PGS. TSKH. Võ Đại Lược: Giá trị lớn nhất của việc đầu tư đồng bộ hạ tầng nằm ở khả năng tạo ra những điều kiện phát triển mà từng công trình riêng lẻ khó có thể mang lại. Một sân bay hiện đại, một trung tâm hội nghị quy mô lớn hay một khu nghỉ dưỡng cao cấp đều có giá trị riêng, nhưng hiệu quả kinh tế của những công trình đó sẽ được phát huy tốt hơn khi chúng được kết nối trong một hệ thống hạ tầng và dịch vụ hoàn chỉnh.

Chẳng hạn, khi sân bay được mở rộng nhưng giao thông kết nối với các trung tâm du lịch, dịch vụ còn hạn chế, năng lực tiếp nhận hành khách tăng lên chưa chắc đã mang lại hiệu quả tương xứng. Tương tự, một trung tâm hội nghị lớn cũng cần có hệ thống giao thông, lưu trú và các dịch vụ hỗ trợ để đáp ứng nhu cầu tổ chức những sự kiện quy mô lớn. Chính vì vậy, điều đáng chú ý trong cuộc đầu tư hiện nay tại Phú Quốc là các công trình đang được phát triển theo hướng liên kết với nhau, tạo điều kiện nâng cao năng lực phục vụ của toàn bộ điểm đến.

Ở góc độ kinh tế, sự liên kết ấy còn có thể tạo ra hiệu ứng cộng hưởng giữa các hoạt động kinh doanh. Khi giao thông thuận tiện hơn, khả năng tiếp cận các khu nghỉ dưỡng, trung tâm hội nghị, không gian thương mại và dịch vụ được cải thiện, tạo điều kiện mở rộng hoạt động và thu hút thêm khách hàng. Ngược lại, sự phát triển của những hoạt động này lại làm gia tăng nhu cầu vận chuyển, lưu trú, tiêu dùng và sử dụng các dịch vụ hỗ trợ. Nhờ đó, các công trình có điều kiện được khai thác hiệu quả hơn, đồng thời tạo thêm cơ hội phát triển cho những ngành nghề có liên quan.

Một tác động quan trọng khác là khả năng mở rộng không gian phát triển của Phú Quốc. Trước đây, hoạt động du lịch và dịch vụ thường tập trung tại những khu vực có lợi thế về cảnh quan và giao thông. Khi các trục kết nối mới được hình thành, những khu vực trước đây còn hạn chế về khả năng tiếp cận có thể thuận lợi hơn trong việc thu hút các hoạt động kinh tế, thương mại và dịch vụ. Điều này góp phần mở rộng phạm vi phát triển ra những khu vực mới, tạo điều kiện để các hoạt động kinh tế lan tỏa rộng hơn trên đảo, đồng thời mở thêm cơ hội việc làm và kinh doanh cho người dân địa phương.

Đối với thu hút đầu tư, một hệ thống hạ tầng đồng bộ có thể giúp cải thiện đáng kể các điều kiện kinh doanh. Khi lựa chọn địa điểm, nhà đầu tư phải cân nhắc tổng thể nhiều yếu tố, từ giao thông, vận chuyển, hạ tầng kỹ thuật đến khả năng cung ứng hàng hóa và dịch vụ. Nếu những điều kiện này được bảo đảm, doanh nghiệp có thể giảm bớt các chi phí phát sinh, hạn chế những trở ngại trong quá trình triển khai và vận hành dự án. Đây là cơ sở quan trọng để nâng cao sức hấp dẫn của môi trường đầu tư, nhất là đối với những dự án có quy mô lớn và yêu cầu cao về chất lượng hạ tầng.

Nhìn rộng hơn, ý nghĩa của việc đầu tư đồng bộ là tạo nền tảng cho sự phát triển của cả nền kinh tế đảo. Khi hạ tầng giao thông, các trung tâm dịch vụ và những không gian kinh tế được kết nối hiệu quả, Phú Quốc sẽ có điều kiện hình thành một môi trường phát triển thuận lợi hơn, nơi các hoạt động kinh tế có thể hỗ trợ, thúc đẩy lẫn nhau và tạo ra những giá trị lớn hơn trong dài hạn.

- Trong hệ thống hạ tầng đang được phát triển tại Phú Quốc, Cảng hàng không quốc tế giữ vai trò đặc biệt quan trọng đối với khả năng kết nối và sức cạnh tranh của một điểm đến đảo. Việc mở rộng sân bay đang tạo thêm điều kiện để Phú Quốc phát triển mạng lưới đường bay, đặc biệt là những đường bay quốc tế trực tiếp. Những chuyển biến này có thể mở ra cơ hội gì đối với việc mở rộng các phân khúc khách và hoạt động kinh tế có giá trị cao, thưa chuyên gia?

PGS. TSKH. Võ Đại Lược: Theo tôi, cần phân biệt giữa việc mở rộng công suất sân bay và nâng cao khả năng kết nối với các thị trường quốc tế. Công suất lớn hơn tạo điều kiện để Phú Quốc tiếp nhận thêm hành khách, nhưng sức cạnh tranh của một điểm đến còn phụ thuộc vào mạng lưới đường bay, tần suất khai thác và mức độ thuận tiện của các hành trình. Khả năng kết nối trực tiếp, thường xuyên với các thị trường khách mới là yếu tố quyết định phần lớn việc những lợi thế ấy có được phát huy trên thực tế hay không.

Với một địa phương có vị trí địa lý đặc thù biển đảo như Phú Quốc, kết nối hàng không có ảnh hưởng trực tiếp đến phạm vi thị trường có thể khai thác. Việc phát triển các đường bay quốc tế trực tiếp sẽ giúp giảm bớt những trở ngại về di chuyển, tạo điều kiện để đảo Ngọc tiếp cận những nhóm khách trước đây còn gặp khó khăn về hành trình.

Điều này đặc biệt có ý nghĩa đối với những phân khúc khách có yêu cầu cao về chất lượng dịch vụ và sự thuận tiện. Với khách nghỉ dưỡng cao cấp, hành trình di chuyển là một phần của trải nghiệm. Còn đối với các đoàn doanh nghiệp, khách du lịch kết hợp công việc hay những chương trình hội nghị, sự kiện quốc tế, khả năng kết nối trực tiếp từ nhiều thị trường có ý nghĩa rất lớn, bởi lịch trình thường được tổ chức chặt chẽ, đòi hỏi tính chủ động và độ tin cậy cao. Khi điều kiện tiếp cận được cải thiện, Phú Quốc cũng có thêm cơ hội thu hút những hoạt động kinh tế có giá trị cao hơn bên cạnh du lịch nghỉ dưỡng truyền thống.

Nhìn trong tương quan khu vực, những điểm đến như Phuket hay Bali đã xây dựng được vị thế trên thị trường du lịch quốc tế qua quá trình phát triển lâu dài. Bên cạnh tài nguyên và sản phẩm du lịch, khả năng kết nối thuận tiện với các thị trường nguồn cũng là một yếu tố quan trọng tạo nên sức hấp dẫn của những điểm đến này. Phú Quốc có những lợi thế riêng, nhưng để cạnh tranh hiệu quả hơn, cần tiếp tục mở rộng khả năng tiếp cận thị trường, nhất là thông qua những đường bay quốc tế trực tiếp có tần suất khai thác ổn định.

Khi phạm vi kết nối được mở rộng, đảo Ngọc sẽ có thêm điều kiện để nâng cao vị thế trong mạng lưới du lịch quốc tế, đồng thời phát triển những hoạt động kinh tế phù hợp với lợi thế của một điểm đến có chất lượng dịch vụ ngày càng cao.

- Sự tham gia của những tập đoàn tư nhân lớn vào các dự án trọng điểm phục vụ APEC 2027 cho thấy khu vực kinh tế tư nhân đang đảm nhận những nhiệm vụ ngày càng lớn trong quá trình phát triển hạ tầng.

Từ thực tiễn này, ông nhìn nhận ra sao về sự trưởng thành và năng lực kiến tạo của doanh nghiệp tư nhân Việt Nam đối với việc hình thành những cực tăng trưởng mới và hiện thực hóa các mục tiêu phát triển mang tầm chiến lược của đất nước?

PGS. TSKH. Võ Đại Lược: Những công trình như sân bay, giao thông đô thị hay trung tâm hội nghị quốc tế đều đòi hỏi nguồn lực đầu tư lớn, quá trình chuẩn bị và tổ chức thực hiện phức tạp. Vì vậy, năng lực của nhà đầu tư chiến lược không thể chỉ đánh giá qua số vốn có thể huy động, mà còn thể hiện ở khả năng tổ chức triển khai, quản lý tiến độ, kiểm soát chất lượng và huy động những đối tác có trình độ chuyên môn phù hợp. Đặc biệt, khi nhiều công trình phải hoàn thành trong cùng một khoảng thời gian để đáp ứng yêu cầu của APEC 2027, năng lực điều hành và phối hợp giữa các khâu càng có ý nghĩa quan trọng.

Có thể thấy điều này qua những dự án mà Sun Group đang tham gia triển khai tại Phú Quốc. Từ việc đầu tư phát triển các khu du lịch, nghỉ dưỡng và sản phẩm dịch vụ quy mô lớn, doanh nghiệp đang mở rộng sự tham gia sang những công trình hạ tầng chiến lược phục vụ APEC 2027. Sự chuyển dịch ấy cho thấy vai trò của các tập đoàn tư nhân trong phát triển điểm đến cũng đang có những thay đổi đáng chú ý. Khi doanh nghiệp đã tích lũy được kinh nghiệm phát triển dự án, am hiểu đặc điểm và nhu cầu của địa phương, đồng thời có khả năng huy động nguồn lực, công nghệ và các đối tác chuyên môn, họ có thêm điều kiện để đảm nhận những công trình có yêu cầu ngày càng cao.

Từ thực tiễn đó, có thể nhìn rộng hơn về sự trưởng thành của khu vực kinh tế tư nhân Việt Nam. Nghị quyết số 68-NQ/TW xác định kinh tế tư nhân là một động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia. Đây là cơ sở quan trọng để tiếp tục phát huy những nguồn lực và khả năng đóng góp của doanh nghiệp tư nhân trong giai đoạn phát triển mới.

Trước đây, khi nói đến kinh tế tư nhân, chúng ta thường nhấn mạnh vai trò mở rộng sản xuất, kinh doanh, tạo việc làm và đóng góp cho ngân sách. Những đóng góp đó vẫn hết sức quan trọng, nhưng thực tiễn hiện nay cho thấy nhiều doanh nghiệp Việt Nam đã từng bước tích lũy được tiềm lực tài chính, kinh nghiệm quản trị và năng lực tổ chức thực hiện để tham gia vào những lĩnh vực có quy mô đầu tư lớn và yêu cầu kỹ thuật cao. Việc các tập đoàn tư nhân có thể đảm nhận những dự án hạ tầng chiến lược là một minh chứng rõ nét của quá trình trưởng thành ấy.

Đồng thời, điều này còn có ý nghĩa trong việc mở rộng nguồn lực thực hiện những mục tiêu lớn của đất nước. Nhà nước giữ vai trò định hướng, quy hoạch, hoàn thiện thể chế và bảo đảm lợi ích chung, trong khi doanh nghiệp có thể đóng góp vốn, năng lực quản trị, kinh nghiệm triển khai và khả năng huy động những nguồn lực xã hội. Sự kết hợp đó tạo thêm điều kiện để hiện thực hóa các dự án mà trước đây chúng ta gặp nhiều khó khăn về nguồn lực hoặc năng lực tổ chức thực hiện.

Tôi cho rằng, sự lớn mạnh của các doanh nghiệp tư nhân đang từng bước mở rộng giới hạn của những công trình, dự án mà Việt Nam có khả năng tự đảm nhận và triển khai. Khi những mục tiêu phát triển ngày càng lớn đã có thêm các doanh nghiệp trong nước đủ năng lực tham gia hiện thực hóa, đó cũng là lúc chúng ta có thêm cơ sở để đặt ra những khát vọng phát triển với quy mô và tầm vóc cao hơn.

- Cùng với những bước chuyển về hạ tầng, việc đăng cai APEC 2027 cũng đặt Phú Quốc trước những yêu cầu cao hơn về năng lực tổ chức và phục vụ các dòng khách quốc tế. Từ một điểm đến nổi bật về du lịch nghỉ dưỡng, đảo Ngọc sẽ có cơ hội thể hiện khả năng đáp ứng những tiêu chuẩn khắt khe của một sự kiện đối ngoại đa phương quan trọng. Ông đánh giá APEC 2027 có thể tạo ra bước chuyển như thế nào đối với uy tín, năng lực cạnh tranh và vị thế của Phú Quốc?

PGS. TSKH. Võ Đại Lược: Đây là một bước chuyển rất đáng kỳ vọng đối với Phú Quốc. Trong nhiều năm qua, đảo Ngọc đã tạo dựng được sức hấp dẫn trên thị trường du lịch nhờ những lợi thế về cảnh quan thiên nhiên và sự phát triển của các sản phẩm nghỉ dưỡng chất lượng cao. Nhưng để trở thành một địa điểm có khả năng đăng cai những hội nghị, sự kiện quốc tế quy mô lớn, Phú Quốc cần chứng minh năng lực tổ chức và phục vụ ở những tiêu chuẩn cao hơn so với hoạt động du lịch nghỉ dưỡng thông thường.

Đối với khách du lịch nghỉ dưỡng, cảnh quan, chất lượng lưu trú và trải nghiệm dịch vụ là những yếu tố quan trọng. Trong khi đó, một hội nghị đa phương với sự tham dự của các nhà lãnh đạo, đoàn đại biểu cấp cao và cộng đồng doanh nghiệp quốc tế đặt ra những yêu cầu toàn diện và nghiêm ngặt hơn. Từ công tác đón tiếp, di chuyển, lưu trú đến tổ chức hội nghị, bảo đảm an ninh, an toàn và chất lượng phục vụ, mọi khâu đều phải được chuẩn bị kỹ lưỡng, vận hành chuyên nghiệp và phối hợp chặt chẽ.

Chính năng lực vận hành và phối hợp đó mới là yếu tố quan trọng tạo dựng sự tin cậy đối với các đối tác quốc tế.

Vì vậy, APEC 2027 có thể xem là một dịp để Phú Quốc kiểm chứng và khẳng định những năng lực đang được xây dựng. Khi sự kiện được tổ chức thành công, đó sẽ là một minh chứng thực tế về khả năng đáp ứng những tiêu chuẩn cao của đảo Ngọc, tạo thêm cơ sở để các tổ chức, doanh nghiệp và đối tác quốc tế cân nhắc lựa chọn Phú Quốc cho những hội nghị, chương trình và sự kiện trong tương lai.

- Như vừa trao đổi, việc tổ chức thành công APEC 2027 có thể giúp Phú Quốc tạo dựng uy tín và mở rộng cơ hội tham gia thị trường hội nghị, sự kiện quốc tế. Nhìn từ góc độ kinh tế, đây cũng là một hướng phát triển đáng quan tâm đối với đảo Ngọc, bên cạnh thế mạnh du lịch nghỉ dưỡng.

Theo ông, sự phát triển của du lịch MICE và kinh tế sự kiện có thể làm thay đổi cơ cấu thị trường khách và cách thức khai thác các hoạt động du lịch, dịch vụ tại Phú Quốc như thế nào? Đâu là những giá trị kinh tế đáng kỳ vọng từ việc kết hợp hội nghị, sự kiện với nghỉ dưỡng, thương mại và các dịch vụ khác?

PGS. TSKH. Võ Đại Lược: Tôi đã nhiều lần đến Phú Quốc và chứng kiến những thay đổi rất lớn của đảo Ngọc trong những năm gần đây, đặc biệt là sự phát triển của các khu nghỉ dưỡng, khách sạn cao cấp và những tổ hợp dịch vụ quy mô lớn. Khi hệ thống cơ sở vật chất và dịch vụ ngày càng hoàn thiện, theo tôi, vấn đề cần quan tâm là làm thế nào để khai thác hiệu quả những nguồn lực ấy, thu hút thêm các nhóm khách có nhu cầu đa dạng và nâng cao giá trị kinh tế từ hoạt động du lịch.

Ở góc độ này, du lịch MICE mở ra một hướng phát triển nhiều triển vọng. Bên cạnh dòng khách đến tham quan, nghỉ dưỡng và trải nghiệm, Phú Quốc có thể thu hút thêm những người đến tham dự hội nghị, triển lãm, gặp gỡ đối tác hay các chương trình của doanh nghiệp, tổ chức quốc tế. Những nhóm khách này có đặc điểm khác nhau về mục đích chuyến đi, thời gian lưu trú và nhu cầu sử dụng dịch vụ, qua đó góp phần đa dạng hóa thị trường du lịch của địa phương.

Điều đáng quan tâm hơn là giá trị kinh tế mà những dòng khách này có thể tạo ra. Một chương trình hội nghị hay sự kiện doanh nghiệp thường kéo theo nhiều hoạt động, từ tổ chức hội họp, lưu trú, vận chuyển, ăn uống đến tiếp khách, giao lưu và sử dụng các dịch vụ chuyên môn. Nếu kết hợp với tham quan, nghỉ dưỡng và trải nghiệm điểm đến, nhu cầu chi tiêu còn có thể mở rộng hơn. Bởi vậy, giá trị kinh tế của du lịch MICE không chỉ thể hiện ở số lượng đại biểu hay doanh thu lưu trú, mà còn ở khả năng thúc đẩy nhiều hoạt động kinh doanh khác, tạo thêm cơ hội cho các doanh nghiệp và người lao động địa phương tham gia cung ứng hàng hóa, dịch vụ.

Sự phát triển của những tổ hợp đa chức năng tại Phú Quốc cũng tạo thêm điều kiện để khai thác thị trường này. Chẳng hạn, Sun Group đang triển khai Khu đô thị hỗn hợp Bãi Đất Đỏ, với định hướng phát triển hệ thống khách sạn cao cấp cùng các không gian thương mại, dịch vụ và tiện ích đi kèm. Khi những loại hình này được tổ chức trong một không gian có tính kết nối, Phú Quốc sẽ thuận lợi hơn trong việc đáp ứng nhu cầu của các đoàn khách hội nghị, doanh nghiệp, đồng thời kết hợp các hoạt động công việc với nghỉ dưỡng và trải nghiệm.

Đây cũng là vấn đề cần được nhìn nhận sâu hơn trong tư duy phát triển du lịch. Chúng ta thường đánh giá sự tăng trưởng của một điểm đến qua số lượt khách và tổng doanh thu, nhưng những con số ấy chưa phản ánh đầy đủ hiệu quả kinh tế thực sự. Điều quan trọng còn là giá trị tạo ra trên mỗi chuyến đi, mức độ sử dụng các sản phẩm, dịch vụ và phần giá trị được giữ lại trong nền kinh tế địa phương. Ở góc độ đó, MICE có thể góp phần thúc đẩy Phú Quốc chuyển từ việc chú trọng gia tăng lượng khách sang nâng cao chất lượng và giá trị kinh tế của hoạt động du lịch. Đặc biệt, khi các doanh nghiệp địa phương tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng thực phẩm, vận tải, dịch vụ tổ chức sự kiện, sản phẩm văn hóa và các hoạt động trải nghiệm, lợi ích từ sự phát triển du lịch cũng có điều kiện lan tỏa tới nhiều ngành nghề và người lao động hơn.

Bên cạnh đó, du lịch MICE còn có thể góp phần cải thiện hiệu quả khai thác dịch vụ theo thời gian. Việc kết hợp hội nghị với nghỉ dưỡng có khả năng khuyến khích một bộ phận khách kéo dài thời gian lưu trú để tham quan và trải nghiệm thêm các sản phẩm du lịch. Đồng thời, khác với nhu cầu nghỉ dưỡng thường tập trung vào những kỳ nghỉ và mùa du lịch cao điểm, nhiều hội nghị, triển lãm và chương trình doanh nghiệp được tổ chức theo lịch hoạt động riêng. Nếu thu hút được thị trường này thường xuyên, Phú Quốc có thể bổ sung nguồn khách vào những thời điểm khác nhau trong năm, qua đó cải thiện công suất khai thác cơ sở lưu trú, ổn định nguồn thu cho doanh nghiệp và việc làm cho người lao động.

Tất nhiên, những lợi ích này còn phụ thuộc vào khả năng thu hút các hội nghị, sự kiện, chất lượng sản phẩm và mức độ liên kết giữa các doanh nghiệp dịch vụ. Nhưng nếu khai thác tốt, MICE có thể trở thành một hướng phát triển quan trọng bên cạnh du lịch nghỉ dưỡng, góp phần đa dạng hóa thị trường, nâng cao giá trị kinh tế và tạo thêm những nguồn thu ổn định hơn cho Phú Quốc. Điều đó cũng giúp nền kinh tế du lịch của đảo Ngọc có thêm sức chống chịu trước những biến động của thị trường.

- Du lịch MICE và kinh tế sự kiện mở ra những cơ hội tăng trưởng mới cho Phú Quốc, nhưng cũng đặt đảo Ngọc vào cuộc cạnh tranh với những điểm đến quốc tế đã có tên tuổi. Bên cạnh hạ tầng và chất lượng dịch vụ, đâu là những yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh của Phú Quốc? Đảo Ngọc cần phát huy lợi thế riêng và tiếp cận thị trường khách quốc tế như thế nào để tạo dựng vị thế khác biệt, thưa ông?

PGS. TSKH. Võ Đại Lược: Khi tham gia sâu hơn vào thị trường du lịch và sự kiện quốc tế, Phú Quốc cần xác định rõ đâu là lợi thế cạnh tranh của mình.

Tôi đã có dịp đến Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất và rất ấn tượng với cách họ phát triển du lịch cao cấp. Ở đó có những khách sạn, khu nghỉ dưỡng sang trọng, thu hút đông đảo du khách quốc tế có khả năng chi tiêu lớn, trong đó có nhiều khách đến từ Nga. Có thể thấy, hoạt động của nhiều khách sạn, khu nghỉ dưỡng và cơ sở kinh doanh dịch vụ tại đây phụ thuộc rất lớn vào nguồn khách du lịch quốc tế. Từ thực tế ấy, tôi cho rằng chúng ta không nên quá lo ngại rằng đầu tư những khách sạn, khu nghỉ dưỡng cao cấp sẽ không có khách. Thị trường du lịch quốc tế rất rộng lớn, với nhiều nhóm khách có nhu cầu và khả năng chi tiêu khác nhau. Vấn đề quan trọng là phải xác định được thị trường phù hợp và có khả năng thu hút những dòng khách ấy, để các sản phẩm, dịch vụ đã đầu tư được khai thác hiệu quả. Đây là kinh nghiệm rất đáng để Phú Quốc tham khảo trong quá trình phát triển.

Với lợi thế biển đảo và nền tảng dịch vụ đang được phát triển, Phú Quốc có điều kiện hướng tới những phân khúc khách có yêu cầu cao về chất lượng và trải nghiệm. Bên cạnh khách nghỉ dưỡng quốc tế, đó có thể là giới doanh nhân, các đoàn khách tham dự hội nghị, chương trình gặp gỡ đối tác hoặc những sự kiện kết hợp công việc với nghỉ dưỡng. Những nhóm khách này thường có nhu cầu riêng về không gian, tính riêng tư, chất lượng phục vụ và các trải nghiệm đi kèm. Nếu biết phát huy lợi thế của một điểm đến biển đảo, kết hợp với những điều kiện tổ chức sự kiện đạt tiêu chuẩn quốc tế, Phú Quốc có thể tạo ra những sản phẩm có sức hấp dẫn riêng trên thị trường.

Tuy nhiên, có một vấn đề tôi muốn đặc biệt nhấn mạnh, đó là khả năng tiếp cận nguồn khách quốc tế. Chúng ta có thể xây dựng những khách sạn rất đẹp, những khu nghỉ dưỡng chất lượng cao, nhưng nếu không tiếp cận được thị trường khách phù hợp thì hiệu quả đầu tư và khai thác sẽ khó đạt như kỳ vọng. Có sản phẩm tốt là một chuyện, đưa được sản phẩm ấy đến với khách hàng và thuyết phục họ lựa chọn lại là một chuyện khác. Đây là bài toán rất quan trọng trong cạnh tranh du lịch quốc tế.

Vì vậy, Phú Quốc cần coi trọng việc hợp tác với các tập đoàn quản lý khách sạn, doanh nghiệp du lịch và những đối tác có kinh nghiệm kinh doanh quốc tế. Giá trị mà họ mang lại không chỉ ở tiêu chuẩn vận hành hay chất lượng dịch vụ, mà còn nằm ở hệ thống phân phối, mạng lưới đối tác và khả năng tiếp cận khách hàng tại nhiều thị trường. Thông qua những mối liên kết này, các sản phẩm du lịch, nghỉ dưỡng và dịch vụ của Phú Quốc có thêm điều kiện tiếp cận những nhóm khách mà doanh nghiệp trong nước còn gặp khó khăn khi tự mình khai thác.

Đặc biệt, trong lĩnh vực hội nghị và sự kiện, quan hệ với các tổ chức, hiệp hội, tập đoàn và đơn vị chuyên tổ chức sự kiện quốc tế cũng có ý nghĩa quan trọng. Đây là những chủ thể có nhu cầu tổ chức các chương trình và có ảnh hưởng đến việc lựa chọn địa điểm. Muốn tham gia hiệu quả thị trường này, Phú Quốc cần được biết đến như một lựa chọn đáp ứng đúng yêu cầu của khách hàng, có sản phẩm phù hợp và chất lượng phục vụ đáng tin cậy.

Xét đến cùng, sức cạnh tranh của một điểm đến phải được thể hiện bằng khả năng thu hút khách hàng và tạo ra hoạt động kinh doanh thực tế. Khi giải quyết tốt những vấn đề đó, các khoản đầu tư vào hạ tầng, du lịch và dịch vụ mới có thêm điều kiện phát huy hiệu quả, tạo dựng vị thế bền vững cho đảo Ngọc trên thị trường quốc tế.

- Thành công của APEC 2027 có thể tạo ra một dấu mốc quan trọng, nhưng những giá trị mà sự kiện mang lại cần tiếp tục được duy trì và phát huy trong dài hạn. Điều này càng đáng quan tâm khi Phú Quốc đang triển khai hàng loạt công trình hạ tầng quy mô lớn, với kỳ vọng tạo nền tảng cho những bước phát triển tiếp theo. Ông có thể chia sẻ một số bài học kinh nghiệm quốc tế có giá trị đối với việc khai thác hiệu quả các thành quả đầu tư và chuyển hóa cơ hội từ một sự kiện quốc tế thành động lực phát triển lâu dài cho Phú Quốc?

PGS. TSKH. Võ Đại Lược: Điều quan trọng là phải duy trì được động lực phát triển sau khi sự kiện kết thúc. Bởi thành công của một kỳ hội nghị có thể tạo ra uy tín và những điều kiện thuận lợi ban đầu, nhưng để các giá trị ấy tiếp tục được phát huy còn cần một chiến lược phát triển nhất quán trong nhiều năm.

Chẳng hạn, sau APEC 2005, thành phố Busan của Hàn Quốc tiếp tục khai thác các địa điểm từng phục vụ hội nghị để tổ chức những sự kiện quốc tế. Năm 2014, Busan đăng cai Hội nghị cấp cao Hàn Quốc - ASEAN tại BEXCO và Nurimaru APEC House, hai địa điểm từng phục vụ APEC. Đến năm 2019, thành phố tiếp tục tổ chức Hội nghị cấp cao đặc biệt Hàn Quốc - ASEAN tại BEXCO và Hội nghị cấp cao Mekong - Hàn Quốc tại Nurimaru. Ngoài ra, Nurimaru APEC House còn được khai thác phục vụ những hoạt động hội nghị, giao lưu và tham quan. Như vậy, một công trình được xây dựng cho sự kiện quốc tế lớn đã tiếp tục có những công năng mới, trở thành một phần trong hoạt động du lịch và tổ chức sự kiện của thành phố.

Một kinh nghiệm khác rất đáng chú ý là Bali của Indonesia. Trước APEC 2013, nước này đã đưa vào sử dụng tuyến cao tốc Bali Mandara, kết nối khu vực Nusa Dua, sân bay quốc tế Ngurah Rai và cảng Benoa. Đáng chú ý, gần một thập kỷ sau, tuyến đường tiếp tục được nâng cấp để phục vụ Hội nghị cấp cao G20 năm 2022. Điều đó cho thấy, khi một công trình được đầu tư phù hợp với nhu cầu phát triển thực tế, giá trị sử dụng của nó có thể tiếp tục được duy trì và nâng cao qua những giai đoạn khác nhau.

Từ những kinh nghiệm đó, tôi cho rằng bài học đối với Phú Quốc là phải nhìn nhận giá trị hậu APEC theo đặc điểm và công năng của từng loại hạ tầng. Với các trung tâm hội nghị, vấn đề là phát triển được hoạt động khai thác thường xuyên và có mô hình vận hành phù hợp. Với sân bay, giao thông và các công trình hạ tầng đô thị, hiệu quả cần được thể hiện ở khả năng đáp ứng nhu cầu đi lại, giao thương và phát triển kinh tế của địa phương. Còn đối với những cơ sở lưu trú, thương mại và dịch vụ, điều quan trọng là phải có thị trường khách và hoạt động kinh doanh tương xứng với quy mô đầu tư.

Trên thực tế, những định hướng đầu tư phục vụ mục tiêu phát triển lâu dài đã được đặt ra ngay trong quá trình chuẩn bị APEC 2027. Nhưng sau hội nghị, yêu cầu đặt ra sẽ có sự thay đổi: Từ tập trung hoàn thành công trình và bảo đảm điều kiện tổ chức sự kiện sang khai thác hiệu quả những tài sản đã hình thành. Điều đó đòi hỏi Phú Quốc phải thường xuyên đánh giá nhu cầu thị trường, lựa chọn phương thức vận hành phù hợp và chủ động điều chỉnh kế hoạch phát triển khi điều kiện thực tế thay đổi.

Nếu giải quyết tốt những bài toán này, cuộc tăng tốc đầu tư phục vụ APEC sẽ thực sự trở thành một bước phát triển có ý nghĩa lâu dài đối với đảo Ngọc.

- Có thể thấy giá trị lâu dài của các công trình phục vụ APEC phụ thuộc rất lớn vào khả năng tiếp tục khai thác sau hội nghị. Với Phú Quốc, bên cạnh hạ tầng giao thông và hội nghị, Nhà biểu diễn đa năng APEC cùng các tổ hợp văn hóa, giải trí và dịch vụ cũng đang được đầu tư, tạo điều kiện phát triển những sản phẩm mới cho đảo Ngọc.

Theo ông, làm thế nào để những công trình này không chỉ đáp ứng yêu cầu của APEC 2027 mà còn trở thành nền tảng cho các hoạt động văn hóa, nghệ thuật và giải trí được duy trì thường xuyên, tạo thêm giá trị kinh tế trong dài hạn? Các doanh nghiệp lớn có thể đóng vai trò như thế nào trong quá trình đó?

PGS. TSKH. Võ Đại Lược: Đối với các công trình văn hóa, nghệ thuật và giải trí, giá trị lâu dài chủ yếu được quyết định bởi những hoạt động diễn ra bên trong và sức hấp dẫn của các sản phẩm được tạo ra. Một nhà biểu diễn dù hiện đại đến đâu cũng khó phát huy hiệu quả nếu thiếu những chương trình có chất lượng, có khả năng thu hút khán giả thường xuyên. Vì vậy, bên cạnh đầu tư cơ sở vật chất, bài toán quan trọng là năng lực sáng tạo sản phẩm, tổ chức biểu diễn và phát triển thị trường để duy trì hoạt động trong nhiều năm. Đặc biệt, khi nhu cầu và thị hiếu của du khách liên tục thay đổi, các sản phẩm văn hóa, giải trí cũng phải thường xuyên được đổi mới để duy trì sức hấp dẫn.

Ở góc độ này, tôi đánh giá cao sự tham gia của những tập đoàn tư nhân như Sun Group trong việc phát triển các công trình văn hóa, giải trí và tổ hợp dịch vụ tại Phú Quốc. Những chương trình như Kiss of the Sea cho thấy khả năng kết hợp nghệ thuật, công nghệ và không gian biển đảo để tạo ra các sản phẩm du lịch có dấu ấn riêng. Với Nhà biểu diễn đa năng APEC đang được đầu tư, nếu phát triển được những chương trình nghệ thuật và biểu diễn có chất lượng, được tổ chức thường xuyên, Phú Quốc sẽ có thêm điều kiện để hình thành những sản phẩm văn hóa, giải trí có sức hấp dẫn đối với du khách trong nước và quốc tế.

Tuy nhiên, điều đáng quan tâm là những hoạt động kinh tế có thể hình thành xung quanh đó. Khi thị trường văn hóa, nghệ thuật và giải trí phát triển, nhu cầu về sáng tạo nội dung, thiết kế, sản xuất chương trình, âm thanh, ánh sáng, công nghệ trình diễn và các dịch vụ hỗ trợ cũng sẽ gia tăng. Đây là cơ hội để các doanh nghiệp, đơn vị nghệ thuật, đội ngũ lao động kỹ thuật và người dân địa phương tham gia sâu hơn vào quá trình cung ứng sản phẩm, dịch vụ, tạo thêm việc làm và giá trị gia tăng cho nền kinh tế.

Đây cũng là một khía cạnh quan trọng trong vai trò của các doanh nghiệp lớn. Với tiềm lực tài chính, kinh nghiệm phát triển dự án và khả năng hợp tác với những đối tác quốc tế, các tập đoàn như Sun Group có điều kiện đầu tư những công trình và sản phẩm mà các doanh nghiệp nhỏ khó có thể tự mình thực hiện. Nhưng vai trò dẫn dắt sẽ được thể hiện rõ hơn khi những dự án ấy tạo ra thị trường cho các doanh nghiệp khác, thúc đẩy sự phát triển của các ngành nghề hỗ trợ và hình thành mạng lưới liên kết trong hoạt động sáng tạo, sản xuất và kinh doanh dịch vụ văn hóa, giải trí.

Về lâu dài, Phú Quốc cần hướng tới một đời sống văn hóa, nghệ thuật và giải trí phong phú, có những chương trình và hoạt động đặc sắc được duy trì trong suốt cả năm. Khi những sản phẩm này có khả năng thu hút công chúng thường xuyên, các công trình được đầu tư sẽ có điều kiện phát huy hiệu quả khai thác, đồng thời tạo thêm sức hấp dẫn cho điểm đến.

Dễ dàng nhận thấy, từ những công trình và tổ hợp dịch vụ quy mô lớn được đầu tư phục vụ APEC 2027, Phú Quốc có cơ hội hình thành một mạng lưới các hoạt động sáng tạo, biểu diễn và kinh doanh văn hóa, giải trí. Đây sẽ là giá trị lâu dài bên cạnh những tài sản hạ tầng, góp phần tạo thêm sản phẩm, doanh thu và việc làm cho địa phương.

- Bên cạnh năng lực của doanh nghiệp, môi trường đầu tư và chính sách cũng có vai trò quan trọng đối với việc khai thác hiệu quả các công trình sau APEC 2027. Trong quá trình chuẩn bị hội nghị, đã có những cơ chế đặc thù nhằm tháo gỡ vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ các dự án. Theo ông, bước sang giai đoạn hậu APEC, cần tiếp tục hoàn thiện những chính sách gì để các nhà đầu tư chiến lược khai thác hiệu quả công trình, đồng thời có động lực tiếp tục đầu tư và phát triển tại Phú Quốc?

PGS. TSKH. Võ Đại Lược: Tôi cho rằng, điều các nhà đầu tư chiến lược cần trước hết là sự ổn định, minh bạch và nhất quán của chính sách. Những dự án quy mô lớn thường đòi hỏi nguồn vốn rất lớn, thời gian thu hồi vốn kéo dài, nên doanh nghiệp phải có khả năng dự báo các điều kiện kinh doanh trong nhiều năm. Nếu môi trường đầu tư thiếu ổn định, những ưu đãi ban đầu dù hấp dẫn cũng khó tạo được niềm tin để doanh nghiệp tiếp tục bỏ vốn.

Một vấn đề quan trọng khác là cải cách thủ tục hành chính và các điều kiện cấp phép trong giai đoạn vận hành. Những tổ hợp du lịch, thương mại, hội nghị và giải trí thường có nhiều loại hình kinh doanh, liên quan đến các cơ quan quản lý khác nhau. Vì vậy, cần có cơ chế phối hợp và giải quyết thủ tục thông suốt, tạo điều kiện để doanh nghiệp khai thác đồng bộ các công trình, tránh phát sinh những vướng mắc làm chậm hoạt động kinh doanh.

Bên cạnh đó, các chính sách về đất đai, thuế và điều kiện đầu tư, kinh doanh cũng cần được xem xét trong tổng thể chiến lược phát triển lâu dài của Phú Quốc. Điều quan trọng là có những chính sách phù hợp với đặc điểm từng lĩnh vực, bảo đảm hiệu quả sử dụng nguồn lực và hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, nhà đầu tư và cộng đồng địa phương. Chính sách tốt phải tạo được điều kiện cho những doanh nghiệp có năng lực đầu tư, kinh doanh hiệu quả, đồng thời khuyến khích cạnh tranh lành mạnh và thu hút thêm các nhà đầu tư mới.

- Còn ở góc độ quản trị đô thị, thưa ông, khi Phú Quốc bước vào giai đoạn phát triển mới sau APEC 2027, làm thế nào để đáp ứng nhu cầu tăng trưởng mà vẫn bảo đảm sức chịu tải của hạ tầng, gìn giữ môi trường tự nhiên và chất lượng sống của người dân?

PGS. TSKH. Võ Đại Lược: Muốn phát triển lâu dài, Phú Quốc phải giải quyết tốt mối quan hệ giữa tăng trưởng kinh tế và khả năng gìn giữ những điều kiện làm nên sức hấp dẫn của một đô thị đảo. Chúng ta có thể đầu tư thêm nhiều công trình hiện đại, thu hút lượng khách lớn hơn và mở rộng các hoạt động kinh tế, nhưng tài nguyên đất đai, nguồn nước, môi trường biển và không gian sinh thái đều có những giới hạn nhất định. Vì vậy, vấn đề quan trọng là phải quản lý quá trình phát triển trên cơ sở đánh giá đầy đủ sức chịu tải của đảo, bảo đảm quy mô dân cư, du lịch và các hoạt động kinh tế phù hợp với khả năng đáp ứng của hạ tầng thiết yếu trong từng giai đoạn.

Trong quá trình chuẩn bị APEC 2027, Phú Quốc đang triển khai nhiều dự án cấp nước, xử lý nước thải và chất thải rắn tại Cửa Cạn, Dương Đông, An Thới và một số khu vực khác. Đây là những khoản đầu tư cần thiết để đáp ứng nhu cầu phát triển. Tuy nhiên, điều quan trọng là phải bảo đảm sự đồng bộ giữa năng lực xử lý và hệ thống thu gom, vận chuyển, đấu nối, tránh tình trạng công trình được đầu tư nhưng chưa phát huy hết công suất. Đối với một đô thị đảo, hiệu quả quản lý các hệ thống này có ý nghĩa trực tiếp đối với chất lượng môi trường biển và đời sống người dân.

Tôi cũng cho rằng cần phát huy sự tham gia của các doanh nghiệp trong việc nâng cao chất lượng phát triển đô thị. Chẳng hạn, tuyến tàu điện đô thị LRT do Sun Group đầu tư tại Phú Quốc có thể tạo thêm điều kiện phát triển giao thông công cộng, giảm sự phụ thuộc vào phương tiện cá nhân trên những tuyến kết nối quan trọng. Nhưng để phát huy hiệu quả lâu dài, những công trình như vậy cần được kết nối với mạng lưới giao thông, quy hoạch đô thị và nhu cầu đi lại thực tế của người dân, du khách. Tương tự, các giải pháp sử dụng hiệu quả tài nguyên, tiết kiệm năng lượng và phát triển dịch vụ thân thiện với môi trường cần được khuyến khích trong hoạt động đầu tư, kinh doanh. Vai trò của chính quyền là bảo đảm sự kết nối giữa những nỗ lực của doanh nghiệp với mục tiêu phát triển chung của toàn đảo.

Ở góc độ quản trị, Phú Quốc cũng cần có những tiêu chí đánh giá chất lượng phát triển đầy đủ hơn. Bên cạnh tốc độ tăng trưởng, quy mô đầu tư và lượng khách du lịch, cần chú trọng khả năng tiếp cận các dịch vụ thiết yếu của người dân, chất lượng môi trường và mức độ bảo tồn các hệ sinh thái. Những yếu tố này phải được theo dõi thường xuyên và trở thành cơ sở để điều chỉnh quy hoạch, phân bổ nguồn lực cũng như quyết định tốc độ mở rộng đô thị trong từng giai đoạn.

APEC 2027 đang mở ra một cơ hội lớn để Phú Quốc hoàn thiện hạ tầng, nâng cao năng lực phát triển và từng bước khẳng định vị thế quốc tế. Nhưng xét về lâu dài, thành công của đảo Ngọc phải được thể hiện ở chất lượng của sự phát triển ấy. Một Phú Quốc thực sự đáng sống và có sức cạnh tranh bền vững phải là nơi kinh tế tiếp tục tăng trưởng, người dân được thụ hưởng những thành quả phát triển và các giá trị tự nhiên làm nên sức hấp dẫn của hòn đảo được gìn giữ cho những thế hệ mai sau.

- APEC 2027 không chỉ là dấu mốc đối ngoại quan trọng mà còn mở ra cơ hội để Phú Quốc tạo dựng những nền tảng phát triển mới, từ hạ tầng, dịch vụ đến năng lực cạnh tranh và kết nối quốc tế. Và như ông đã phân tích, điều có ý nghĩa quyết định là khả năng chuyển hóa những cơ hội, nguồn lực ấy thành động lực tăng trưởng lâu dài, để những thành quả từ APEC tiếp tục lan tỏa trong đời sống kinh tế, xã hội và góp phần nâng cao chất lượng phát triển của đảo Ngọc.

Trân trọng cảm ơn PGS. TSKH. Võ Đại Lược về những chia sẻ sâu sắc, những góc nhìn giàu tính gợi mở đối với cơ hội và cả những yêu cầu đặt ra trên hành trình phát triển của Phú Quốc trong giai đoạn mới!