Sau nhiều năm chịu áp lực giao thông ngày càng gia tăng, Quốc lộ 13 - tuyến huyết mạch kết nối TP. HCM với các tỉnh Đông Nam Bộ đang được đặt vào một giai đoạn nâng cấp quy mô lớn chưa từng có. Đây không chỉ là dự án cải tạo một tuyến đường hiện hữu, mà còn được xem là bước đi chiến lược nhằm tái cấu trúc hạ tầng cửa ngõ Đông Bắc, tăng cường liên kết vùng trong bối cảnh không gian phát triển của TP. HCM tiếp tục mở rộng.
Đoạn tuyến được đầu tư lần này dài gần 6km, từ cầu Bình Triệu đến cầu Vĩnh Bình (bao gồm cả phần đường đầu cầu thuộc Bình Dương cũ). Theo phương án được phê duyệt, mặt đường sẽ được mở rộng từ 4-6 làn hiện hữu lên 10 làn xe, với bề rộng 60m, kết hợp hành lang cây xanh và hệ thống hạ tầng kỹ thuật đồng bộ.

Phối cảnh Quốc lộ 13 sau khi mở rộng lên 60 m và đường trên cao. Ảnh: Sở Xây dựng TP. HCM
Điểm nhấn của dự án là cầu cạn dài khoảng 3,2km, quy mô 4 làn xe, thiết kế vận tốc tối đa 80km/h, chạy dọc đoạn giữa tuyến nhằm tách dòng xe đi nhanh khỏi lưu lượng giao thông đô thị phía dưới. Hai bên cầu cạn là các tuyến đường song hành, mỗi bên 3 làn xe, khai thác ở vận tốc 60km/h. Tại các nút giao lớn, hầm chui hai chiều cũng sẽ được xây dựng để hạn chế xung đột, giảm ùn tắc kéo dài nhiều năm qua.
Dự án được triển khai theo hình thức BOT (xây dựng - kinh doanh - chuyển giao), thuộc nhóm công trình nâng cấp đường hiện hữu của TP. HCM. Tổng mức đầu tư gần 21.000 tỷ đồng, trong đó ngân sách thành phố tham gia hơn 14.600 tỷ đồng để thực hiện bồi thường, hỗ trợ và tái định cư; phần còn lại khoảng 6.281 tỷ đồng do nhà đầu tư thu xếp để thi công nâng cấp, mở rộng. Sau khi hoàn thành, nhà đầu tư dự kiến thu phí hoàn vốn trong 18 năm 4 tháng.
Theo kế hoạch của Sở Xây dựng, trong quý 4 năm nay sẽ hoàn tất việc lập, thẩm định và phê duyệt báo cáo nghiên cứu khả thi đối với dự án thành phần 2. Thành phố dự kiến tổ chức đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư trong quý I và II/2026, khởi công vào quý IV/2026 và hoàn thành sau đó hai năm, tức năm 2028.

Ùn tắc trên quốc lộ 13, hướng vào trung tâm TP HCM, tháng 9/2025. Ảnh: Đình Văn
Song song với đoạn qua TP. HCM, phần tuyến dài hơn 15km từ cổng chào Vĩnh Phú đến đường Lê Hồng Phong thuộc Bình Dương cũ cũng đang được giải phóng mặt bằng và di dời hạ tầng kỹ thuật. Trước đây, địa phương đã chi gần 1.400 tỷ đồng để cải tạo tuyến đường; sau đó tiếp tục bổ sung khoảng 6.000 tỷ đồng nhằm mở rộng lên 8 làn xe, đầu tư đồng bộ vỉa hè, cây xanh, hệ thống thoát nước và xây dựng cầu vượt tại các giao lộ. Đây vốn là khu vực giáp ranh giữa TP. HCM và Bình Dương cũ, thường xuyên rơi vào tình trạng ùn tắc nghiêm trọng.
Quốc lộ 13 dài hơn 140km, là trục giao thông quan trọng kết nối trung tâm TP. HCM với các khu công nghiệp lớn ở Bình Dương, Bình Phước (cũ) và mở rộng liên kết lên Tây Nguyên. Tuyến đường đi qua khu dân cư đông đúc, kết nối trực tiếp với bến xe Miền Đông cũ và khu vực nội đô, nên thường xuyên quá tải. Thời gian gần đây, việc thi công nâng cấp cầu Bình Triệu càng khiến tình trạng kẹt xe thêm trầm trọng.
Khi đoạn qua TP. HCM hoàn tất mở rộng, Quốc lộ 13 sẽ hình thành một trục giao thông hiện đại, thông suốt từ trung tâm thành phố ra các vùng công nghiệp trọng điểm. Không chỉ góp phần giảm áp lực giao thông và chi phí vận tải, dự án còn được kỳ vọng tạo động lực phát triển kinh tế – xã hội, thúc đẩy liên kết vùng và nâng cao năng lực cạnh tranh của khu vực phía Đông Bắc TP. HCM trong giai đoạn mới.
Sau sáp nhập với Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu, vị thế "đầu tàu kinh tế" của TP. HCM tiếp tục được khẳng định rõ nét khi tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) hợp nhất của thành phố ước đạt 2.707.805 tỷ đồng, chiếm khoảng 1/4 GDP cả nước.
Với quy mô này, TP. HCM duy trì vị trí dẫn đầu toàn quốc về kinh tế, trở thành cực tăng trưởng quan trọng hàng đầu của Việt Nam.