UBND TP. Hà Nội vừa phê duyệt Quy hoạch tổng thể Thủ đô với tầm nhìn 100 năm, định hướng phát triển Hà Nội trở thành đô thị "Văn hiến - Văn minh - Hiện đại - Hạnh phúc", đồng thời là trung tâm đổi mới sáng tạo và thành phố toàn cầu có sức cạnh tranh cao tại khu vực Châu Á - Thái Bình Dương.
Theo Quyết định số 2512/QĐ-UBND do Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Vũ Đại Thắng ký ban hành ngày 13/5/2026, quy hoạch được lập trên toàn bộ diện tích hơn 3.359km2 của Thủ đô với 126 đơn vị hành chính cấp xã, gồm 51 phường và 75 xã.
Điểm nhấn đáng chú ý nhất của quy hoạch lần này là mô hình phát triển "đa tầng, đa lớp, đa cực, đa trung tâm", lấy sông Hồng làm trục không gian sinh thái - cảnh quan - văn hóa chủ đạo, đồng thời tái cấu trúc toàn bộ không gian đô thị Hà Nội theo hướng phân vùng chức năng rõ ràng.

Phối cảnh trục cảnh quan, đô thị ven sông Hồng trong tương lai. Ảnh: UBND TP. Hà Nội
Theo định hướng quy hoạch, Hà Nội sẽ hình thành 9 cực tăng trưởng chiến lược nhằm tạo động lực phát triển mới cho từng khu vực của Thủ đô.
Trong đó, cực trung tâm nằm tại khu vực nội đô lịch sử và mở rộng phía hữu ngạn sông Hồng sẽ tiếp tục giữ vai trò là trung tâm chính trị, hành chính, tài chính và văn hóa cốt lõi của Hà Nội. Khu vực này đồng thời phát triển các không gian thể thao và hành lang xanh dọc sông Nhuệ.
Cực phía Bắc, thuộc khu vực Đông Anh - Mê Linh - Sóc Sơn, được định hướng thành trung tâm hội nhập quốc tế với các chức năng thương mại, tài chính, logistics, công nghiệp công nghệ cao gắn với sân bay Nội Bài và khu thương mại tự do.
Ở phía Đông, khu vực Gia Lâm - Long Biên sẽ trở thành cực tăng trưởng thương mại dịch vụ và logistics hiện đại, kết nối trực tiếp với hành lang kinh tế Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh thông qua Quốc lộ 5 và cao tốc Hà Nội - Hải Phòng.
Trong khi đó, cực phía Nam tại khu vực Phú Xuyên - Ứng Hòa được định vị là trung tâm công nghiệp công nghệ cao, logistics, y tế liên vùng và đầu mối giao thông đa phương thức gắn với sân bay thứ hai phía Nam Hà Nội, đường sắt tốc độ cao và cảng sông.
Khu vực Vân Đình - Đại Nghĩa ở phía Nam và Tây Nam sẽ phát triển theo hướng đô thị cảnh quan sinh thái ven sông, kết hợp du lịch văn hóa, di sản và tín ngưỡng.
Ở phía Tây Nam, khu vực Xuân Mai - Chương Mỹ được quy hoạch thành đô thị giáo dục đào tạo, y tế và nghỉ dưỡng sinh thái.
Cực phía Tây tại Hòa Lạc tiếp tục giữ vai trò trung tâm khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và giáo dục đào tạo với hạt nhân là Khu công nghệ cao Hòa Lạc và Đại học Quốc gia Hà Nội.
Khu vực Sơn Tây - Ba Vì ở phía Tây Bắc sẽ phát triển thành đô thị văn hóa lịch sử, du lịch nghỉ dưỡng sinh thái gắn với núi Tản, sông Đà và hệ sinh thái rừng quốc gia.
Đặc biệt, sông Hồng được xác định là cực phát triển và không gian cảnh quan đặc biệt của toàn Thủ đô, đóng vai trò trung tâm văn hóa, tài chính, thương mại, dịch vụ và động lực tăng trưởng mới của Hà Nội trong tương lai.
Song song với 9 cực tăng trưởng, Hà Nội cũng quy hoạch 9 trung tâm đô thị lớn theo chức năng chuyên biệt nhằm hình thành mạng lưới phát triển đa trung tâm.
Cụ thể, trung tâm đô thị Nam sông Hồng sẽ là khu vực đầu não chính trị, hành chính, tài chính, văn hóa và hội nhập quốc tế của Thủ đô. Trung tâm đô thị Bắc sông Hồng được phát triển theo hướng kinh tế, dịch vụ và hội nhập quốc tế gắn với sân bay Nội Bài.

Hà Nội sẽ trở thành thành phố toàn cầu trong tương lai. Ảnh minh họa
Khu vực phía Đông Hà Nội sẽ hình thành trung tâm đô thị thương mại dịch vụ, logistics, y tế, giáo dục đào tạo và du lịch. Hà Nội cũng quy hoạch riêng một trung tâm đô thị thể thao phục vụ các hoạt động thể thao quốc gia và quốc tế.
Ở cửa ngõ phía Nam, trung tâm đô thị Phú Xuyên sẽ là đầu mối logistics, công nghiệp công nghệ cao và y tế liên vùng. Khu vực Vân Đình - Đại Nghĩa được định hướng phát triển đô thị sinh thái, du lịch văn hóa tâm linh và làng nghề truyền thống.
Trung tâm đô thị Xuân Mai sẽ tập trung vào giáo dục đào tạo, du lịch sinh thái và nghỉ dưỡng cảnh quan. Trong khi đó, Hòa Lạc tiếp tục là trung tâm khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, giáo dục đào tạo và y tế chất lượng cao của Thủ đô.
Khu vực Sơn Tây được quy hoạch thành trung tâm đô thị văn hóa, di sản, du lịch sinh thái và đào tạo, tạo thành cực phát triển phía Tây Bắc của Hà Nội.
Theo quy hoạch, Hà Nội dự kiến đạt quy mô dân số khoảng 14 - 15 triệu người vào năm 2035, tăng lên 17 - 19 triệu người vào năm 2065 nhưng được kiểm soát không vượt quá 20 triệu người trong dài hạn. Thành phố sẽ phát triển theo mô hình "nén - xanh", ưu tiên không gian sinh thái, hành lang xanh và kinh tế tuần hoàn.
Một điểm mới đáng chú ý là định hướng phát triển đô thị đa tầng với việc khai thác mạnh không gian ngầm cho metro, kho bãi, bãi đỗ xe và hạ tầng kỹ thuật, đồng thời phát triển không gian trên cao tại các khu TOD và dọc các tuyến vành đai. Thành phố đặt mục tiêu tỷ lệ không gian ngầm tại khu vực trung tâm đạt khoảng 20% vào năm 2045 và tăng lên 40% vào năm 2065.
Theo mục tiêu quy hoạch, đến năm 2035, Hà Nội sẽ trở thành đô thị xanh, thông minh và hiện đại với GRDP khoảng 200 tỷ USD, GRDP bình quân đầu người tối thiểu 18.800 USD. Xa hơn, Thủ đô hướng tới trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo hàng đầu Châu Á - Thái Bình Dương vào năm 2045 và trở thành thành phố toàn cầu có chất lượng sống thuộc nhóm cao trên thế giới vào năm 2065.