Bộ Xây dựng tăng tốc lựa chọn tư vấn quốc tế cho siêu dự án đường sắt tốc độ cao 67 tỷ USD của Việt Nam

Nguồn tin trên báo VnExpress cho biết, theo kế hoạch, ngày 15/5 tới đây, Bộ Xây dựng sẽ tổ chức chương trình Roadshow khảo sát thị trường quốc tế nhằm đánh giá mức độ quan tâm cũng như năng lực của các tổ chức tư vấn đối với gói thầu TV02 - gói tư vấn lập Báo cáo nghiên cứu khả thi dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam.

Tại chương trình này, cơ quan quản lý sẽ cung cấp thông tin tổng quan về quy mô, định hướng triển khai dự án, đồng thời giới thiệu các yêu cầu kỹ thuật, tiêu chí cơ bản và mục tiêu lựa chọn nhà thầu tư vấn.

Động thái được xem là bước chuẩn bị quan trọng để Việt Nam tiến gần hơn tới quá trình triển khai tuyến đường sắt tốc độ cao - công trình hạ tầng trọng điểm quốc gia với quy mô vốn lớn trong lịch sử.

Theo giới chuyên gia, Báo cáo nghiên cứu khả thi sẽ đóng vai trò "xương sống" đối với toàn bộ dự án bởi đây là giai đoạn quyết định nhiều yếu tố cốt lõi như lựa chọn công nghệ, hướng tuyến, quy mô đầu tư, thiết kế kỹ thuật tổng thể cũng như phương án phân chia thành các dự án thành phần. Đây cũng là cơ sở để cơ quan có thẩm quyền đánh giá hiệu quả tài chính, lựa chọn mô hình đầu tư phù hợp giữa đầu tư công, PPP hoặc đầu tư kinh doanh đối với từng hạng mục cụ thể.

Theo chỉ đạo của Chính phủ, toàn bộ thủ tục lựa chọn đơn vị tư vấn lập Báo cáo nghiên cứu khả thi phải hoàn thành trong quý II năm nay nhằm tạo nền tảng để dự án có thể khởi công vào cuối năm.

Song song với việc chuẩn bị đầu tư, các địa phương có tuyến đường sắt đi qua cũng được yêu cầu chủ động quy hoạch không gian phát triển kinh tế dọc hành lang tuyến nhằm tận dụng lợi thế kết nối mà dự án mang lại trong tương lai.

Dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam được quy hoạch với tổng chiều dài khoảng 1.541km, đi qua 15 tỉnh, thành phố sau khi sắp xếp đơn vị hành chính.

Toàn tuyến được đầu tư mới hoàn toàn theo tiêu chuẩn đường đôi khổ 1.435mm, tốc độ thiết kế tối đa 350km/h và tải trọng 22,5 tấn/trục.

Theo phương án hiện nay, tuyến đường sắt sẽ gồm 23 ga hành khách và 5 ga hàng hóa cùng hệ thống phương tiện, thiết bị đồng bộ theo tiêu chuẩn hiện đại.

Tổng mức đầu tư sơ bộ của dự án khoảng 1.713.540 tỷ đồng, tương đương 67,34 tỷ USD, sử dụng nguồn vốn ngân sách Nhà nước kết hợp các nguồn vốn hợp pháp khác.

Theo lộ trình dự kiến, Báo cáo nghiên cứu khả thi sẽ bắt đầu được triển khai từ năm 2025 và toàn tuyến được phấn đấu cơ bản hoàn thành vào năm 2035.

Nguồn tin trên báo Đầu Tư cung cấp thêm cho biết, để rút ngắn tiến độ triển khai, dự án hiện được áp dụng 20 cơ chế, chính sách đặc thù tập trung vào việc đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, huy động nguồn lực xã hội, phát triển công nghiệp đường sắt trong nước và đào tạo nguồn nhân lực phục vụ vận hành sau này.

Cùng với đó, Quốc hội cũng đang từng bước hoàn thiện hành lang pháp lý cho siêu dự án này.

Trước đó tại kỳ họp thứ 9 Quốc hội khóa XV, Nghị quyết số 227/2025/QH15 được ban hành ngày 27/6/2025 đã cho phép bổ sung hình thức đầu tư PPP và đầu tư kinh doanh bên cạnh đầu tư công đối với một số hạng mục phù hợp.

Đồng thời, Luật Đường sắt số 95/2025/QH15 cũng được thông qua với nhiều cơ chế đặc thù mới nhằm tạo nền tảng pháp lý cho việc triển khai tuyến đường sắt tốc độ cao đầu tiên của Việt Nam.

Theo đánh giá của nhiều chuyên gia hạ tầng, nếu được triển khai đúng tiến độ, tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam không chỉ giúp rút ngắn thời gian di chuyển giữa các vùng kinh tế trọng điểm mà còn có thể tái định hình không gian phát triển đô thị, logistics và công nghiệp dọc hành lang Bắc - Nam trong nhiều thập kỷ tới.