Thích
Trong Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm, dự báo tầm nhìn sau năm 2065 giữ ổn định, khống chế quy mô dân số tối đa không quá 20 triệu người. Đến năm 2065, quy mô GRDP đạt khoảng 1.920 tỷ USD, GRDP bình quân đầu người đạt tối thiểu 95.000 USD. Hà Nội sẽ là thành phố toàn cầu, thuộc nhóm các thủ đô có chất lượng sống và hạnh phúc cao nhất thế giới.
Cũng theo quy hoạch, khu vực phố cổ, phố cũ và hồ Gươm cùng vùng phụ cận được xác định là lõi đô thị lịch sử đặc biệt - nơi hội tụ dày đặc các giá trị văn hóa, kiến trúc và di sản. Định hướng xuyên suốt là bảo tồn đi đôi với cải tạo, hạn chế phát triển mới nhằm gìn giữ bản sắc riêng của trung tâm Thủ đô.
Hà Nội đang lấy ý kiến quy hoạch Thủ đô 100 năm. Ảnh: Vũ Minh Quân
Giữ gìn cấu trúc phố cổ, phố cũ tái thiết có chọn lọc
Đối với khu phố cổ, quy hoạch ưu tiên bảo vệ hình thái không gian đặc trưng của các tuyến phố truyền thống, đồng thời phân cấp bảo tồn để quản lý hiệu quả. Những trục phố gắn với hoạt động thương mại lâu đời như Hàng Đào, Hàng Ngang, Hàng Đường, Đồng Xuân, Lương Văn Can, Cầu Gỗ… tiếp tục được giữ gìn nguyên trạng.
Song song với bảo tồn, các khu vực bên trong ô phố sẽ được cải tạo nhằm nâng cấp hạ tầng kỹ thuật và điều kiện sinh hoạt cho người dân. Các công trình di tích, đền chùa, nhà cổ và không gian văn hóa truyền thống như đền Bạch Mã, đình Hàng Bạc hay nhà cổ 87 Mã Mây tiếp tục được bảo vệ và phát huy giá trị. Không gian lễ hội và sinh hoạt văn hóa cũng được tổ chức lại để tăng tính tương tác cộng đồng.
Với khu phố cũ, định hướng phát triển là tái thiết đô thị có kiểm soát, kết hợp bảo tồn các giá trị kiến trúc thời Pháp. Các tuyến phố như Bà Triệu, Hai Bà Trưng, Lý Thường Kiệt, Trần Hưng Đạo, Ngô Quyền… sẽ được chỉnh trang, giữ gìn hình thái đô thị đặc trưng.
Các công trình kiến trúc tiêu biểu như Nhà hát Lớn, ga Hà Nội, cầu Long Biên, hệ thống biệt thự cổ và các công trình tôn giáo, giáo dục tiếp tục được bảo vệ nghiêm ngặt. Đồng thời, khu vực này sẽ được định hướng phát triển các chức năng dịch vụ, văn phòng, tài chính và du lịch chất lượng cao, kết hợp mở rộng không gian đi bộ và các tuyến kết nối giữa các điểm di sản.
Hồ Gươm mở rộng không gian công cộng, tăng tính kết nối
Tại khu vực hồ Hoàn Kiếm, định hướng quy hoạch tập trung vào việc bảo tồn cảnh quan đặc trưng, đồng thời cải thiện chất lượng không gian công cộng. Các tuyến phố xung quanh hồ như Đinh Tiên Hoàng, Lý Thái Tổ, Hàng Khay, Tràng Tiền… sẽ được chỉnh trang theo quy định về di sản, đảm bảo hài hòa giữa bảo tồn và khai thác.
Quy hoạch cũng đề cập đến việc mở rộng các quảng trường công cộng thông qua việc di dời một số cơ quan, đơn vị tại khu vực Đông Kinh Nghĩa Thục và phía Đông hồ. Các không gian như quảng trường Lý Thái Tổ, quảng trường 19/8 hay khu vực Nhà thờ Lớn sẽ được nâng cấp để trở thành điểm sinh hoạt văn hóa, du lịch hấp dẫn.
Hệ thống cây xanh, mặt nước và hạ tầng kỹ thuật quanh hồ tiếp tục được cải thiện, đồng thời kết nối với phố cổ, phố cũ, Hoàng thành Thăng Long và trục cảnh quan sông Hồng, hình thành mạng lưới không gian công cộng liên hoàn.
Đô thị đa cực, lấy hạ tầng và công nghệ làm động lực
Phối cảnh trục cảnh quan, đô thị ven sông Hồng trong tương lai. Ảnh: CĐT
Theo Sở Quy hoạch và Kiến trúc Hà Nội, quy hoạch tổng thể Thủ đô không chỉ tập trung vào lõi lịch sử mà còn hướng tới mô hình phát triển đa cực, dựa trên liên kết vùng và hệ thống hạ tầng hiện đại. Hà Nội sẽ đóng vai trò trung tâm trong mô hình "hạt nhân – vệ tinh", kết nối với các đô thị xung quanh thông qua các tuyến vành đai, cao tốc và mạng lưới đường sắt.
Giao thông công cộng, đặc biệt là đường sắt đô thị, được xác định là trục xương sống, gắn với mô hình phát triển đô thị theo định hướng giao thông (TOD). Cùng với đó, các cực tăng trưởng mới như đô thị sân bay phía Bắc hay khu công nghệ cao Hòa Lạc sẽ góp phần giãn dân và tái cấu trúc không gian đô thị.
Quy hoạch cũng nhấn mạnh chuyển đổi sang mô hình đô thị thông minh, xanh và bền vững, với việc ứng dụng công nghệ số trong quản lý, phát triển không gian xanh theo định hướng "Rừng trong thành phố – Thành phố trong rừng", đồng thời khai thác không gian ngầm và không gian trên cao.
Đặc biệt, sông Hồng được xác định là trục phát triển chiến lược, kết hợp chức năng sinh thái, văn hóa và kinh tế, với hệ thống công viên và "con đường di sản" dọc hai bên bờ.
Với tầm nhìn dài hạn đến sau năm 2065, Hà Nội đặt mục tiêu trở thành thành phố toàn cầu, có chất lượng sống cao, phát triển bền vững trên nền tảng bảo tồn di sản và đổi mới sáng tạo.
