Việt Nam có thêm thành phố trực thuộc Trung ương: Mô hình đô thị chưa từng có trong tiền lệ, là cực tăng trưởng của vùng

Theo điều chỉnh Quy hoạch tỉnh Ninh Bình thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 được phê duyệt tại Quyết định số 568/QĐ-UBND ngày 26/2/2026, địa phương đặt mục tiêu phấn đấu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương vào năm 2030, với định hướng phát triển mang bản sắc "đô thị di sản thiên niên kỷ". Đây là mô hình đô thị chưa từng xuất hiện tại Việt Nam. Theo quy hoạch, tỷ lệ đô thị hóa của tỉnh dự kiến đạt khoảng 60,1% vào thời điểm này.

Về cấu trúc phát triển không gian, Ninh Bình được quy hoạch theo mô hình gồm 1 trục động lực, 6 hành lang phát triển, 3 trung tâm đô thị và 4 vùng kinh tế. Trục động lực chính của tỉnh là hành lang phát triển Bắc - Nam, đóng vai trò kết nối các khu vực kinh tế trọng điểm và thúc đẩy tăng trưởng.

3 trung tâm đô thị của tỉnh được xác định gồm Phủ Lý, Hoa Lư và Nam Định. Cùng với đó, 6 hành lang phát triển được quy hoạch nhằm tăng cường liên kết vùng, mở rộng không gian đô thị và tạo động lực cho các khu vực kinh tế quan trọng.

Bên cạnh cấu trúc đô thị, quy hoạch cũng phân chia địa bàn thành bốn vùng kinh tế với định hướng phát triển khác nhau. Trong đó, vùng kinh tế trung tâm được xác định là khu vực đô thị - hành chính - dịch vụ chất lượng cao, đồng thời phát triển công nghiệp công nghệ cao. Đây cũng là vùng động lực chính của tỉnh, gắn với hành lang kinh tế Bắc - Nam.

Vùng kinh tế ven biển được định hướng tập trung phát triển các ngành kinh tế biển như vận tải biển, du lịch, nuôi trồng và khai thác thủy hải sản, đồng thời hình thành các khu công nghiệp và khu kinh tế Ninh Cơ. Trong khi đó, vùng đồng bằng nội địa sẽ giữ vai trò là khu vực sản xuất nông nghiệp kết hợp mở rộng phát triển công nghiệp và dịch vụ. Ngoài ra, quy hoạch còn xác định vùng kinh tế phía Tây Bắc với các chức năng bổ trợ cho phát triển kinh tế - xã hội toàn tỉnh.

Trong chiến lược phát triển dài hạn, Ninh Bình xác định các trụ cột kinh tế chủ đạo bao gồm công nghiệp công nghệ cao, du lịch, công nghiệp văn hóa và kinh tế biển. Song song với đó, tỉnh sẽ đầu tư đồng bộ hệ thống hạ tầng giao thông nhằm tăng cường kết nối liên vùng và quốc tế. Các dự án hạ tầng trọng điểm được định hướng triển khai gồm tuyến đường ven biển, các tuyến giao thông kết nối khu vực và định hướng phát triển đường sắt tốc độ cao.

Đối với lĩnh vực du lịch, quy hoạch điều chỉnh nhấn mạnh việc xây dựng Ninh Bình trở thành một cực tăng trưởng quan trọng của ngành du lịch, đồng thời tăng cường liên kết với tam giác kinh tế Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh. Tỉnh định hướng phát triển theo mô hình "đô thị di sản thiên niên kỷ" với các yếu tố xanh, bền vững và thông minh.

Theo định hướng này, Ninh Bình sẽ tập trung định vị thương hiệu là trung tâm du lịch di sản - sinh thái - văn hóa - tôn giáo hàng đầu của Việt Nam. Quá trình phát triển được xác định phải gắn kết hài hòa giữa bảo tồn các giá trị di sản với ứng dụng công nghệ số, đồng thời thúc đẩy các ngành kinh tế sáng tạo và kinh tế tri thức.

Tỉnh cũng đặt mục tiêu đưa du lịch cùng với công nghiệp văn hóa và công nghiệp giải trí trở thành cụm ngành kinh tế mũi nhọn, đóng góp khoảng 10% GRDP của địa phương trong thời gian tới.