Thích
Từ ngày 25/1/2026, Thông tư liên tịch số 11/2025 do 11 Bộ, ngành Trung ương ban hành sẽ chính thức có hiệu lực, đánh dấu bước siết chặt đáng kể trong công tác quản lý, sử dụng đất đai và tài nguyên. Văn bản này làm rõ các hành vi vi phạm trong lĩnh vực đất đai, tài nguyên nếu gây lãng phí nghiêm trọng có thể bị xem xét trách nhiệm hình sự.
Theo quy định, việc lập, điều chỉnh và tổ chức thực hiện quy hoạch sử dụng đất, quy hoạch tài nguyên không đúng pháp luật, dẫn đến thất thoát, lãng phí nguồn lực đất đai là những hành vi vi phạm đất đai.
Các hành vi sau nếu gây lãng phí nghiêm trọng sẽ có nguy cơ bị xem xét trách nhiệm hình sự. Ảnh minh họa
Các hành vi gây ô nhiễm, hủy hoại tài nguyên, năng lượng quốc gia trong quá trình khai thác, sử dụng đất và tài nguyên liên quan cũng được xác định là vi phạm nghiêm trọng.
Thông tư liên tịch số 11/2025 đặc biệt nhấn mạnh trách nhiệm trong công tác giao đất, cho thuê đất, giao rừng, cho thuê rừng, thu hồi đất và cho phép chuyển mục đích sử dụng đất. Các quyết định thực hiện không đúng đối tượng, không đúng thẩm quyền, hoặc không phù hợp với quy hoạch, kế hoạch đã được phê duyệt đều có nguy cơ bị xử lý nếu gây hậu quả lãng phí.
Việc giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất nhưng không thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính với Nhà nước; không tổ chức đấu giá quyền sử dụng đất, đấu thầu dự án theo quy định; hoặc chậm xác định giá đất dẫn đến thất thu ngân sách cũng được liệt kê là hành vi cần xem xét trách nhiệm.
Thông tư cũng chỉ rõ các trường hợp sử dụng đất không đúng mục đích; để đất bỏ hoang quá 12 tháng liên tục kể từ khi nhận bàn giao trên thực địa; hoặc chậm tiến độ sử dụng đất quá 24 tháng so với cam kết trong dự án đầu tư là biểu hiện lãng phí tài nguyên đất đai.
Ngoài ra, hành vi cố ý trì hoãn công tác giải phóng mặt bằng, chậm triển khai dự án; khởi công khi chưa được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt; thực hiện bồi thường, hỗ trợ, tái định cư không đúng quy định, gây lãng phí nguồn lực xã hội cũng thuộc diện bị tăng cường kiểm soát.
Thông tư liên tịch số 11/2025 còn đề cập đến trách nhiệm trong việc quyết định hoặc chấp thuận chủ trương đầu tư, phê duyệt dự án nhà ở không phù hợp với quy hoạch sử dụng đất, quy hoạch xây dựng, quy hoạch đô thị – nông thôn hoặc chương trình phát triển nhà ở đã được phê duyệt cũng là hành vi vi phạm trong lĩnh vực đất đai.
Với việc có hiệu lực từ cuối tháng 1/2026, Thông tư liên tịch số 11/2025 được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao kỷ cương trong quản lý đất đai, tài nguyên, hạn chế tình trạng lãng phí kéo dài và tăng tính răn đe đối với các hành vi vi phạm trong thực tiễn.
