Từ nay, có được sử dụng phần đất không vướng quy hoạch theo mô hình đa mục đích?

Việc sử dụng đất theo mô hình đa mục đích đang được nhiều người quan tâm, đặc biệt trong bối cảnh Luật Đất đai 2024 và các văn bản hướng dẫn đã bổ sung nhiều quy định mới. Tuy nhiên, không ít trường hợp vẫn nhầm lẫn giữa chuyển mục đích sử dụng đất và sử dụng đất kết hợp đa mục đích, dẫn đến cách hiểu chưa chính xác khi áp dụng.

Mới đây, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã có hướng dẫn liên quan đến trường hợp một người dân thắc mắc gửi câu hỏi đến báo Chính Phủ, khi có thửa đất rộng khoảng 1.000m2 nhưng trong đó, khoảng một phần ba diện tích nằm trong quy hoạch đất thương mại, dịch vụ nhưng chưa thể chuyển mục đích do khu vực chưa có quy hoạch chi tiết.

Phần diện tích còn lại không thuộc quy hoạch thương mại, dịch vụ và cũng không vướng các quy hoạch khác. Người dân băn khoăn liệu phần đất này có thể đăng ký sử dụng theo hình thức đất kết hợp đa mục đích hay không.

Hai khái niệm pháp lý hoàn toàn khác nhau

Trả lời vấn đề trên, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết, Luật Đất đai năm 2024 đã quy định rõ các trường hợp được phép chuyển mục đích sử dụng đất tại Điều 121.

Trong khi đó, việc sử dụng đất kết hợp đa mục đích được điều chỉnh bởi một hệ thống quy định khác, gồm Điều 218 Luật Đất đai năm 2024, Điều 9 Nghị định số 49/2026/NĐ-CP và Điều 99 Nghị định số 102/2024/NĐ-CP.

Các văn bản này quy định cụ thể những loại đất được phép sử dụng kết hợp nhiều mục đích, đồng thời xác định các yêu cầu, phạm vi và điều kiện phải đáp ứng khi áp dụng mô hình này.

Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, chuyển mục đích sử dụng đất và sử dụng đất kết hợp đa mục đích là hai trường hợp pháp lý hoàn toàn khác nhau, vì vậy không thể đồng nhất hai khái niệm trong quá trình thực hiện thủ tục.

Thẩm quyền đã được phân cấp cho địa phương

Bên cạnh việc quy định về sử dụng đất kết hợp đa mục đích, Nghị định số 49/2026/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 31/1/2026, cũng phân cấp cho UBND cấp tỉnh thẩm quyền quyết định việc giao đất, cho thuê đất, cho phép chuyển mục đích sử dụng đất, đồng thời chấp thuận hoặc phê duyệt phương án sử dụng đất và quy định trình tự, thủ tục hành chính liên quan.

Do đó, đối với từng trường hợp cụ thể, việc xem xét có đáp ứng điều kiện để sử dụng đất theo mô hình đa mục đích hay không sẽ được thực hiện trên cơ sở các quy định của Luật Đất đai và các nghị định hướng dẫn thi hành.

Người dân nên liên hệ cơ quan quản lý đất đai

Đối với trường hợp nêu trên, Bộ Nông nghiệp và Môi trường không đưa ra kết luận về việc có được áp dụng mô hình sử dụng đất đa mục đích hay không, mà đề nghị người sử dụng đất liên hệ cơ quan quản lý đất đai tại địa phương để được kiểm tra hồ sơ, đối chiếu quy hoạch và hướng dẫn thực hiện theo đúng quy định hiện hành.

Đây cũng là lưu ý đối với các trường hợp tương tự, bởi việc sử dụng đất kết hợp đa mục đích chỉ được xem xét khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định của Luật Đất đai năm 2024 và các văn bản hướng dẫn có liên quan.