Đường ven sông gần 5km chính thức thông xe, căn nhà cổ trăm năm tuổi từng vướng quy hoạch vẫn 'sừng sững'

Ngày 15/1, tỉnh Đồng Nai chính thức thông xe dự án đường ven sông Đồng Nai - một trong những công trình hạ tầng trọng điểm tại phường Trấn Biên, khu vực TP. Biên Hòa (cũ). Tuyến đường có chiều dài hơn 5km, kết nối từ cầu Hóa An đến giáp ranh phường Tân Triều, góp phần hoàn thiện mạng lưới giao thông và chỉnh trang không gian đô thị ven sông.

Dự án đường ven sông Đồng Nai được đầu tư với tổng mức vốn gần 2.000 tỷ đồng từ ngân sách nhà nước. Trong đó, khoảng 1.339 tỷ đồng dành cho xây dựng tuyến đường và hơn 600 tỷ đồng đầu tư hệ thống kè bảo vệ bờ sông. Tuyến đường có lộ giới 34m, phần lòng đường rộng 22,5m với 6 làn xe, kết hợp vỉa hè, cây xanh và các không gian công viên, tạo trục cảnh quan đô thị hiện đại dọc sông Đồng Nai.

Theo thiết kế, tuyến đường không chỉ đóng vai trò kết nối giao thông mà còn góp phần chia sẻ lưu lượng với đường Nguyễn Văn Trị, giảm áp lực cho khu vực trung tâm. Trên tuyến bố trí ba bến đò, tăng cường kết nối giao thông thủy - bộ, khai thác lợi thế sông nước đặc trưng của Biên Hòa.

Dự án được khởi công từ năm 2021 và từng đặt mục tiêu hoàn thành vào giữa năm 2023. Tuy nhiên, quá trình triển khai đã gặp nhiều khó khăn khiến tiến độ bị kéo dài, trong đó đáng chú ý là vướng mắc liên quan đến công tác bảo tồn một công trình kiến trúc cổ nằm trên hướng tuyến.

Công trình được nhắc tới là biệt thự hơn 100 năm tuổi của Võ Hà Thanh, thường được người dân địa phương gọi là “Lầu ông phủ”. Biệt thự tọa lạc tại vị trí đắc địa, mặt hướng ra sông Đồng Nai, lưng tựa núi Bình Điện. Theo tài liệu, công trình được xây dựng từ năm 1922 và hoàn thành vào năm 1924; đồng thời từng được lựa chọn làm bối cảnh chính cho bộ phim Người đẹp Tây Đô vào năm 1996.

Theo quy hoạch ban đầu, một phần đáng kể diện tích biệt thự nằm trong phạm vi giải tỏa để phục vụ dự án đường ven sông. Trước nguy cơ công trình lịch sử - kiến trúc có giá trị bị ảnh hưởng, nhiều chuyên gia, nhà khoa học đã kiến nghị cần điều chỉnh quy hoạch để bảo tồn biệt thự, thay vì phá dỡ.

Trên cơ sở đó, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Đồng Nai đã thống nhất chủ trương giữ lại biệt thự cổ, đồng thời giao UBND tỉnh chỉ đạo các cơ quan chức năng rà soát, đề xuất phương án phù hợp. Sở Xây dựng Đồng Nai sau đó đã nghiên cứu và trình 4 phương án, trong đó phương án “nắn” tuyến đường đoạn đi qua khu vực biệt thự nhằm bảo tồn nguyên trạng công trình được lựa chọn và triển khai.

Sau khi điều chỉnh, hướng tuyến đường ven sông được uốn cong nhẹ qua khu vực biệt thự cổ, bảo đảm yêu cầu kỹ thuật giao thông, đồng thời giữ gìn trọn vẹn giá trị lịch sử, văn hóa và kiến trúc của công trình. Phần diện tích đất dư hai bên biệt thự được quy hoạch làm bãi đỗ xe, bổ sung tiện ích công cộng cho khu vực.

Việc thông xe đường ven sông Đồng Nai không chỉ đánh dấu hoàn thành một dự án hạ tầng quan trọng, mà còn cho thấy cách tiếp cận dung hòa giữa phát triển đô thị và bảo tồn di sản. Tuyến đường mới được kỳ vọng sẽ mở ra không gian phát triển ven sông hiện đại, đồng thời trở thành minh chứng cho định hướng phát triển bền vững, trong đó hạ tầng giao thông đi cùng gìn giữ các giá trị lịch sử lâu dài của địa phương.