Sau giai đoạn kéo dài nhiều năm gần như "án binh bất động", dự án chống ngập do triều khu vực TP. HCM (giai đoạn 1) đang được tái khởi động với nhịp độ thi công khẩn trương, tiến dần tới thời điểm vận hành.
Tại các công trường trọng điểm như Bến Nghé, Tân Thuận hay Phú Xuân, ghi nhận mới nhất trên báo VTC News cho thấy, các hạng mục chính đã bước vào giai đoạn hoàn thiện cuối cùng. Theo chủ đầu tư - Công ty CP Đầu tư xây dựng Trung Nam, phần lớn khối lượng xây lắp đã hoàn thành, hiện tập trung lắp đặt thiết bị, hiệu chỉnh kỹ thuật và chuẩn bị vận hành thử nghiệm.
Hệ thống cống kiểm soát triều gần cán đích
Trong số các hạng mục then chốt, cống Bến Nghé đã đạt khoảng 99% khối lượng, đang được nạo vét luồng và hoàn thiện hệ thống điều khiển tự động SCADA. Công trình này cũng đã được đưa vào vận hành thử.
Cống Tân Thuận đạt khoảng 95%, đang hoàn thiện các hạng mục như âu thuyền, buồng bơm, bến neo và hệ thống cơ điện. Cống Phú Xuân đạt 92%, cống Mương Chuối đạt 94%, đều đã lắp đặt xong các cấu kiện chính và chuyển sang giai đoạn hoàn thiện.

Dự án đã được tái khởi động vào đầu năm 2026. Ảnh: Báo Dân trí
Hai hạng mục còn lại là cống Cây Khô và Phú Định lần lượt đạt khoảng 89% và 90%, đang tiếp tục hoàn thiện thiết bị và gia cố hạ tầng.
Song song đó, tuyến đê bao - kè dài khoảng 6km dọc sông Sài Gòn đã đạt tiến độ khoảng 87%, trong khi các cống nhỏ như Cầu Kinh – Bà Bướm đạt khoảng 95%. Trung tâm điều hành - công trình được coi như "bộ não" của toàn hệ thống hiện đạt khoảng 88% và đang hoàn thiện các hạng mục kỹ thuật.
Quy mô lớn, vận hành bằng công nghệ tự động
Dự án bao gồm 6 cống kiểm soát triều quy mô lớn với khẩu độ từ 40 đến 160m, cùng 2 cống nhỏ và hàng chục cống phụ trợ. Khi hoàn thành, toàn bộ hệ thống sẽ được quản lý thông qua nền tảng điều khiển tự động SCADA, cho phép theo dõi và điều tiết mực nước theo thời gian thực.

Công trình chống ngập do triều có quy mô lớn nhất tại TP. HCM. Ảnh: Báo VTC News
Đây được xem là một trong những hệ thống kiểm soát triều hiện đại nhất hiện nay, đóng vai trò quan trọng trong việc điều tiết thủy văn khu vực trung tâm và phía Nam TP. HCM.
Giải bài toán ngập do triều kéo dài nhiều năm
Theo các chuyên gia quy hoạch, nguyên nhân chính gây ngập tại TP. HCM, đặc biệt ở khu vực trung tâm và phía Nam, là do triều cường. Hệ thống đê bao kết hợp cống ngăn triều của dự án được thiết kế để giải quyết trực tiếp vấn đề này.
Chia sẻ trên báo Dân trí, TS. Võ Kim Cương - Phó Chủ tịch Hội Quy hoạch phát triển đô thị TP. HCM, cho rằng mô hình này đã được áp dụng hiệu quả tại nhiều quốc gia như Hà Lan - nơi có địa hình thấp hơn mực nước biển. Tuy nhiên, ông cũng lưu ý, tình trạng ngập do hệ thống thoát nước bị tắc nghẽn cần được xử lý bằng các giải pháp quản lý riêng.
Khi đi vào vận hành, dự án không chỉ giúp kiểm soát triều cường mà còn hỗ trợ tiêu thoát nước mưa, hạn chế xâm nhập mặn và cải thiện môi trường nước. Đây được xem là "lá chắn" quan trọng giúp TP. HCM nâng cao khả năng chống chịu trước biến đổi khí hậu.
Việc dự án 10.000 tỷ đồng được tái khởi động và sắp hoàn thành cũng mang ý nghĩa lớn về mặt hạ tầng, khi tháo gỡ một trong những điểm nghẽn tồn tại nhiều năm của đô thị lớn nhất cả nước.
Từ một dự án từng đình trệ, công trình chống ngập quy mô lớn này đang dần thành hình, mở ra kỳ vọng giải quyết căn cơ bài toán ngập nước - vấn đề dai dẳng của TP. HCM suốt nhiều năm qua.
TP. HCM là đầu tàu kinh tế, dẫn đầu cả nước về quy mô kinh tế (GRDP). Năm 2025, TP. HCM đạt mức tăng trưởng GRDP là 7,53%, đóng góp 23,11% vào tăng trưởng chung cả nước, GRDP bình quân đầu người của thành phố ước đạt khoảng 8.944 USD - 8.994 USD (tương đương khoảng 220 triệu đồng), cao gấp 1,7 lần so với bình quân chung cả nước.