Dự án điện hạt nhân đầu tiên của Việt Nam: Tăng tốc triển khai, kỳ vọng vận hành trong 5 năm tới

Ngày 6/4, Ban Chỉ đạo Dự án điện hạt nhân tỉnh Khánh Hòa tổ chức cuộc họp rà soát tiến độ giải phóng mặt bằng (GPMB) đối với hai dự án Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 và Ninh Thuận 2. Cuộc họp do Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Việt Hùng và Phó Chủ tịch UBND tỉnh Trịnh Minh Hoàng chủ trì.

Hiện nay, cả hai dự án đang bước vào giai đoạn then chốt của công tác GPMB, với mục tiêu sớm hoàn tất di dời dân cư để triển khai các hạng mục đầu tiên. Trọng tâm đặt ra là tháo gỡ các "điểm nghẽn" trong bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, đồng thời đảm bảo sinh kế ổn định cho người dân vùng dự án.

Theo báo cáo, công tác đo đạc, kiểm đếm và xác định nguồn gốc đất tại hai dự án cơ bản đã hoàn thành, tạo nền tảng cho các bước tiếp theo. Tại Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 (xã Phước Dinh), khu vực nhà máy có diện tích 449,37ha, ảnh hưởng đến 835 trường hợp; khu tái định cư rộng 65,62ha, liên quan 129 trường hợp và 1 ngôi mộ. Đến nay, phương án bồi thường đã được phê duyệt cho 154 trường hợp (122,1ha), trong đó 18 trường hợp đã nhận tiền. Ở khu tái định cư, 56 trường hợp đã được phê duyệt phương án (30,7ha), với 12 trường hợp đã nhận chi trả. Công tác di dời mồ mả cũng đang được triển khai, với tổng số 570 hài cốt thuộc diện ảnh hưởng.

Đối với Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 2 (xã Vĩnh Hải), khu vực nhà máy có diện tích 318,8ha, liên quan 534 hộ dân; khu tái định cư rộng 31,8ha với 125 hộ. Toàn bộ công tác kiểm đếm, xác định nguồn gốc đất đã hoàn tất. Địa phương đã chi trả tạm ứng bồi thường cho 120/516 hộ theo phương án niêm yết. Riêng công tác di dời mồ mả, phương án đã được phê duyệt cho 172 hộ và 1 tổ chức, trong đó 37 hộ đã nhận tiền.

Phát biểu tại cuộc họp, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Trịnh Minh Hoàng nhấn mạnh, đây là dự án trọng điểm quốc gia, giữ vai trò động lực chiến lược cho phát triển địa phương. Tuy nhiên, quy mô GPMB lớn, nhiều khó khăn phát sinh, đòi hỏi sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị và sự đồng thuận của người dân. Việc triển khai phải tuân thủ đúng quy định pháp luật, thận trọng nhưng không để chậm trễ, đồng thời đảm bảo quyền lợi chính đáng của người dân và ngăn chặn các hành vi trục lợi chính sách.

Lãnh đạo tỉnh yêu cầu Ban Quản lý Dự án đầu tư xây dựng tỉnh khẩn trương hoàn thiện hồ sơ, đẩy nhanh triển khai các khu tái định cư; xây dựng tiêu chí lựa chọn nhà thầu theo cơ chế đặc thù, bảo đảm công khai, minh bạch. Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao phối hợp các đơn vị liên quan, cử cán bộ hỗ trợ địa phương, nghiên cứu thành lập tổ công tác đặc biệt tại cơ sở nhằm kịp thời tháo gỡ vướng mắc.

Kết luận cuộc họp, Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Việt Hùng cho biết, với sự quan tâm của Trung ương, các cơ chế, chính sách bồi thường, hỗ trợ đã cơ bản hoàn thiện, tạo điều kiện tháo gỡ các điểm nghẽn, thúc đẩy tiến độ GPMB. Tuy nhiên, các địa phương cần phát huy vai trò người đứng đầu, huy động cả hệ thống chính trị để tạo sự đồng thuận trong nhân dân; đồng thời bảo đảm chính sách tạm cư trong thời gian chờ bố trí tái định cư, thực hiện chặt chẽ việc di dời mồ mả và chú trọng ổn định đời sống, đào tạo nghề, chuyển đổi sinh kế cho người dân.

Về nhiệm vụ thời gian tới, Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu khẩn trương hoàn thiện phương án bồi thường, hỗ trợ theo quy định mới; xây dựng tiến độ chi trả cụ thể cho từng trường hợp đủ điều kiện và báo cáo Ban Chỉ đạo ngay trong ngày 6/4. Mọi vướng mắc phát sinh phải được xử lý kịp thời, không để ảnh hưởng đến tiến độ chung của dự án. Đồng thời, Sở Tài chính tiếp tục tham mưu, đề xuất Bộ Tài chính bổ sung nguồn vốn còn thiếu, đảm bảo đủ nguồn lực cho công tác GPMB trong giai đoạn tới.