Cổng thông tin điện tử UBND TP. Hà Nội cho biết, hiện TP đang lấy ý kiến dự thảo nghị quyết quy định việc quản lý, sử dụng và khai thác quỹ đất nông nghiệp tại khu vực bãi sông - một nguồn tài nguyên lớn nhưng chưa được khai thác hiệu quả.
Theo thống kê, thành phố có hệ thống sông dày đặc với hai lưu vực chính là sông Hồng và sông Thái Bình, cùng nhiều tuyến sông nội đô. Tổng diện tích khu vực lòng sông và bãi sông ước tính khoảng 36.266ha, tập trung chủ yếu dọc theo sông Hồng và sông Đuống. Đây được xem là quỹ đất có tiềm năng lớn nếu được tổ chức khai thác bài bản.
Cho phép xây dựng công trình phục vụ sản xuất, nhưng có giới hạn
Theo đề xuất, các khu đất bãi sông sử dụng cho sản xuất nông nghiệp hoặc nông nghiệp sinh thái phải có diện tích từ 1.000m2 trở lên, đồng thời nằm ngoài phạm vi bảo vệ đê điều, thủy lợi và không thuộc khu vực có nguy cơ sạt lở.
Người sử dụng đất trong trường hợp này được phép xây dựng các công trình phục vụ trực tiếp sản xuất, nhưng quy mô bị khống chế chặt chẽ:
- Từ 1.000 - 5.000m2: Được xây tối đa 10m2
- Trên 5.000 - 10.000m2: Tối đa 15m2
- Trên 10.000m2: Tối đa 20m2
Các công trình này chỉ được xây dựng 1 tầng, cao không quá 4m, không có tầng hầm và phải là kết cấu bán kiên cố, dễ tháo dỡ, sử dụng vật liệu nhẹ.
Ngoài ra, người dân có thể lắp đặt nhà màng, nhà lưới phục vụ sản xuất nông nghiệp, nhưng không được xây tường bao hay san lấp, tôn cao mặt bằng tự nhiên của bãi sông.
Mở hướng phát triển nông nghiệp kết hợp du lịch
Một điểm đáng chú ý trong dự thảo là cho phép khai thác đất bãi sông theo mô hình nông nghiệp kết hợp du lịch và giáo dục trải nghiệm - xu hướng đang phát triển tại nhiều địa phương.
Với mô hình này, diện tích khu đất phải từ 10.000m2 trở lên, đồng thời cần có phương án sử dụng đất và thiết kế công trình cụ thể.
Các công trình phục vụ mô hình này cũng bị giới hạn:
- Tổng diện tích xây dựng không vượt quá 5% diện tích khu đất.
- Công trình cao tối đa 6m, không có tầng hầm.
- Kết cấu bán kiên cố, sử dụng vật liệu thân thiện môi trường và có thể tháo dỡ.
Điều kiện kèm theo là khu đất phải nằm ngoài phạm vi bảo vệ đê điều, không thuộc khu vực sạt lở và không thường xuyên bị ngập lụt.
Quy trình đăng ký và thời hạn sử dụng đất
Đối với hộ gia đình, cá nhân có nhu cầu sử dụng đất theo mô hình này, hồ sơ sẽ được nộp tại UBND cấp xã nơi có đất. Trong khi đó, các tổ chức hoặc dự án liên quan đến nhiều địa bàn hành chính sẽ do Sở Nông nghiệp và Môi trường tiếp nhận.
Sau khi thẩm định, cơ quan có thẩm quyền sẽ xem xét chấp thuận hoặc từ chối phương án sử dụng đất. Thời hạn cho thuê đất nông nghiệp tại khu vực bãi sông được đề xuất không quá 20 năm.
Kỳ vọng khai thác hiệu quả quỹ đất ven sông
Nếu được thông qua, nghị quyết này được kỳ vọng sẽ tạo hành lang pháp lý rõ ràng để khai thác hiệu quả quỹ đất bãi sông - khu vực lâu nay bị hạn chế sử dụng do vướng quy định quản lý.
Việc cho phép phát triển nông nghiệp sinh thái, kết hợp du lịch trải nghiệm không chỉ giúp gia tăng giá trị sử dụng đất, mà còn mở ra hướng phát triển kinh tế xanh, gắn với bảo tồn cảnh quan tự nhiên. Dự kiến, nội dung này sẽ được HĐND TP Hà Nội xem xét tại kỳ họp vào giữa tháng 5/2026.