Sau gần 4 tháng kể từ ngày khởi công vào 19/12/2025, khu đất rộng gần 15ha tại Khu kinh tế Dung Quất (Quảng Ngãi) đã thay đổi rõ rệt. Từ mặt bằng san lấp ban đầu, một đại công trường quy mô hàng nghìn tỷ đồng đang dần hình thành, với các hạng mục kết cấu thép, nền móng và nhà xưởng vươn lên từng ngày.
Dự án Nhà máy Sản xuất ray và thép đặc biệt Hòa Phát Dung Quất có tổng vốn đầu tư hơn 10.000 tỷ đồng, công suất thiết kế 700.000 tấn/năm. Đây là dự án được định vị không chỉ phục vụ thị trường thép thông thường, mà còn hướng tới phân khúc vật liệu kỹ thuật cao - đặc biệt là ray đường sắt tốc độ cao và các ứng dụng công nghiệp nặng.

Phối cảnh Dự án Nhà máy Sản xuất Ray và Thép đặc biệt Hòa Phát Dung Quất. Ảnh: HPG
Khác với hình ảnh những công trường kéo dài nhiều năm, dự án tại Dung Quất đang được triển khai theo cách tiếp cận "song song đa hạng mục". Từ thi công nền móng, dựng kết cấu đến lắp đặt thiết bị đều được tổ chức đồng thời, giúp rút ngắn đáng kể thời gian.
Hiện nhiều hạng mục quan trọng đã hiện rõ hình hài. Khu nhà ca bin cơ bản hoàn thành phần khung thép, chuyển sang thi công nền và tường bao. Khu kho chứa thép hình thành phẩm - một trong những cấu phần chính cũng đã dựng xong khung và đạt khoảng 40% khối lượng, đang tiếp tục hoàn thiện mái và các hạng mục phụ trợ.
Ở phần nền móng, chủ đầu tư lựa chọn giải pháp cọc khoan nhồi, cắm sâu vào lòng đất để đảm bảo độ ổn định lâu dài cho các dây chuyền sản xuất có tải trọng lớn. Trên công trường, hệ thống cẩu trục và máy khoan nhồi cỡ lớn hoạt động liên tục, trải rộng ở hầu hết các khu vực thi công.
Một điểm đáng chú ý là sàn làm nguội thép - hạng mục có diện tích hàng nghìn m2 hiện cũng được thiết kế với hai lớp thép đan dày hơn 30cm, điều này cho thấy yêu cầu kỹ thuật khắt khe ngay từ giai đoạn xây dựng.
Hơn 500 nhân sự "giữ nhịp" cho tiến độ
Để duy trì nhịp độ thi công cao, hơn 500 công nhân cùng hàng chục kỹ sư, chuyên gia được huy động làm việc liên tục. Bên cạnh đó, việc tập kết vật liệu ngay tại chân công trường giúp giảm thiểu rủi ro gián đoạn, đảm bảo chuỗi thi công không bị "đứt gãy".

Dự án hiện đã hoàn thành 35% giá trị xây lắp. Ảnh: Báo Xây Dựng
Theo ông Đinh Công Viên - Giám đốc Công ty Cổ phần Ray và Thép đặc biệt Hòa Phát Dung Quất, đến hết quý I/2026, dự án đã hoàn thành khoảng 35% giá trị xây lắp. Tháng 6/2026 dự kiến sẽ bắt đầu lắp đặt dây chuyền thiết bị, trước khi bước vào giai đoạn chạy thử với sự tham gia trực tiếp của các chuyên gia từ SMS group từ quý III/2026.
Mục tiêu được đặt ra là đưa nhà máy ra sản phẩm thương mại đầu tiên vào năm 2027 - một mốc tiến độ được đánh giá là tham vọng trong bối cảnh đây là dự án thép đặc biệt có yêu cầu công nghệ cao.
Từ công trường đến tham vọng chuỗi giá trị mới
Khi đi vào vận hành, nhà máy sẽ sản xuất các dòng sản phẩm mà trước đây Việt Nam phụ thuộc lớn vào nhập khẩu, bao gồm ray đường sắt tốc độ cao, ray đô thị, ray cầu trục và các loại thép hình U, I, H, V.
Điểm khác biệt nằm ở công nghệ sản xuất khi ray thép được luyện từ quặng sắt có hàm lượng tạp chất thấp, cho phép sản phẩm đạt chiều dài tới 100m, độ thẳng và độ cứng cao. Hệ thống kiểm soát chất lượng sử dụng công nghệ laser và siêu âm để phát hiện khuyết tật, đảm bảo tiêu chuẩn khắt khe trước khi đưa ra thị trường.
Sản phẩm dự kiến đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế như EN 3674 (châu Âu), JIS E1120 (Nhật Bản) và TB/T2344 (Trung Quốc) - những bộ tiêu chuẩn vốn được áp dụng trong các dự án giao thông và công nghiệp nặng quy mô lớn trên thế giới.
Trong bối cảnh Việt Nam đang tính toán phát triển các tuyến đường sắt tốc độ cao và mở rộng hạ tầng đô thị, việc chủ động nguồn cung ray thép trong nước không chỉ mang ý nghĩa kinh tế mà còn liên quan đến năng lực tự chủ công nghiệp.
Dự án tại Dung Quất là một mắt xích trong chiến lược dài hạn của Hòa Phát - tập đoàn hiện có năng lực sản xuất thép thô dự kiến đạt 16 triệu tấn/năm từ cuối 2026, đứng đầu Đông Nam Á và thuộc nhóm 30 doanh nghiệp thép lớn nhất thế giới.
Việc chuyển dịch sang sản xuất thép chất lượng cao và thép đặc biệt cho thấy tham vọng đi sâu vào chuỗi giá trị công nghiệp, thay vì chỉ dừng ở sản phẩm thép xây dựng truyền thống.
Trong bức tranh lớn hơn, tốc độ thi công tại Dung Quất không đơn thuần là câu chuyện tiến độ. Nó phản ánh cách một doanh nghiệp nội địa đang thử nghiệm khả năng làm chủ công nghệ, tổ chức sản xuất và đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế - những yếu tố then chốt nếu Việt Nam muốn bước vào giai đoạn phát triển hạ tầng quy mô lớn và hiện đại hơn trong thập kỷ tới.