Theo quy định tại Khoản 1 Điều 45 Luật Đất đai 2024, người sử dụng đất chỉ được thực hiện các quyền như chuyển nhượng, cho thuê, thế chấp, góp vốn bằng quyền sử dụng đất khi đáp ứng đầy đủ 5 điều kiện pháp lý bắt buộc.
Cụ thể, điều kiện đầu tiên là người sử dụng đất phải có Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hoặc các loại giấy chứng nhận hợp pháp khác theo quy định của pháp luật về đất đai, trừ một số trường hợp đặc biệt như thừa kế quyền sử dụng đất, chuyển đổi đất nông nghiệp khi dồn điền đổi thửa, hoặc tặng cho quyền sử dụng đất cho Nhà nước, cộng đồng dân cư.

Hành vi chuyển nhượng quyền sử dụng đất đang có tranh chấp không chỉ không được công nhận về mặt pháp lý mà còn có thể khiến cá nhân, tổ chức vi phạm bị xử phạt tiền ở mức cao. Ảnh minh họa
Thứ hai, thửa đất phải không có tranh chấp hoặc tranh chấp đã được giải quyết dứt điểm bằng quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền, bản án, quyết định của tòa án hoặc phán quyết trọng tài đã có hiệu lực pháp luật.
Điều kiện thứ ba là quyền sử dụng đất không bị kê biên hoặc áp dụng các biện pháp khác nhằm bảo đảm thi hành án theo quy định của pháp luật về thi hành án dân sự.
Thứ tư, thửa đất phải đang trong thời hạn sử dụng theo quyết định giao đất, cho thuê đất hoặc theo giấy chứng nhận đã được cấp.
Cuối cùng, quyền sử dụng đất không thuộc trường hợp bị áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời theo quy định của pháp luật.
Liên quan đến chế tài xử lý vi phạm, theo quy định tại điểm c khoản 3 Điều 17 Nghị định 123/2024/NĐ-CP, hành vi chuyển nhượng quyền sử dụng đất khi không đáp ứng đủ điều kiện theo khoản 1 Điều 45 Luật Đất đai 2024 sẽ bị xử phạt hành chính tùy theo tính chất vi phạm.
Cụ thể, đối với hành vi chuyển nhượng hoặc góp vốn bằng quyền sử dụng đất, mức phạt tiền được áp dụng từ 30 triệu đồng đến 50 triệu đồng. Đây là mức xử phạt cao nhất trong nhóm các hành vi chuyển quyền sử dụng đất không đủ điều kiện.
Như vậy, trường hợp bán đất khi thửa đất vẫn đang có tranh chấp, chưa được giải quyết dứt điểm theo quy định pháp luật, người vi phạm có thể bị xử phạt hành chính từ 30–50 triệu đồng, đồng thời giao dịch này cũng không được pháp luật công nhận, tiềm ẩn nhiều rủi ro pháp lý cho các bên liên quan.
Như vậy, theo quy định pháp luật hiện hành, hành vi chuyển nhượng quyền sử dụng đất đang có tranh chấp không chỉ không được công nhận về mặt pháp lý mà còn có thể khiến cá nhân, tổ chức vi phạm bị xử phạt tiền ở mức khá cao, đồng thời tiềm ẩn nhiều rủi ro pháp lý phát sinh trong quá trình giao dịch.