2 nhà máy điện hạt nhân đầu tiên của Việt Nam nhận chỉ đạo nóng từ Thủ tướng

Tối 7/1, tại trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Phạm Minh Chính, Trưởng Ban Chỉ đạo xây dựng nhà máy điện hạt nhân, đã chủ trì phiên họp thứ tư của Ban Chỉ đạo, nhằm rà soát tiến độ và tháo gỡ các vướng mắc trong công tác chuẩn bị đầu tư các dự án điện hạt nhân tại Việt Nam.

Tham dự phiên họp có Phó Thủ tướng Bùi Thanh Sơn – Phó Trưởng Ban Chỉ đạo; Quyền Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng; lãnh đạo các bộ, ngành, cơ quan thuộc Chính phủ và Quốc hội, đại diện các địa phương liên quan cùng các tập đoàn kinh tế Nhà nước.

Tại cuộc họp, Ban Chỉ đạo đã kiểm điểm toàn diện công tác chuẩn bị đầu tư, đánh giá tiến độ thực hiện các nhiệm vụ được giao, đồng thời thảo luận, đề xuất nhiều giải pháp cụ thể, khả thi nhằm đẩy nhanh quá trình triển khai các dự án nhà máy điện hạt nhân trong bối cảnh mới.

Kết luận phiên họp, Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu các Bộ, ngành và thành viên Ban Chỉ đạo chủ động xử lý công việc theo thẩm quyền, phát huy tinh thần trách nhiệm cao nhất. Những vấn đề vượt thẩm quyền phải kịp thời báo cáo Thủ tướng, Phó Thủ tướng để xem xét, quyết định, bảo đảm không để chậm trễ tiến độ chung.

Về nhiệm vụ cụ thể, Bộ Công Thương được giao chủ động phối hợp với Bộ Ngoại giao và các cơ quan liên quan xây dựng phương án đàm phán đối với các nội dung còn chưa thống nhất, làm việc với phía Nga về hợp tác đầu tư xây dựng Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1, phấn đấu hoàn tất trong tháng 1/2026. Đồng thời, Bộ Công Thương phối hợp với Petrovietnam và Bộ Ngoại giao nghiên cứu, đề xuất phương án lựa chọn đối tác có công nghệ nguồn tiên tiến để đầu tư Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 2, báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định.

Bộ Công Thương cũng được giao theo dõi, đôn đốc việc triển khai các nhiệm vụ tại Nghị quyết số 249/NQ-CP ngày 22/8/2025, bảo đảm thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 189/2025/QH15 của Quốc hội về các cơ chế, chính sách đặc biệt cho dự án điện hạt nhân Ninh Thuận, đúng tiến độ và yêu cầu chất lượng. Song song đó, Bộ phối hợp với Bộ Tư pháp và các cơ quan liên quan hoàn thiện hồ sơ, thủ tục pháp lý, trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét, thông qua Nghị quyết bổ sung cơ chế, chính sách đặc thù cho dự án.

Bộ Ngoại giao tiếp tục hỗ trợ Bộ Công Thương, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng quốc gia Việt Nam (Petrovietnam) trong quá trình trao đổi, đàm phán với các đối tác quốc tế; chủ động xử lý các khó khăn, vướng mắc thông qua kênh ngoại giao nhằm thúc đẩy hợp tác đầu tư xây dựng các nhà máy điện hạt nhân.

Bộ Khoa học và Công nghệ được yêu cầu khẩn trương hoàn thiện hồ sơ trình cấp có thẩm quyền ban hành Danh mục bí mật Nhà nước trong lĩnh vực khoa học và công nghệ trong tháng 1/2026; đồng thời ban hành các quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật cần thiết phục vụ triển khai dự án.

Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với UBND tỉnh Khánh Hòa rà soát, đề xuất bổ sung nguồn ngân sách Trung ương để triển khai dự án di dân, tái định cư và giải phóng mặt bằng; đồng thời phối hợp với các Bộ, ngành, EVN và Petrovietnam đàm phán các hiệp định, thỏa thuận tín dụng cho hai dự án Ninh Thuận 1 và Ninh Thuận 2, bảo đảm đồng bộ với hiệp định hợp tác đầu tư.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường được giao phối hợp với UBND tỉnh Khánh Hòa báo cáo Thủ tướng về việc bãi bỏ Quyết định số 1504/QĐ-TTg ngày 28/8/2013 liên quan đến cơ chế bồi thường, hỗ trợ di dân, tái định cư, hoàn thành trước ngày 15/1/2026.

Bộ Giáo dục và Đào tạo triển khai kế hoạch đào tạo nguồn nhân lực phục vụ phát triển điện hạt nhân; trong tháng 1, EVN và Petrovietnam có trách nhiệm cung cấp nhu cầu nhân lực cụ thể cho hai nhà máy.

Đối với địa phương, UBND tỉnh Khánh Hòa được yêu cầu khẩn trương hoàn tất công tác chuẩn bị đầu tư, triển khai di dân, tái định cư và giải phóng mặt bằng, bảo đảm bàn giao mặt bằng trong quý I/2026. Thủ tướng nhấn mạnh yêu cầu kiểm soát chặt chẽ, không để xảy ra tham nhũng, tiêu cực, lãng phí, đồng thời bảo đảm người dân đến nơi ở mới có cuộc sống ổn định, tốt hơn hoặc ít nhất bằng nơi ở cũ.

EVN và Petrovietnam tiếp tục thúc đẩy các phần việc liên quan, phối hợp chặt chẽ với địa phương trong công tác giải phóng mặt bằng, di dân tái định cư, sẵn sàng cho giai đoạn triển khai xây dựng.

Theo quy hoạch, Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 và Ninh Thuận 2 là hai dự án điện hạt nhân đầu tiên của Việt Nam, đặt tại tỉnh Ninh Thuận cũ (nay là tỉnh Khánh Hòa), với tổng công suất khoảng 4.000MW. Hai dự án được phê duyệt từ năm 2009, do EVN và Petrovietnam làm chủ đầu tư, với sự hỗ trợ của các đối tác quốc tế như Nga và Nhật Bản.

Tuy nhiên, đến tháng 11/2016, Quốc hội đã quyết định tạm dừng triển khai do chi phí đầu tư tăng cao và các lo ngại về an toàn, hiệu quả kinh tế sau sự cố Fukushima. Cuối năm 2024 và đầu năm 2025, Quốc hội và Chính phủ thống nhất nghiên cứu khôi phục dự án, giao EVN và Petrovietnam chuẩn bị các điều kiện cần thiết, với mục tiêu vận hành các tổ máy đầu tiên vào khoảng năm 2030–2031.