Việt Nam sắp xây dựng bảo tàng ‘Ký ức chiến tranh’ 1.000 tỷ, tọa lạc ngay cạnh con sông từng chia cắt 2 miền đất nước

UBND tỉnh Quảng Trị vừa chính thức phê duyệt đề án xây dựng Bảo tàng "Ký ức chiến tranh và khát vọng hòa bình" tại bờ Bắc Hiền Lương - Bến Hải, khu vực từng chia cắt 2 đầu đất nước. Dự án với tổng mức đầu tư dự kiến khoảng 1.000 tỷ đồng từ Chương trình mục tiêu quốc gia về phát triển văn hóa giai đoạn 2025-2035.

Theo quy hoạch, công trình được bố trí trên khu đất rộng khoảng hơn 10ha tại phía Đông Bắc ngã ba sông Hiền Lương - Bến Hải, thuộc xã Cửa Tùng, tỉnh Quảng Trị. Dự án dự kiến triển khai trong giai đoạn 2026-2028, tập trung xây dựng các hạng mục chính và tổ chức sưu tầm tư liệu, hiện vật.

Giai đoạn tiếp theo, trong năm 2029, sẽ hoàn thiện nội thất, hệ thống trưng bày và đào tạo đội ngũ vận hành, hướng tới nghiệm thu vào quý II/2030 và chính thức khánh thành vào cuối năm cùng năm.

Lãnh đạo tỉnh đánh giá, việc đầu tư xây dựng bảo tàng là cần thiết trong bối cảnh nhu cầu hưởng thụ văn hóa ngày càng đa dạng, đặc biệt đối với thế hệ trẻ. Công trình được định hướng là bảo tàng cấp quốc gia, không chỉ tái hiện ký ức chiến tranh tại Quảng Trị mà còn mở rộng phản ánh toàn diện lịch sử cuộc kháng chiến chống Mỹ trên phạm vi cả nước, với Quảng Trị đóng vai trò trung tâm kết nối.

Về nội dung trưng bày, bảo tàng được thiết kế xoay quanh hai chủ đề xuyên suốt là "Ký ức chiến tranh" và "Khát vọng hòa bình". Trong đó, phần ký ức chiến tranh sẽ tái hiện những lát cắt lịch sử thông qua sự kiện, hình ảnh và câu chuyện gắn với người dân Việt Nam trong thời chiến. Ngược lại, không gian "khát vọng hòa bình" hướng đến thông điệp về tương lai phát triển, hòa hợp và thịnh vượng. Sự kết nối hai mạch nội dung nhằm làm nổi bật giá trị của hòa bình và tinh thần hướng tới phát triển bền vững.

Không gian bảo tàng được tổ chức gồm khu trưng bày cố định và khu chuyên đề, với lộ trình tham quan theo trình tự từ khu khánh tiết, ký ức chiến tranh, khát vọng hòa bình đến khu trải nghiệm - chiêm nghiệm. Các công nghệ hiện đại như thực tế ảo (VR/AR), phim tư liệu và mô phỏng 3D–4D dự kiến được tích hợp nhằm nâng cao trải nghiệm tương tác cho khách tham quan.

Khu vực ngoài trời sẽ trưng bày các hiện vật quy mô lớn như phương tiện chiến đấu của Quân đội nhân dân Việt Nam, vũ khí của quân đội Mỹ và chính quyền Sài Gòn trước đây, cùng khu bom đạn và vườn tượng. Điểm kết thúc hành trình là không gian tưởng niệm, tôn vinh Anh hùng liệt sĩ, Mẹ Việt Nam anh hùng và các nạn nhân chiến tranh.

Theo kỳ vọng của địa phương, khi hoàn thành và đưa vào khai thác, bảo tàng sẽ trở thành điểm nhấn văn hóa - du lịch quan trọng, gắn kết với di tích quốc gia đặc biệt Đôi bờ Hiền Lương - Bến Hải, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, đồng thời hình thành biểu tượng kiến trúc mang đậm giá trị nhân văn về ký ức chiến tranh và khát vọng hòa bình của dân tộc.