Theo quy hoạch tổng thể Thủ đô với tầm nhìn 100 năm, Hà Nội đặt mục tiêu xây dựng hệ thống hạ tầng giao thông đồng bộ, hiện đại, đóng vai trò trung tâm liên kết vùng.
Thành phố định hướng tăng cường kết nối với các địa phương lân cận như Phú Thọ, Thái Nguyên, Hưng Yên, Hải Phòng, Bắc Ninh, Ninh Bình, Quảng Ninh… thông qua việc bổ sung các tuyến đường bộ và đường sắt liên vùng.
Song song với đó, Hà Nội phối hợp triển khai các dự án hạ tầng trọng điểm quốc gia như đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam; tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng (đề xuất ga Gia Lâm là ga cấp tỉnh); tuyến Hà Nội - Lạng Sơn… Qua đó, từng bước hình thành mạng lưới giao thông đa phương thức, gia tăng năng lực vận tải và kết nối khu vực.

Hà Nội dự kiến xây dựng 20 cây cầu bắc qua sông Hồng, sông Đà. Ảnh minh họa
Trong nội đô, thành phố nghiên cứu điều chỉnh, bổ sung quy hoạch hệ thống đường sắt đô thị theo hướng tăng cường liên kết với các đô thị vệ tinh và các tỉnh, thành xung quanh. Đáng chú ý, Hà Nội định hướng phát triển các tuyến metro ngầm từ Vành đai 3 trở vào trung tâm; đồng thời đẩy mạnh mô hình TOD (phát triển đô thị theo định hướng giao thông công cộng) tại các nhà ga, nút giao lớn, kết hợp bãi đỗ xe ngầm và không gian thương mại - dịch vụ, nhằm tối ưu hóa sử dụng đất và nâng cao hiệu quả khai thác hệ thống metro.
Các tuyến đường sắt đô thị trọng điểm như tuyến số 2 và tuyến số 5 (Văn Cao - Hòa Lạc) được yêu cầu đẩy nhanh tiến độ, gắn với quy hoạch không gian ngầm và hệ sinh thái TOD để tạo động lực phát triển đô thị theo trục giao thông công cộng.
Ở lĩnh vực đường bộ, Hà Nội tập trung thúc đẩy các công trình chiến lược như Vành đai 4, tuyến kết nối sân bay Gia Bình; các cầu vượt sông gồm cầu Thượng Cát, cầu Mễ Sở, cầu Trần Hưng Đạo, cầu Ngọc Hồi, cùng các cầu mới kết nối Vành đai 4,5 và Vành đai 5 qua sông Hồng; mở hướng kết nối từ Ba Vì qua sông Đà nhằm mở rộng không gian phát triển đô thị về phía Tây và Tây Bắc.
Thành phố cũng đặt mục tiêu cải tạo, mở rộng các tuyến đường hiện hữu và các trục hướng tâm theo 9 trục động lực. Đây được xem là những “xương sống” hạ tầng, tạo đột phá trong kết nối liên khu vực, giảm tải cho giao thông nội đô và xử lý tình trạng ùn tắc kéo dài.
Bên cạnh mạng lưới giao thông chính, Hà Nội nghiên cứu hoàn thiện hệ thống giao thông liên khu vực theo cấu trúc ô bàn cờ, liên kết các khu đô thị mới với khu vực cũ; đồng thời kết hợp cải tạo, tái thiết các ô phố xuống cấp, khu nhà ở chật hẹp, nhằm giải quyết tình trạng ách tắc cục bộ trong nội đô.
Về hàng không, thành phố rà soát quy hoạch để nâng cao năng lực Cảng hàng không quốc tế Nội Bài; nghiên cứu khai thác lưỡng dụng (dân sự - quân sự) đối với sân bay Gia Lâm và Hòa Lạc; đồng thời dự trữ quỹ đất tại khu vực phía Nam (Ứng Hòa) để phát triển sân bay thứ hai của vùng Thủ đô trong tương lai.
Theo quy hoạch, giai đoạn 2026 - 2035, Hà Nội dự kiến xây dựng 16 cầu qua sông Hồng và 4 cầu qua sông Đà; triển khai 14 tuyến đường sắt đô thị với tổng chiều dài khoảng 1.000km; xây dựng tuyến Vành đai 4,5 dài 75km và Vành đai 5 dài 105km; hình thành trục đại lộ cảnh quan sông Hồng dài 80km; đồng thời mở rộng các tuyến quốc lộ trọng yếu như Quốc lộ 1A, Quốc lộ 21A, Quốc lộ 32…
Hiện Hà Nội đã hoàn thành 9 cây cầu bắc qua sông Hồng, gồm Thăng Long, Chương Dương, Vĩnh Tuy (giai đoạn 1 và 2), Thanh Trì, Nhật Tân, Vĩnh Thịnh, Long Biên và Văn Lang.
Sông Đà là phụ lưu lớn nhất của sông Hồng, bắt nguồn từ Vân Nam (Trung Quốc), chảy qua các tỉnh Lai Châu, Điện Biên, Sơn La, Hòa Bình trước khi hợp lưu với sông Hồng tại Phú Thọ.
Dòng sông dài khoảng 910km (trong đó 543km thuộc lãnh thổ Việt Nam), nổi tiếng với cảnh quan hùng vĩ, màu nước xanh ngọc đặc trưng và là nguồn thủy điện lớn nhất cả nước với các nhà máy Sơn La, Hòa Bình, Lai Châu.