Thích
Theo tài liệu nghiên cứu, khu đất B5 Cầu Diễn có diện tích gần 2,9ha, tọa lạc tại phường Phú Diễn, TP. Hà Nội. Nguồn gốc khu đất do Nhà nước giao và cho thuê đối với Công ty Kinh doanh nông lâm sản xuất khẩu (tiền thân của Công ty TNHH MTV Xuất nhập khẩu và Đầu tư xây dựng phát triển Hà Nội - HAIC) để phục vụ mục đích sản xuất kinh doanh.
Năm 1998, HAIC đã tự ý sử dụng một phần diện tích này làm khu tập thể phân cho cán bộ, công nhân viên. Công ty đã thu tiền của 47 hộ dân để san lấp, xây móng và cam kết thực hiện thủ tục chuyển đổi sang đất ở.
Tuy nhiên, đang trong quá trình làm thủ tục thì đến năm 2004, UBND TP. Hà Nội quyết định đưa khu đất này vào phạm vi quy hoạch Khu đô thị Thành phố Giao lưu, giao cho Công ty CP Đầu tư và Xây dựng Quốc tế Vigeba làm chủ đầu tư cấp 1. Theo đó, trên tổng diện tích gần 2,9ha của khu đất B5 Cầu Diễn, có hơn 1,3ha thuộc ô đất CT5 (rộng 1,54ha) và 3.429m2 thuộc ô đất HH2 (rộng 6.700m2) trong quy hoạch chi tiết của Khu đô thị Thành phố Giao lưu.
Do vậy, trong khi dự án Khu đô thị Thành phố Giao lưu được triển khai xây dựng các phân khu khác, riêng khu đất B5 Cầu Diễn lại rơi vào trạng thái "treo" công tác giải phóng mặt bằng, khiến 47 hộ dân chính thức mắc kẹt khi không được cấp sổ đỏ và cũng không thể xây nhà suốt hàng chục năm.
Năm 2008, khi mặt bằng chưa được giải phóng và dự án chưa được TP. Hà Nội phê duyệt, cấp phép xây dựng, ông Nguyễn Văn Tuẫn (Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc HAIC) vẫn ký hợp đồng hợp tác đầu tư với bà Châu Thị Thu Nga (cựu đại biểu Quốc hội, cựu Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng Nhà đất - Housing Group) về việc thực hiện dự án Khu chung cư và biệt thự nhà vườn tại khu đất B5 Cầu Diễn.
Đến tháng 11/2010, UBND TP. Hà Nội mới có Quyết định 5801/QĐ-UBND chuyển giao chủ đầu tư công trình xây dựng nhà ở tại ô đất CT5 sang cho Liên danh HAIC - Housing Group, trong đó yêu cầu Liên danh tổ chức lập dự án và triển khai các thủ tục về đầu tư xây dựng tại ô đất CT5 theo đúng quy định của pháp luật về đầu tư, xây dựng và các văn bản hướng dẫn thi hành.
Trong quá trình triển khai dự án, Cơ quan Cảnh sát Điều tra Bộ Công an (C46) đã phát hiện các hành vi vi phạm pháp luật của HAIC và Housing Group. Cụ thể, từ 2008 - 2012, dù dự án B5 chưa hoàn thiện thủ tục, HAIC đã thu hơn 263 tỷ đồng tiền góp vốn mua căn hộ của 188 cá nhân, tổ chức rồi mang đi đầu tư sang các dự án khác. Tháng 9/2016, Tòa án nhân dân TP. Hà Nội tuyên phạt ông Nguyễn Văn Tuẫn 18 năm tù.
Về phía Housing Group, khi dự án chưa hoàn thành các thủ tục chuẩn bị đầu tư và chưa được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, bà Châu Thị Thu Nga đã chỉ đạo thi công cọc nhồi, quảng cáo rầm rộ để bán "dự án trên giấy". Từ năm 2009 - 2013, Housing Group đã ký 752 hợp đồng góp vốn với 726 khách hàng, thu về gần 380 tỷ đồng.
Tháng 5/2015, Cơ quan Cảnh sát điều tra (C46) đã ra Lệnh kê biên 15.400m2 ô đất CT5. Đến tháng 4/2018, Tòa án nhân dân cấp cao tại Hà Nội tuyên phạt bà Nga án tù chung thân, buộc bồi thường hơn 242 tỷ đồng còn chiếm đoạt cho hơn 500 bị hại. Sau khi các bản án hình sự khép lại, khu đất B5 Cầu Diễn vẫn chưa thể đưa vào sử dụng do vướng mắc thi hành án dân sự, tranh chấp bồi thường và thủ tục thu hồi đất dở dang giữa các bên.
Theo ghi nhận, cổng vào khu đất thường xuyên trong tình trạng cửa đóng then cài, thi thoảng có xe ra vào. Cánh cổng đã được sơn mới, song phía bên trên vẫn để dòng chữ "Dự án B5 Cầu Diễn".
Bên ngoài, phần tường tôn ghi tên dự án và liên danh chủ đầu tư bị cây cối che phủ.
Bên trong khu đất là khung cảnh hoang tàn với cây, cỏ dại mọc um tùm, nhiều vị trí ngổn ngang rác thải cùng một số công trình cũ chưa phá dỡ hết.
Một phần khu đất đang được tận dụng làm bãi đỗ xe.
Tại đây còn có một số nhà tôn dựng tạm làm kho chứa nhiều lô hàng nước uống, nước tinh khiết cỡ lớn.
Tháng 10/2025, nhiều cư dân phường Phú Diễn sinh sống lâu năm tại các ô quy hoạch HH2, CT5, NT2 đã phản ánh việc khu đất để treo suốt hơn 20 năm khiến đời sống người dân vô cùng khổ cực, đồng thời đề nghị Thành phố điều chỉnh tách 3 ô quy hoạch này ra khỏi dự án Khu đô thị Thành phố Giao lưu để người dân được hưởng các quyền lợi hợp pháp. Phản hồi về việc này, UBND Thành phố khi đó cho biết đang chỉ đạo các Sở, ngành và nhà đầu tư triển khai các thủ tục tiếp theo quy định, làm cơ sở sớm triển khai đầu tư xây dựng theo quy hoạch chi tiết đã được phê duyệt.
