Chính phủ yêu cầu nghiên cứu phương án nâng cấp các tuyến cao tốc đã đầu tư theo quy mô phân kỳ

Văn phòng Chính phủ vừa ban hành thông báo kết luận của Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc tại cuộc họp về đầu tư nâng cấp, hoàn thiện các tuyến đường bộ cao tốc đã được đầu tư theo quy mô phân kỳ.

Theo thông báo, thời gian qua, ngành giao thông vận tải đã nỗ lực triển khai đầu tư hệ thống kết cấu hạ tầng giao thông, đạt nhiều kết quả quan trọng, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, đồng thời bảo đảm quốc phòng, an ninh của đất nước.

Đến nay, cả nước đã đưa vào khai thác 3.345km đường bộ cao tốc. Tuy nhiên, vẫn còn khoảng 2.801km cao tốc đang được khai thác theo quy mô phân kỳ, gồm 653km cao tốc 2 làn xe và 2.148km cao tốc 4 làn xe hạn chế.

Các tuyến này chưa đáp ứng Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về đường bộ cao tốc, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông và gây ùn tắc.

Vì vậy, việc nghiên cứu đầu tư nâng cấp, hoàn thiện các tuyến cao tốc đã được đầu tư theo quy mô phân kỳ là yêu cầu cần thiết và đã được lãnh đạo Chính phủ chỉ đạo từ nhiệm kỳ trước.

Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng tiếp tục xác định ba đột phá chiến lược về phát triển hạ tầng, thể chế và nguồn nhân lực, trong đó đặt mục tiêu đến năm 2030 đưa vào khai thác trên 5.000 km đường bộ cao tốc.

Trước đó, tại Thông báo số 225/TB-VPCP ngày 30/4/2026, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng đã chỉ đạo tập trung đầu tư phát triển mạng lưới cao tốc nhằm hoàn thành mục tiêu trên 5.000km vào năm 2030; ưu tiên mở rộng các tuyến cao tốc 2 làn xe, đồng thời từng bước mở rộng các tuyến cao tốc 4 làn xe hạn chế, trước hết là tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Đông theo quy hoạch.

Để thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, Bộ Xây dựng được giao phối hợp chặt chẽ với Bộ Tài chính xác định thứ tự ưu tiên đầu tư trên cơ sở cân đối nguồn lực, đa dạng hóa các nguồn vốn. Trong đó, cần nghiên cứu cơ chế, chính sách phù hợp nhằm huy động nguồn vốn ngoài ngân sách Nhà nước theo chỉ đạo của lãnh đạo Chính phủ tại Văn bản số 4853/VPCP-CN ngày 27/5/2026.

Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ lưu ý, trong quá trình nghiên cứu, các cơ quan liên quan cần tính toán, đánh giá đầy đủ hiệu quả đầu tư và hiệu quả kinh tế - xã hội; chỉ triển khai các dự án có hiệu quả rõ ràng và xác định được khả năng thu hồi vốn.

Các đơn vị tư vấn, cơ quan thẩm định và cơ quan quyết định đầu tư phải chịu trách nhiệm đối với nội dung này.

Bên cạnh đó, cần rà soát kỹ đơn giá, định mức kinh tế - kỹ thuật để xác định tổng mức đầu tư và dự toán xây dựng phù hợp, bảo đảm hiệu quả, tránh lãng phí, thất thoát.

Đồng thời, nghiên cứu, lựa chọn các giải pháp kỹ thuật tối ưu, đánh giá kỹ đối với các công trình như cầu cạn, hầm... nhằm hạn chế tối đa tác động tiêu cực đến môi trường, sinh kế của người dân, nguy cơ sạt lở, lũ lụt trong mùa mưa bão, đồng thời bảo đảm hiệu quả trong suốt vòng đời dự án.

Việc bố trí vốn ngân sách Nhà nước phải thực hiện theo quy định tại Nghị quyết số 27/2026/QH16 ngày 24/4/2026 của Quốc hội về kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030 và Chỉ thị số 16/CT-TTg ngày 23/4/2026 của Thủ tướng Chính phủ về quản lý, sử dụng vốn đầu tư công gắn với hạch toán kinh tế - xã hội, đánh giá hiệu quả đầu tư; đồng thời đẩy nhanh tiến độ xây dựng kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030.

Phó Thủ tướng cũng giao Bộ Xây dựng đôn đốc UBND các tỉnh, thành phố gồm Hà Nội, TP. HCM, Cần Thơ, Lạng Sơn, Cao Bằng, Tuyên Quang, Phú Thọ, Khánh Hòa, Lâm Đồng, Đồng Nai, Đồng Tháp và An Giang khẩn trương gửi ý kiến để Bộ tổng hợp, xây dựng phương án đầu tư cụ thể, báo cáo Thủ tướng Chính phủ trước ngày 22/6/2026.