Thích
Đã hơn 4 tháng kể từ lễ khánh thành phần xây dựng vào ngày 19/12/2025, hai cơ sở 2 của Bệnh viện Bạch Mai và Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức vẫn trong tình trạng chưa thể đưa vào hoạt động. Những khối nhà quy mô lớn, được đầu tư hiện đại tại khu vực Hà Nam cũ (nay là tỉnh Ninh Bình) hiện vẫn chưa tiếp nhận bệnh nhân, trong khi nhu cầu khám chữa bệnh tại các bệnh viện tuyến Trung ương vẫn luôn ở mức cao.
Nguồn tin trên báo VTC News cho hay, hai dự án này được phê duyệt từ năm 2014, khởi công đầu năm 2015 với quy mô mỗi bệnh viện 1.000 giường, tổng mức đầu tư gần 10.000 tỷ đồng. Đến năm 2020, phần xây dựng cơ bản hoàn thành, song sau đó phải tạm dừng từ đầu năm 2021 do nhiều vướng mắc kéo dài.
Phải đến tháng 2/2025, khi Chính phủ ban hành Nghị quyết 34 nhằm tháo gỡ khó khăn, các dự án mới được tái khởi động, với mục tiêu hoàn thành và đưa vào sử dụng trong năm 2025. Tuy nhiên, thực tế cho thấy việc "khánh thành" mới chỉ dừng ở phần xây dựng, còn chặng đường đưa bệnh viện vào vận hành vẫn còn nhiều trở ngại.
Nhiều nút thắt chờ được "gỡ vướng"
Theo Bộ Y tế, phần hạ tầng của hai bệnh viện cơ bản đã hoàn thiện, nhưng để chính thức hoạt động, cần đồng thời giải quyết hàng loạt vấn đề như lắp đặt thiết bị y tế, bố trí nhân lực và hoàn tất các thủ tục pháp lý. Đây chính là những điểm nghẽn khiến hai cơ sở chưa thể mở cửa đón bệnh nhân.
Thực tế ghi nhận tại khu vực dự án cho thấy, một số hạng mục vẫn còn vật liệu xây dựng chưa được thu dọn, một số khu vực có dấu hiệu xuống cấp nhẹ theo thời gian. Tuy nhiên, những vấn đề này chỉ là phần "bề nổi". Vướng mắc cốt lõi nằm ở việc hệ thống pháp luật hiện hành chưa theo kịp mô hình tổ chức mới của hai bệnh viện.
Bệnh viện Bạch Mai cơ sở 2. Ảnh: Báo VTC News
Cụ thể, hai cơ sở này được tổ chức theo mô hình "một bệnh viện - hai cơ sở", nhưng phần lớn quy định hiện hành lại được thiết kế cho các cơ sở y tế hoạt động độc lập theo địa bàn. Sự lệch pha này dẫn đến hàng loạt khó khăn trong vận hành thực tế.
Nguồn tin trên báo Pháp luật TP. HCM cho biết, một trong những vướng mắc lớn nhất là quy định về phân hạng bệnh viện. Theo quy định hiện hành, cơ sở mới thành lập phải được xếp tạm ở mức "cơ bản" trong hai năm đầu. Điều này không phù hợp với cơ sở 2 của Bạch Mai và Việt Đức - vốn là các bệnh viện hạng đặc biệt và có thể khiến hoạt động chuyên môn bị "hạ cấp", đi ngược mục tiêu đầu tư ban đầu.
Bệnh viện Việt Đức cơ sở 2 được thiết kế với quy mô 1.000 giường. Ảnh: Báo VTC News
Bên cạnh đó, cơ chế thanh toán bảo hiểm y tế cũng phát sinh bất cập khi mỗi cơ sở phải ký hợp đồng riêng với cơ quan bảo hiểm tại địa phương. Với mô hình hai cơ sở thuộc cùng một bệnh viện nhưng đặt tại hai địa phương khác nhau, quy định này gây phân mảnh dữ liệu và phức tạp hóa quy trình thanh toán.
Không chỉ vậy, các quy định về chuyển tuyến, chuyển mẫu bệnh phẩm giữa hai cơ sở cũng đang trở thành rào cản khi buộc phải thiết lập các hợp đồng nội bộ, dù cả hai cùng thuộc một hệ thống quản lý. Điều này làm gia tăng thủ tục hành chính và có thể kéo dài thời gian điều trị.
Ngoài ra, bài toán nhân lực và tài chính cũng đặt ra không ít áp lực. Việc điều động bác sĩ, nhân viên y tế từ cơ sở chính về cơ sở 2 liên quan đến quyền lợi bảo hiểm y tế, trong khi nguồn thu ban đầu chưa ổn định lại khiến cơ chế tự chủ tài chính trở nên khó khả thi trong giai đoạn đầu vận hành.
Đề xuất cơ chế đặc thù để "mở khóa" dự án
Trước thực tế này, nguồn tin mới nhất được báo Pháp luật TP. HCM cho biết, Bộ Y tế hiện đang xây dựng dự thảo Nghị quyết của Chính phủ nhằm thiết lập cơ chế, chính sách đặc thù cho hai bệnh viện.
Theo đề xuất, cơ sở 2 của Bệnh viện Bạch Mai và Việt Đức sẽ được xếp hạng và phân cấp chuyên môn tương đương cơ sở 1 ngay khi đi vào hoạt động, thay vì phải trải qua giai đoạn xếp hạng tạm thời. Đồng thời, cơ chế bảo hiểm y tế sẽ được thống nhất đầu mối, cho phép ký hợp đồng chung nhằm tránh chồng chéo trong quản lý và thanh toán.
Một số đề xuất khác cũng hướng tới việc đơn giản hóa thủ tục nội bộ, cho phép luân chuyển bệnh nhân, mẫu bệnh phẩm linh hoạt giữa hai cơ sở, đồng thời sử dụng chung kết quả đấu thầu thuốc, vật tư và áp dụng thống nhất giá dịch vụ khám chữa bệnh.
Dự thảo nghị quyết này dự kiến được trình Chính phủ trong tháng 5/2026.
Bài toán lớn của đầu tư công trong lĩnh vực y tế
Việc hai dự án bệnh viện quy mô lớn vẫn chưa thể vận hành sau nhiều năm triển khai không chỉ là câu chuyện riêng của ngành y tế, mà còn phản ánh một vấn đề rộng hơn khi khoảng cách giữa đầu tư hạ tầng và hoàn thiện cơ chế vận hành.
Trong trường hợp của Bạch Mai và Việt Đức cơ sở 2, phần "cứng" của dự án đã hoàn thành, nhưng phần "mềm" – gồm cơ chế, quy định và mô hình tổ chức - lại chưa theo kịp. Nếu không sớm tháo gỡ, nguy cơ lãng phí nguồn lực đầu tư công là hiện hữu, đồng thời làm chậm mục tiêu giảm tải cho các bệnh viện tuyến Trung ương.
Quan trọng hơn, việc chậm đưa vào vận hành cũng đồng nghĩa với việc người dân tại khu vực Hà Nam và các tỉnh lân cận chưa thể tiếp cận các dịch vụ y tế chất lượng cao ngay tại địa phương - điều vốn là kỳ vọng lớn nhất khi các dự án này được phê duyệt.
