Ngày mai, Việt Nam chính thức khởi công công trình đường sắt cao tốc đầu tiên, rút ngắn thời gian di chuyển từ 3 giờ còn 20 phút

Dự án đường sắt tốc độ cao Hà Nội – Quảng Ninh do Công ty CP Đầu tư và Phát triển Đường sắt cao tốc VinSpeed (thành viên Tập đoàn Vingroup) làm chủ đầu tư, đang được xem là một trong những công trình hạ tầng chiến lược của miền Bắc. Với tổng chiều dài khoảng 120,2km, tuyến đi qua 4 địa phương gồm Hà Nội, Bắc Ninh, Hải Phòng và Quảng Ninh, tổng mức đầu tư hơn 147.000 tỷ đồng (tương đương trên 5,6 tỷ USD).

Theo thiết kế, tuyến đường sắt được xây dựng theo tiêu chuẩn đường đôi, khổ 1.435mm, điện khí hóa toàn tuyến, với tốc độ tối đa lên tới 350km/h. Riêng đoạn qua khu vực nội đô Hà Nội được điều chỉnh tốc độ khai thác khoảng 120km/h nhằm phù hợp điều kiện vận hành.

Điểm đầu tuyến đặt tại ga Cổ Loa (khu vực Trung tâm Triển lãm Việt Nam – Vinhomes Global Gate, Hà Nội), điểm cuối tại ga Hạ Long, kết nối trực tiếp với khu vực phát triển mới tại Quảng Ninh. Trên hành trình, tuyến sẽ đi qua 3 ga trung chuyển gồm Gia Bình (Bắc Ninh), Ninh Xá (Hải Phòng), Yên Tử (Quảng Ninh), cùng một depot đặt tại khu vực ga cuối.

Một trong những điểm đặc biệt của dự án là phương án "trên cao hóa" gần như toàn tuyến. Trong tổng chiều dài hơn 120km, chỉ khoảng 4km đi trên mặt đất, còn lại tới 116km là cầu cạn, cầu vượt sông và vượt hạ tầng hiện hữu. Quy mô này đồng nghĩa với việc phải xây dựng hơn 3.400 trụ cầu, tạo nên một hệ thống kết cấu hạ tầng đồ sộ, chưa từng có tiền lệ tại Việt Nam.

Theo Kế hoạch, Lễ khởi công Dự án Tuyến đường sắt tốc độ cao Hà Nội – Quảng Ninh sẽ được tổ chức vào 9h00 ngày 12/4/2026 tại vị trí dự kiến xây dựng nhà ga Hạ Long Xanh thuộc phường Tuần Châu và phường Việt Hưng, tỉnh Quảng Ninh. Dự kiến sẽ có hơn 500 khách tham dự, gồm: Lãnh đạo Trung ương, lãnh đạo tỉnh Quảng Ninh, lãnh đạo các tỉnh, thành phố: Hà Nội, Hải Phòng, Bắc Ninh; nhà đầu tư và các đối tác liên quan; đại diện lãnh đạo các cơ quan, đơn vị, các xã, phường nơi dự án đi qua và phóng viên các cơ quan thông tấn, báo chí.

Dự án khởi công đánh dấu bước chuyển quan trọng khi lần đầu tiên Việt Nam triển khai tuyến đường sắt tốc độ cao. Theo kế hoạch, công trình sẽ hoàn thành và đưa vào khai thác thương mại từ năm 2028, giúp rút ngắn thời gian di chuyển giữa Hà Nội và Quảng Ninh từ 2–2,5 giờ xuống chỉ còn khoảng 23 phút.

Không chỉ tạo đột phá về thời gian, dự án còn góp phần định hình lại không gian phát triển kinh tế vùng. Một "tam giác tăng trưởng 3H" gồm Hà Nội – Hải Phòng – Hạ Long được kỳ vọng hình thành rõ nét hơn, với sự phân vai ngày càng chuyên biệt.

Trong đó, Hà Nội tiếp tục giữ vai trò trung tâm chính trị – hành chính; Hải Phòng là cực tăng trưởng công nghiệp, cảng biển và logistics; còn Hạ Long, với lợi thế sở hữu vịnh di sản thiên nhiên thế giới, đang vươn lên trở thành trung tâm du lịch, dịch vụ cao cấp và kinh tế sáng tạo.

Song song với tuyến đường sắt, thiết kế ga Hạ Long cũng đã được hé lộ với quy hoạch nằm trong khu công viên rừng quy mô 662ha. Công trình lấy cảm hứng từ chuyển động của sóng biển, với ngôn ngữ kiến trúc hiện đại, tinh giản, phản ánh tinh thần tốc độ và công nghệ của hạ tầng giao thông thế hệ mới.

Khi đi vào vận hành, tuyến đường sắt tốc độ cao Hà Nội – Quảng Ninh không chỉ là phương tiện kết nối, mà còn trở thành trục giao thông chiến lược, mở ra hành lang phát triển mới cho toàn vùng duyên hải Đông Bắc, thúc đẩy mạnh mẽ liên kết kinh tế, du lịch và đô thị trong khu vực.