Việt Nam sẽ có 3 đặc khu kinh tế ngang tầm khu vực và quốc tế

Mới đây, Tổng Bí thư Tô Lâm đã ký ban hành kết luận Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV, định hình kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2026–2030. Điểm nhấn đáng chú ý là mục tiêu tăng trưởng GDP bình quân từ 10%/năm trở lên, đặt nền tảng đưa Việt Nam bước vào nhóm nền kinh tế tăng trưởng cao trên thế giới.

Theo kết luận, phát triển nhanh phải đi đôi với bền vững, giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và đảm bảo các cân đối lớn của nền kinh tế. Đến năm 2030, Việt Nam phấn đấu trở thành quốc gia đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao và lọt top 30 nền kinh tế có quy mô GDP lớn nhất toàn cầu.

Đáng chú ý, tại phụ lục các chỉ tiêu chủ yếu, Trung ương xác định đến năm 2030, cả nước sẽ hình thành 3 đặc khu kinh tế thế hệ mới, được định vị ngang tầm khu vực và quốc tế. Đây được xem là "cú hích thể chế" nhằm tạo cực tăng trưởng mới trong bối cảnh cạnh tranh thu hút đầu tư toàn cầu ngày càng gay gắt.

Theo báo Tuổi Trẻ, giữa tháng 3, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã chủ trì các cuộc họp của Thường trực Chính phủ nhằm tháo gỡ các điểm nghẽn, đồng thời cho ý kiến hoàn thiện đề án phát triển 3 đặc khu gồm Vân Đồn, Vân Phong và Phú Quốc.

Chính phủ yêu cầu xây dựng cơ chế, chính sách đặc thù, vượt trội, mang tính đột phá – từ ưu đãi đầu tư, tài chính, đất đai đến thử nghiệm các mô hình quản trị mới – nhằm khai thác tối đa lợi thế riêng biệt của từng khu vực.

Ba đặc khu không chỉ là các vùng kinh tế đơn lẻ, mà được định hướng trở thành trung tâm kết nối quốc tế, dẫn dắt đổi mới sáng tạo và thu hút dòng vốn chất lượng cao.

Vân Phong: Trung tâm công nghiệp – logistics tầm khu vực

Vân Phong được đánh giá là đặc khu có lợi thế nổi bật về cảng biển nước sâu và vị trí chiến lược trên trục hàng hải quốc tế. Khu kinh tế này có quy mô khoảng 150.000ha, trong đó 70.000ha đất liền và đảo, 80.000ha mặt nước.

Hiện tại, Vân Phong đã hình thành 6 khu công nghiệp với tổng diện tích khoảng 1.700ha, đồng thời thu hút nhiều dự án đô thị quy mô lớn với tổng vốn dự kiến vượt 100.000 tỷ đồng.

Trong định hướng mới, Vân Phong không chỉ là khu kinh tế tổng hợp đa ngành mà còn được kỳ vọng trở thành trung tâm logistics, công nghiệp năng lượng, cảng trung chuyển quốc tế, đóng vai trò cửa ngõ giao thương quan trọng của Việt Nam.

Phú Quốc: Đặc khu du lịch – kinh tế xanh mang tầm quốc tế

Phú Quốc sở hữu diện tích khoảng 575km2, gồm đảo chính và 20 đảo vệ tinh, với dân số hơn 153.000 người. Đây là địa phương có vị trí đặc biệt quan trọng về kinh tế, quốc phòng và đối ngoại.

Với hệ sinh thái rừng – biển nguyên sơ, Phú Quốc được định hướng phát triển thành trung tâm du lịch nghỉ dưỡng cao cấp, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn và tài chính quốc tế gắn với du lịch.

Hiện đảo đã thu hút hơn 330 dự án đầu tư còn hiệu lực, tổng vốn đăng ký khoảng 504.621 tỷ đồng, sử dụng hơn 10.750ha đất. Đặc biệt, việc đăng cai Tuần lễ Cấp cao APEC 2027 được xem là cú hích lớn giúp Phú Quốc nâng tầm vị thế trên bản đồ du lịch – đầu tư toàn cầu.

Vân Đồn: Trung tâm đổi mới sáng tạo và dịch vụ cao cấp

Vân Đồn có diện tích khoảng 2.171km2, bao gồm 583,9km2 đất tự nhiên và hơn 1.587km2 mặt biển, với gần 600 hòn đảo lớn nhỏ.

Được quy hoạch là đặc khu đa chức năng, Vân Đồn hướng tới phát triển các lĩnh vực du lịch sinh thái cao cấp, công nghiệp giải trí, logistics, công nghệ cao, tài chính và dịch vụ sáng tạo.

Tính đến nay, khu vực này đã thu hút hơn 60.000 tỷ đồng vốn đầu tư tư nhân, đặc biệt trong lĩnh vực hạ tầng và bất động sản nghỉ dưỡng. Với hệ thống sân bay quốc tế, cao tốc và cảng biển đồng bộ, Vân Đồn đang dần hình thành vai trò trung tâm giao thương và đổi mới sáng tạo phía Bắc.

Việc định hình 3 đặc khu kinh tế thế hệ mới không chỉ là câu chuyện quy hoạch không gian phát triển, mà còn là thử nghiệm những mô hình thể chế vượt trội, từ đó lan tỏa ra toàn nền kinh tế.

Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng hai con số, các đặc khu này được kỳ vọng sẽ trở thành "phòng thí nghiệm chính sách", thu hút dòng vốn quốc tế, công nghệ cao và nhân lực chất lượng, tạo động lực tăng trưởng mới cho cả nước trong giai đoạn tới.