Việt Nam sẽ có thêm 2 tuyến đường sắt kết nối đến Trung Quốc

Bộ Xây dựng vừa báo cáo Chính phủ về tiến độ lập quy hoạch hai tuyến đường sắt chiến lược Hà Nội - Đồng Đăng (Lạng Sơn) và Hải Phòng - Hạ Long - Móng Cái, với mục tiêu hoàn thiện hồ sơ trong năm 2026, tạo nền tảng phát triển hành lang vận tải quốc tế kết nối Việt Nam - Trung Quốc.

Theo Bộ Xây dựng, từ tháng 9/2025, đơn vị tư vấn hàng đầu của Trung Quốc đã cử chuyên gia sang Việt Nam phối hợp khảo sát, làm việc trực tiếp với các địa phương có tuyến đi qua nhằm xây dựng phương án quy hoạch phù hợp. Đến nay, các bên đã cơ bản thống nhất hướng tuyến và dự kiến hoàn thành báo cáo đầu kỳ vào tháng 4/2026, trước khi tiếp tục hoàn thiện toàn bộ hồ sơ trong năm nay.

Hai tuyến đường sắt này đều được định hướng đầu tư theo tiêu chuẩn đường đôi, khổ 1.435mm. Trong đó, tuyến Hà Nội - Đồng Đăng có chiều dài khoảng 156km; tuyến Hải Phòng - Hạ Long - Móng Cái dài khoảng 187km, dự kiến triển khai trước năm 2030.

Để thúc đẩy tiến độ, dự kiến ngày 25/3/2026, đoàn công tác Bộ Thương mại Trung Quốc sẽ sang Việt Nam ký kết thỏa thuận hỗ trợ kỹ thuật, tạo cơ sở cho việc hoàn thiện công tác nghiên cứu và quy hoạch hai tuyến đường sắt quan trọng này.

Song song với quá trình lập quy hoạch, Bộ Xây dựng cũng đang phối hợp với các địa phương triển khai các bước chuẩn bị đầu tư. Đối với tuyến Hải Phòng - Hạ Long - Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh đang được hướng dẫn hoàn thiện thủ tục để đảm nhận vai trò cơ quan chủ quản dự án.

Việc phát triển hai tuyến đường sắt mới diễn ra trong bối cảnh hợp tác đường sắt Việt Nam - Trung Quốc ngày càng được tăng cường. Trước đó, hai Chính phủ đã ký kết thỏa thuận hợp tác triển khai các dự án đường sắt khổ tiêu chuẩn, đồng thời thành lập cơ chế phối hợp song phương nhằm thúc đẩy các dự án kết nối xuyên biên giới.

Hiện nay, Việt Nam đang khai thác 2 tuyến đường sắt liên vận quốc tế với Trung Quốc qua các cửa khẩu Đồng Đăng và Lào Cai. Tuy nhiên, do khác biệt về khổ đường và hạ tầng, hoạt động vận chuyển vẫn còn hạn chế, phát sinh chi phí trung chuyển.

Trong bối cảnh đó, việc đầu tư các tuyến đường sắt khổ tiêu chuẩn mới được kỳ vọng sẽ nâng cao năng lực vận tải, giảm chi phí logistics và rút ngắn thời gian vận chuyển hàng hóa. Đồng thời, các tuyến này cũng góp phần giảm áp lực cho hệ thống cửa khẩu đường bộ, thúc đẩy thương mại biên giới và hình thành các trung tâm logistics quy mô lớn.

Xa hơn, mạng lưới đường sắt kết nối với Trung Quốc sẽ mở ra khả năng liên thông với các tuyến vận tải Á - Âu, đa dạng hóa phương thức vận chuyển quốc tế, qua đó nâng cao vị thế của Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu đang tái cấu trúc mạnh mẽ.