Theo Quy hoạch tỉnh Đồng Nai thời kỳ 2021–2030, tầm nhìn đến năm 2050, địa phương đang từng bước hoàn thiện định hướng phát triển hệ thống giao thông đường sắt với quy mô lớn, hướng tới xây dựng tổng cộng 12 tuyến trên toàn địa bàn. Đây được xem là trục hạ tầng chiến lược, đóng vai trò kết nối liên vùng và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn tới.
Hoàn thiện mạng lưới đường sắt quốc gia và liên vùng
Trong cấu trúc quy hoạch, Đồng Nai sẽ phối hợp với các Bộ, ngành Trung ương triển khai các tuyến đường sắt quốc gia và kết nối vùng theo quy hoạch đã được phê duyệt. Các dự án trọng điểm bao gồm nâng cấp tuyến đường sắt Bắc – Nam hiện hữu, đầu tư mới các tuyến Biên Hòa – Vũng Tàu, Trảng Bom – Hòa Hưng.

Một đoạn đường sắt qua huyện Trảng Bom cũ của tỉnh Đồng Nai. Ảnh: A Lộc
Bên cạnh đó, tỉnh cũng nghiên cứu triển khai các tuyến chiến lược như đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam đi qua địa bàn, tuyến Thành phố Hồ Chí Minh – Lộc Ninh và tuyến kết nối khu vực Tây Nguyên, từng bước hoàn thiện mạng lưới vận tải đa phương thức.
Song song với hệ thống đường sắt quốc gia, Đồng Nai đang tập trung nguồn lực thúc đẩy các dự án đường sắt đô thị, đặc biệt là hai tuyến metro có ý nghĩa then chốt trong kết nối vùng.
Trong đó, dự án kéo dài tuyến metro Bến Thành – Suối Tiên đến trung tâm hành chính tỉnh và Cảng hàng không quốc tế Long Thành được xác định là ưu tiên hàng đầu. Tuyến có chiều dài khoảng 41,4km trên địa bàn Đồng Nai, tổng mức đầu tư sơ bộ hơn 60.000 tỷ đồng, được triển khai theo phương thức PPP. Hiện nhà đầu tư đang lập báo cáo nghiên cứu tiền khả thi, với mục tiêu khởi công trong năm 2026.
Cùng với đó, tuyến metro Thủ Thiêm - Long Thành do Thành phố Hồ Chí Minh chủ trì cũng được đặt mục tiêu khởi công trong năm 2026, góp phần hình thành trục kết nối trực tiếp giữa đô thị trung tâm và sân bay quốc tế Long Thành.
Mở rộng quy hoạch lên 12 tuyến, bổ sung 2 hướng kết nối mới
Theo phương án điều chỉnh quy hoạch sau sáp nhập, mạng lưới đường sắt trên địa bàn Đồng Nai được mở rộng lên 12 tuyến. Trong đó, 7 tuyến đã được phê duyệt trước đây, một tuyến được chuyển giao về địa phương quản lý (metro Thủ Thiêm – Long Thành), cùng với việc bổ sung thêm 2 tuyến mới.
Hai tuyến đề xuất mới gồm metro Sân bay Long Thành - Thủ Dầu Một và tuyến đường sắt nội tỉnh Biên Hòa - Đồng Xoài - Hoa Lư. Đây được đánh giá là những mảnh ghép quan trọng nhằm hoàn thiện hệ thống kết nối.

Hệ thống đường sắt góp phần nâng cao hạ tầng của địa phương. Ảnh: Internet
Cụ thể, tuyến metro Sân bay Long Thành - Thủ Dầu Một hướng tới tăng cường liên kết giữa sân bay Long Thành với các đô thị vệ tinh và khu vực phía Bắc Thành phố Hồ Chí Minh. Trong khi đó, tuyến Biên Hòa - Đồng Xoài - Hoa Lư sẽ đảm nhiệm cả vận chuyển hành khách và hàng hóa, đóng vai trò trục kết nối nội tỉnh và liên vùng.
Việc quy hoạch và từng bước triển khai 12 tuyến đường sắt không chỉ giúp Đồng Nai hoàn thiện hệ thống giao thông hiện đại mà còn mở ra không gian phát triển mới, đặc biệt trong bối cảnh Cảng hàng không quốc tế Long Thành đang dần hình thành. Khi các tuyến metro và đường sắt liên vùng đi vào vận hành, Đồng Nai được kỳ vọng trở thành đầu mối giao thông quan trọng của khu vực phía Nam, đồng thời tạo lực đẩy mạnh mẽ cho phát triển đô thị, công nghiệp và logistics trong dài hạn.
Mới đây, Ban Chấp hành Trung ương Đảng đã đồng ý chủ trương thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương, định hướng địa phương trở thành cực tăng trưởng quan trọng của quốc gia và cửa ngõ hội nhập quốc tế trong giai đoạn phát triển mới.