Thích
Mới đây, UBND TP. HCM đã kiến nghị Bộ Xây dựng xem xét bổ sung dự án tuyến đường sắt đô thị Bến Thành - Cần Giờ vào Chương trình tín dụng đầu tư hạ tầng điện, giao thông và công nghệ chiến lược. Động thái này không chỉ mang tính kỹ thuật về danh mục dự án, mà còn cho thấy một bước dịch chuyển đáng chú ý trong cách huy động nguồn lực cho hạ tầng quy mô lớn, theo báo Tài chính Đầu tư.
Theo quyết định đã được phê duyệt, dự án do Công ty cổ phần Đầu tư và Phát triển đường sắt cao tốc Vinspeed làm chủ đầu tư, với tổng mức đầu tư hơn 102.430 tỷ đồng, chưa bao gồm chi phí giải phóng mặt bằng khoảng 12.784 tỷ đồng từ ngân sách.
Vị trí hướng tuyến triển khai Dự án metro Bến Thành - Cần Giờ. Ảnh Internet
Điểm đáng chú ý nằm ở mô hình: Đầu tư trực tiếp bằng nguồn vốn tư nhân. Đây được xem là một "phép thử" quan trọng trong bối cảnh Việt Nam đang thúc đẩy vai trò của khu vực kinh tế tư nhân theo tinh thần Nghị quyết 68. Nếu thành công, mô hình này có thể tạo tiền lệ cho hàng loạt dự án hạ tầng lớn trong tương lai.
TP. HCM đánh giá, cách tiếp cận này giúp rút ngắn thời gian triển khai, giảm áp lực ngân sách và tăng tính linh hoạt trong vận hành dự án - những điểm yếu lâu nay của các dự án hạ tầng công.
Kết nối trung tâm - "đánh thức" Cần Giờ
Tuyến đường sắt dài hơn 54km, khởi đầu từ ga Bến Thành (Công viên 23 Tháng 9) và kết thúc tại khu đô thị du lịch lấn biển Cần Giờ. Giai đoạn I xây dựng 2 ga chính, các ga còn lại sẽ triển khai khi nhu cầu tăng.
Theo thiết kế, thời gian di chuyển chỉ khoảng 20,3 phút - một con số mang tính "đột phá" nếu so với hiện trạng kết nối phụ thuộc chủ yếu vào đường bộ. Khi đi vào vận hành, tuyến sẽ khai thác 6 đoàn tàu, hoạt động 17 giờ mỗi ngày.
Tuyến metro được kỳ vọng sẽ góp phần tạo động lực phát triển kinh tế vùng. Ảnh minh họa
Tác động không chỉ dừng ở giao thông. Tuyến đường sắt này được kỳ vọng sẽ: Tái cấu trúc không gian đô thị theo hướng giãn dân khỏi trung tâm; đồng thời thúc đẩy phát triển khu đô thị du lịch biển Cần Giờ; Tăng tính liên kết vùng giữa TP. HCM và các địa phương lân cận.
Ở góc độ kinh tế, đây là một dự án "lan tỏa" đúng nghĩa – tiêu chí mà Chính phủ đang ưu tiên khi lựa chọn danh mục cho chương trình tín dụng quy mô lớn.
Cửa vào gói tín dụng 500.000 tỷ đồng
Chương trình tín dụng đầu tư hạ tầng điện, giao thông, công nghệ chiến lược do Ngân hàng Nhà nước đề xuất có tổng quy mô tối đa lên tới 500.000 tỷ đồng, triển khai theo hai giai đoạn.
Giai đoạn 2025-2026 dự kiến giải ngân khoảng 100.000 tỷ đồng với lãi suất ưu đãi. Phần còn lại sẽ được phân bổ trong giai đoạn 2027–2030, tùy theo tiến độ và nhu cầu thực tế.
Việc TP. HCM đề xuất đưa tuyến Bến Thành - Cần Giờ vào danh mục này mang ý nghĩa then chốt: Nếu được chấp thuận, dự án sẽ tiếp cận nguồn vốn trung và dài hạn với chi phí thấp hơn, giảm áp lực tài chính cho nhà đầu tư và tăng khả năng về đích đúng tiến độ.
Nhìn rộng hơn, câu chuyện của tuyến Bến Thành - Cần Giờ phản ánh một xu hướng đang định hình: Chuyển dịch từ đầu tư công sang mô hình kết hợp, nơi khu vực tư nhân đóng vai trò chủ đạo trong các dự án hạ tầng chiến lược.
Trước đó, nguồn tin trên báo Nhân Dân cho biết tháng 12/2025, UBND TP. HCM đã chấp thuận chủ trương đầu tư tuyến đường sắt tốc độ cao Bến Thành-Cần Giờ do Vinspeed đầu tư thực hiện, dự kiến vận hành năm 2028.
Theo đánh giá của UBND TP. HCM, tuyến metro Bến Thành - Cần Giờ được hình thành nhằm đáp ứng nhu cầu vận tải hành khách trên hành lang tuyến đường sắt Bến Thành - Cần Giờ, với năng lực vận chuyển lớn, tốc độ cao, cải thiện an toàn giao thông; đồng thời góp phần giảm ách tắc, kéo gần khu đô thị Cần Giờ với trung tâm TP. HCM. Qua đó, tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội và tăng năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.
Báo Thanh Niên cung cấp thêm thông tin cho biết, dự án này đạt mục tiêu hoàn thành và đưa vào khai thác vào cuối năm 2028. Trước thời gian cấp bách, lãnh đạo TP. HCM đã yêu cầu các Sở, ngành và đơn vị liên quan đổi mới phương thức tổ chức thực hiện, tăng cường phối hợp, triển khai song song, đan xen các thủ tục nhằm bảo đảm tính đồng bộ, chặt chẽ về pháp lý, không để ảnh hưởng đến tiến độ chung.
Trong bối cảnh nhu cầu vốn cho hạ tầng ngày càng lớn, ngân sách nhà nước khó có thể "gánh" toàn bộ, việc thiết kế các chương trình tín dụng quy mô lớn, đi kèm lựa chọn đúng dự án có tính lan tỏa, sẽ là yếu tố quyết định.
Tuyến đường sắt này vì thế không chỉ là một công trình giao thông. Nó là phép thử cho chính sách, cho niềm tin vào khu vực tư nhân, và cho cách Việt Nam định hình lại chiến lược phát triển hạ tầng trong thập kỷ tới.
