Mới đây, Quảng Ngãi đã công bố lấy ý kiến đối với Dự thảo điều chỉnh Quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021–2030, tầm nhìn đến năm 2050. Một trong những nội dung đáng chú ý của dự thảo là định hướng nghiên cứu phát triển hệ thống sân bay nhằm phục vụ phát triển kinh tế – du lịch, đồng thời bảo đảm yêu cầu quốc phòng, an ninh và cứu hộ, cứu nạn.
Theo dự thảo, đến năm 2030, Quảng Ngãi sẽ nghiên cứu đề xuất xây dựng các sân bay lưỡng dụng tại Lý Sơn, sân bay Măng Đen, cùng sân bay trực thăng tại Khu kinh tế Dung Quất. Các công trình này được định hướng phục vụ nhiều mục tiêu: phát triển du lịch, khảo sát biển, cứu hộ – cứu nạn, đồng thời đáp ứng yêu cầu quốc phòng trong những tình huống cần thiết.

Quảng Ngãi đề xuất xây dựng sân bay tại Lý Sơn. Ảnh: Internet
Về tầm nhìn dài hạn, đến năm 2050, tỉnh sẽ xem xét khả năng nâng cấp các sân bay lưỡng dụng đủ điều kiện thành cảng hàng không quy mô nhỏ, từng bước đưa vào hệ thống quản lý hàng không quốc gia theo quy định.
Trong bối cảnh hiện nay, Quảng Ngãi là một trong những địa phương chưa có sân bay dân dụng và chưa phát sinh hoạt động hàng không. Trên địa bàn tỉnh từng tồn tại một số sân bay thời chiến như Kon Tum, Phượng Hoàng (Tân Cảnh – Đăk Tô), Măng Đen, Quảng Phú…, song các công trình này hiện không còn khai thác và đã được chuyển đổi mục đích sử dụng đất.
Theo Quy hoạch tổng thể phát triển hệ thống cảng hàng không, sân bay toàn quốc thời kỳ 2021–2030, tầm nhìn đến năm 2050, Quảng Ngãi được định hướng sử dụng Cảng hàng không quốc tế Chu Lai – nằm trong Khu kinh tế mở Chu Lai, cách địa bàn tỉnh hơn 30km – như sân bay phục vụ nhu cầu đi lại của địa phương. Giai đoạn đến năm 2030, sân bay Chu Lai được quy hoạch đạt công suất khoảng 10 triệu hành khách/năm, đạt tiêu chuẩn sân bay cấp 4F.
Riêng đối với Lý Sơn, theo quy hoạch quốc gia, sân bay Lý Sơn được xếp vào nhóm sân bay tiềm năng. Trên cơ sở đó, Quảng Ngãi nghiên cứu phát triển cảng hàng không tại Đặc khu Lý Sơn khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định pháp luật.

Quảng Ngãi đề xuất xây dựng sân bay tại Lý Sơn. Ảnh: Internet
Theo Điều chỉnh tổng thể Quy hoạch chung xây dựng Khu kinh tế Dung Quất đến năm 2045, sân bay tại Đặc khu Lý Sơn được định hướng là sân bay lưỡng dụng kết hợp quân sự – dân dụng, đạt tiêu chuẩn cấp 4C, với năng lực khai thác khoảng 3–3,5 triệu hành khách mỗi năm. Dự án này có thể được triển khai trong giai đoạn 2021–2030, với điều kiện tỉnh xác định rõ nhu cầu đầu tư và huy động được các nguồn lực phù hợp.
Việc nghiên cứu phát triển hệ thống sân bay được kỳ vọng sẽ tạo thêm động lực mới cho Quảng Ngãi trong khai thác tiềm năng du lịch biển đảo, dịch vụ logistics, đồng thời tăng cường năng lực ứng phó trong công tác cứu hộ, cứu nạn và bảo đảm quốc phòng – an ninh trên địa bàn.
Lý Sơn có 5 ngọn núi lửa lớn đã tắt, gồm núi Thới Lới (đỉnh núi cao 169m so với mực nước biển), núi Giếng Tiền, hòn Vung, hòn Sỏi, hòn Tai, được hình thành do sự phun trào nham thạch của núi lửa cách đây khoảng 25-30 triệu năm, địa hình núi lửa chiếm tới 70% diện tích đảo. Lý Sơn còn có những miệng núi lửa ngầm, đặc biệt miệng núi lửa dưới nước phía Nam đảo Lý Sơn khá lớn, gần tương đương với đỉnh núi Thới Lới trên mặt đất, núi lửa này nằm dưới mặt nước biển khoảng 40-50m, phía Tây đảo cũng có núi lửa ngầm gần khu vực Giếng Tiền.
Cấu tạo địa chất của các ngọn núi lửa tạo ra các ngấn mài mòn trên vách đá, điển hình là những vách đá ở Hang Câu, Chùa Hang, Giếng Tiền có kích cỡ lớn, dài hàng trăm mét, cao dựng đứng, đồ sộ.
Đặc khu này còn lưu giữ hơn 50 di tích lịch sử, văn hóa, bao gồm 6 di tích quốc gia, 2 di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, 19 di tích cấp tỉnh. Mật độ di tích dày đặc – khoảng 5 di tích/km2 – khiến Lý Sơn trở thành kho báu văn hóa đặc biệt. Nổi bật là hai di chỉ Sa Huỳnh tại xóm Ốc và Suối Chình (cách đây 2.500–3.000 năm), minh chứng cho quá trình cư trú lâu dài và giao thoa văn hóa trên đảo.