Thị trường chứng khoán giảm sâu, cổ phiếu bất động sản "nằm sàn", chuyên gia nói gì?

Áp lực bán dâng cao, hàng trăm mã giảm sàn

Kết thúc phiên giao dịch chiều 9/3, VN-Index đóng cửa ở mức 1.652,79 điểm, giảm 115,05 điểm, tương đương 6,51%. HNX-Index giảm 18,28 điểm (7,21%) xuống 235,36 điểm, còn UPCoM-Index giảm 7,5 điểm (5,91%) xuống 119,35 điểm. 

Tổng giá trị giao dịch đạt khoảng 46.001 tỷ đồng, tăng gần 27% so với hôm trước, với khối lượng giao dịch hơn 1,63 tỷ cổ phiếu. Trong đó, giao dịch thỏa thuận đạt khoảng 3.074 tỷ đồng, tương ứng hơn 109 triệu cổ phiếu.

Độ rộng thị trường tiếp tục nghiêng mạnh về phía giảm giá. Nhiều nhóm ngành đều ghi nhận mức giảm sâu, trong đó dịch vụ viễn thông giảm hơn 14%, dịch vụ thương mại và chuyên nghiệp giảm hơn 10%, vận tải giảm hơn 8%.

Bảng điện tử ghi nhận có 349 mã giảm sàn, 508 mã giảm giá, 644 mã đứng giá.

Các nhóm ngành lớn như tài chính, bất động sản, nguyên vật liệu và tổ chức tín dụng đều giảm quanh mức 6 - 7%. Áp lực giảm điểm tập trung chủ yếu ở nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn, đặc biệt là ngân hàng và bất động sản.

Ở nhóm bất động sản, các cổ phiếu lớn như VIC giảm 6,96%, tiếp tục tạo áp lực lên chỉ số chung.

Nhóm nguyên vật liệu cũng ghi nhận mức giảm mạnh, trong đó HPG giảm 6,97% và DPM giảm 3,85%.

Trong khi đó, nhóm dầu khí - từng là điểm sáng trong phiên sáng cũng quay đầu giảm. Các mã như BSR giảm 2,56%, PVD giảm 6,62%, PLX giảm 6,94%.

Vì sao các cổ phiếu giảm sàn liên tục?

Chia sẻ với Reatimes, ông Trương Hiền Phương, Giám đốc cấp cao Công ty CP Chứng khoán KIS Việt Nam cho hay, hiện nay, tâm lý nhà đầu tư trong nước đang chịu tác động mạnh mẽ từ đà tăng phi mã của giá dầu thế giới. Khi giá dầu thô vượt ngưỡng 100 USD và tiệm cận mốc 116 USD/thùng, kéo theo giá xăng dầu thành phẩm trong nước tăng cao, thị trường chứng khoán Việt Nam đã xuất hiện những nhịp điều chỉnh tương đồng với xu hướng chung tại Mỹ, châu Âu và các nước khu vực châu Á. Tuy nhiên, đi sâu vào bối cảnh cụ thể, vị chuyên gia cho rằng, tâm lý đám đông đang có dấu hiệu phản ứng quá mức cần thiết.

Không thể phủ nhận rằng giá xăng dầu tăng cao sẽ gây áp lực trực tiếp lên biên lợi nhuận của doanh nghiệp thông qua chi phí vận chuyển và logistics. Nếu doanh nghiệp giữ nguyên giá bán để duy trì thị phần, lợi nhuận sẽ bị bào mòn. Ngược lại, nếu tăng giá bán để bù đắp chi phí, doanh nghiệp đối mặt với rủi ro sụt giảm doanh số do sức mua của người tiêu dùng suy yếu.

Dù vậy, chuyên gia cho rằng cần nhìn nhận khách quan rằng những khó khăn này chỉ làm giảm hiệu quả kinh doanh tạm thời chứ không khiến doanh nghiệp rơi vào tình trạng phá sản hay ngưng hoạt động.

"Nếu so sánh với giai đoạn đại dịch COVID-19, bối cảnh hiện tại vẫn nhẹ nhàng hơn rất nhiều. Thời điểm đó, các chuỗi cung ứng bị đứt gãy hoàn toàn do lệnh phong tỏa, giao thương đình trệ và sản xuất tại chỗ gặp khó khăn chồng chất. Thế nhưng, các doanh nghiệp vẫn kiên cường vượt qua và tăng trưởng mạnh mẽ ngay sau dịch. Thậm chí, thị trường chứng khoán từng có giai đoạn giảm sâu rồi hồi phục thần tốc trong chính bối cảnh dịch bệnh cam go nhất. Do đó, việc bán tháo tài sản ở thời điểm hiện tại vì lo ngại giá dầu là một hành động thiếu cơ sở bền vững", ông Phương cho hay.

Cũng theo vị chuyên gia, khi đầu tư vào một doanh nghiệp, thước đo quan trọng nhất phải là kết quả kinh doanh, dòng tiền, sức mạnh nội tại, chiến lược phát triển và đặc biệt là năng lực của đội ngũ lãnh đạo. Sự biến động của chi phí vận chuyển chỉ là một yếu tố cấu thành, không thể quyết định toàn bộ vận mệnh của một thực thể kinh tế. Việc giá dầu tăng không làm cho trình độ quản trị của ban lãnh đạo yếu đi, cũng không thể khiến một chiến lược kinh doanh bài bản bỗng chốc "vỡ trận" hay chuyển biến từ tốt thành xấu. Nhà đầu tư nên tập trung vào những giá trị nội tại này thay vì bị cuốn theo những biến động ngắn hạn của giá hàng hóa.

Hai áp lực đẩy cổ phiếu ngành bất động sản về gần đáy

Trong các phiên giao dịch sau Tết, theo quan sát của các nhà đầu tư, nhóm cổ phiếu ngành bất động sản tiếp tục chạm đáy với hàng loạt các cổ phiếu của ngành được chiết khấu giảm tới 50%. Điển hình, nhóm cổ phiếu bất động sản như CII, DXG, PDR về gần giá trị sổ sách. Phiên giao dịch chiều ngày 9/3, IDC còn 39.000 đồng/cp, PDR còn 15.000 đồng/cp; CII còn 15.600 đồng/cp; DXG còn 13.400 đồng/CP.

Theo lý giải của ông Trương Hiền Phương: "Nhóm cổ phiếu ngành bất động sản dân dụng đang đứng trước những thách thức lớn xuất phát từ các thông tin và chính sách trên thị trường. Điểm đầu tiên là mặt bằng lãi suất thương mại tăng cao, hiện đang dao động trong khoảng từ 12 - 14% đối với các khoản vay bất động sản. Song song đó, một số ngân hàng lớn đã bắt đầu hạn chế, thậm chí có đơn vị đã thông báo tạm ngừng giải ngân cho lĩnh vực bất động sản. Những yếu tố này không chỉ tạo ra áp lực tài chính trực tiếp lên các doanh nghiệp phát triển địa ốc mà còn tác động tiêu cực đến tâm lý nhà đầu tư, khiến giá cổ phiếu ngành này chịu áp lực điều chỉnh mạnh".

Tuy nhiên, trong bối cảnh khó khăn, theo ông Phương, thị trường bất động sản vẫn kỳ vọng vào những động thái tháo gỡ từ các cơ quan quản lý trong thời gian sớm nhất. Nhiều khả năng Ngân hàng Nhà nước và Chính phủ sẽ có sự phối hợp chặt chẽ với Bộ Xây dựng để tìm ra hướng đi mới nhằm giải cứu thị trường. Bởi lẽ, nếu tình trạng thắt chặt tiếp diễn, ngành bất động sản dân dụng đối mặt với nguy cơ đóng băng, kéo theo hệ lụy dây chuyền đến nhiều lĩnh vực trụ cột khác của nền kinh tế. Cần lưu ý rằng, bất động sản không hoạt động biệt lập mà là mắt xích quan trọng kết nối các ngành vật liệu xây dựng như sắt, thép, cát, đá, xi măng, tôn mạ, đồng thời cũng là nơi hấp thụ một lượng lớn lao động xã hội.

Các giải pháp từ có thể bao gồm việc nỗ lực hạ nhiệt mặt bằng lãi suất hoặc nới lỏng "van" tín dụng cho các doanh nghiệp sau giai đoạn rà soát, kiểm tra kỹ lưỡng.

Ở góc độ tự thân, các doanh nghiệp cũng cần chủ động tìm kiếm các kênh huy động vốn thay thế, tiêu biểu là trái phiếu doanh nghiệp. Kể từ nửa cuối năm 2025 đến nay, thị trường trái phiếu đã dần đi vào quỹ đạo ổn định và bắt đầu phục hồi sau thời gian dài trầm lắng. Đây chính là cơ hội cho những doanh nghiệp có nền tảng kinh doanh vững chắc, biên lợi nhuận tốt, sở hữu quỹ đất sạch lớn cùng chiến lược phát triển minh bạch có thể huy động vốn hiệu quả.

"Dù hiện tại có nhiều thông tin tiêu cực bao phủ, song xét trên phương diện đầu tư, mức giá của các cổ phiếu bất động sản dân dụng phần lớn đã được chiết khấu rất sâu, phản ánh đầy đủ các rủi ro vào giá thị trường. Đây chính là thời điểm để các nhà đầu tư có thể cân nhắc giải ngân và tích lũy dần cổ phiếu. Cơ hội sẽ mở ra rõ nét nhất tại những doanh nghiệp có thương hiệu uy tín, sở hữu các dự án khả thi và lộ trình phát triển kinh doanh bền vững trong tương lai", ông Phương khẳng định.

Những tín hiệu lạc quan tạo kỳ vọng cho thị trường chứng khoán

Theo dự báo của ông Trương Hiền Phương, bối cảnh quốc tế cũng đang xuất hiện những tín hiệu có thể giúp hạ nhiệt giá dầu và ổn định tâm lý thị trường.

Cụ thể, khối G7 đang thảo luận về việc tung ra thị trường khoảng 300 đến 400 triệu thùng dầu từ kho dự trữ chiến lược. Đây là động thái mạnh mẽ nhằm kìm hãm đà tăng nóng và đưa giá năng lượng về mức ổn định hơn.

Bên cạnh đó, các cuộc xung đột tại khu vực Trung Đông, dù đang diễn biến phức tạp nhưng sớm muộn các bên cũng sẽ phải hướng tới các vòng đàm phán hoặc tuyên bố ngừng bắn. Đây sẽ là những thông tin tích cực mà thị trường đang chờ đợi.

Trong giai đoạn này, theo ông Phương: "Sự thận trọng và quan sát kỹ lưỡng của các nhà đầu tư là điều hoàn toàn hợp lý. Nhà đầu tư có thể cân nhắc cơ cấu lại danh mục, giảm tỷ lệ vay ký quỹ (margin) để đảm bảo an toàn quản trị rủi ro. Tuy nhiên, việc bán tháo bất chấp, bán bằng mọi giá theo kiểu "bỏ của chạy lấy người" là điều không cần thiết. Thay vào đó, sự bình tĩnh, đánh giá lại giá trị thực của cổ phiếu và kiên nhẫn chờ đợi những tín hiệu đảo chiều từ kinh tế vĩ mô sẽ là chiến lược tối ưu để bảo vệ thành quả đầu tư dài hạn".

Ở thị trường trong nước, vị chuyên gia cũng cho biết, Chính phủ đang đẩy mạnh các nỗ lực nhằm quyết tâm đạt mục tiêu tăng trưởng GDP. Đồng thời, bám sát chỉ đạo sát sao từ Nhà nước trong thúc đẩy mạnh mẽ đầu tư công và triển khai các chính sách tài khóa quyết liệt. Song song đó, Ngân hàng Nhà nước cũng đang nỗ lực điều hành chính sách tiền tệ cũng như giữ ổn định cán cân tỷ giá. 

Thực tế cho thấy dòng vốn đầu tư công đang lan tỏa mạnh mẽ qua hàng loạt dự án hạ tầng trọng điểm như các tuyến đường cao tốc, đường vành đai, các tuyến Metro, đường sắt Bắc - Nam và đặc biệt là dự án sân bay Long Thành cùng những kế hoạch chuẩn bị cho sân bay mới tại miền Bắc. Tất cả những yếu tố này đang tạo ra hiệu ứng "cánh chim đầu đàn" cho nền kinh tế.

Một thông tin đáng chú ý khác là vào tuần cuối của tháng 3 này, tổ chức phân hạng thị trường của Pháp dự kiến sẽ công bố đưa Việt Nam vào danh sách thị trường mới nổi. Khi quyết định này chính thức áp dụng, dòng vốn ngoại và các quỹ đầu tư lớn sẽ đổ mạnh vào thị trường chứng khoán Việt Nam. Ước tính nguồn vốn đầu tư gián tiếp có thể đạt từ vài trăm triệu đến hơn một tỷ USD ngay trong giai đoạn đầu, chưa kể đến sức hút trong những năm tiếp theo. 

Với những tín hiệu tích cực như vậy, việc nhà đầu tư bán tháo bất chấp trong giai đoạn này có thể dẫn đến hệ quả là đánh mất những cổ phiếu tốt. Khi thị trường hồi phục nhanh chóng, nhà đầu tư sẽ không kịp mua lại hoặc buộc phải mua đuổi ở vùng giá cao hơn rất nhiều.

Xét về góc độ định giá, thị trường hiện đang ở giai đoạn hấp dẫn. Kể từ khi bắt đầu điều chỉnh, nhiều mã cổ phiếu đã giảm từ 20% đến 30%, đưa chỉ số P/E của thị trường về mức dao động khoảng 8 đến 10 lần, thấp hơn đáng kể so với mức trung bình 13 đến 15 lần trước đó. Đây có thể coi là vùng giá hợp lý để những nhà đầu tư đang sẵn tiền mặt cân nhắc giải ngân. Đối với những người đang nắm giữ cổ phiếu tốt, chiến lược phù hợp là tiếp tục nắm giữ thay vì bán ra; nếu có giao dịch, chỉ nên hạ tỷ trọng margin để quản trị rủi ro tài khoản.

Đồng thời, đây cũng là cơ hội để nhà đầu tư rà soát lại danh mục. Những cổ phiếu được mua vội vã hoặc có nền tảng cơ bản chưa tốt nên được cơ cấu sang các mã có tiềm năng tăng trưởng thực sự. Bởi lẽ, khi thị trường phục hồi, các cổ phiếu chất lượng luôn có sức bứt phá mạnh mẽ và bền vững hơn. Thay vì cuốn theo tâm lý đám đông hoặc bán tháo trong hoảng loạn, nhà đầu tư nên bình tĩnh thực hiện các chiến lược quản trị danh mục một cách bài bản và khoa học.