Cửa ngõ phía Tây TP. HCM - đoạn Quốc lộ 1 dài gần 10km từ nút giao Kinh Dương Vương đến ranh Tây Ninh (địa phận Long An cũ) đang đứng trước một cuộc "đại phẫu" hạ tầng với quy mô lớn nhất trong nhiều năm trở lại đây. Tháng 11/2025, Chủ tịch UBND TP. HCM đã thống nhất đề xuất của Sở Xây dựng về kế hoạch chi tiết triển khai dự án thành phần 3 nâng cấp, mở rộng tuyến đường này theo hình thức đối tác công tư (hợp đồng BOT), trên nền tuyến hiện hữu và áp dụng cơ chế đặc thù theo Nghị quyết 98.
Theo chỉ đạo, Sở Xây dựng được giao làm đầu mối, phối hợp các cơ quan, đơn vị liên quan tập trung đẩy nhanh các thủ tục để bảo đảm tiến độ. Lộ trình thực hiện được xác định trong quý IV/2025 sẽ hoàn tất việc lập, thẩm định và phê duyệt báo cáo nghiên cứu khả thi; đến quý II/2026 tổ chức đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư và ký kết hợp đồng dự án; quý III/2026 hoàn tất thiết kế sau thiết kế cơ sở; dự kiến khởi công vào quý IV/2026 và hoàn thành vào cuối năm 2028.

Quốc lộ 1 qua huyện Bình Chánh cũ. Ảnh: Châu Tuấn
Đoạn Quốc lộ 1 này hiện nay mang tên đường Lê Khả Phiêu, đi qua khu vực Bình Tân và Bình Chánh cũ, là trục giao thông huyết mạch kết nối TP. HCM với các tỉnh miền Tây và liên thông với các tuyến vành đai. Tuy nhiên, với mặt cắt chỉ 6 làn xe, lưu lượng phương tiện ngày càng tăng đã khiến tuyến đường thường xuyên rơi vào tình trạng quá tải, đặc biệt tại các nút giao lớn.
Theo phương án thiết kế được đề xuất, toàn tuyến sẽ được mở rộng lên 60m, bố trí 10–12 làn xe thay cho 6 làn hiện hữu. Trong đó, 6–8 làn xe chính giữa có tốc độ thiết kế 80km/h; hai tuyến đường song hành hai bên với tốc độ 60km/h phục vụ xe máy và phương tiện hỗn hợp. Dọc tuyến sẽ bổ sung dải cây xanh, hệ thống chiếu sáng và không gian dành cho người đi bộ, hướng tới hình ảnh một trục giao thông hiện đại, trật tự và đồng bộ hơn so với thực trạng lâu nay.
Các nút giao trọng điểm được tổ chức theo dạng khác mức nhằm giảm xung đột dòng xe. Tại giao lộ Quốc lộ 1 – Kinh Dương Vương – Trần Đại Nghĩa sẽ xây dựng cầu vượt 4 làn xe. Cầu Bình Điền bắc qua sông Chợ Đệm hiện có hai cầu với tổng cộng 6 làn xe sẽ được bổ sung thêm cầu mới quy mô 6 làn, thực hiện theo các giai đoạn để tăng năng lực thông hành.

Phối cảnh nút giao Bình Thuận. Ảnh: Sở Xây dựng TP. HCM
Riêng nút giao Bình Thuận (giữa Quốc lộ 1 và Nguyễn Văn Linh) được xem là hạng mục phức tạp nhất khi tổ chức theo mô hình ba tầng. Dự án sẽ mở rộng hai cầu vượt song hành trên Quốc lộ 1 (mỗi bên 2 làn xe), xây dựng hai hầm chui (mỗi hầm 2 làn) kết nối trực tiếp từ đường Nguyễn Văn Linh sang đường dẫn cao tốc TP. HCM – Trung Lương, đồng thời bổ sung các cầu vượt bộ hành nhằm bảo đảm an toàn giao thông.
Tổng mức đầu tư sơ bộ của dự án khoảng 16.285 tỷ đồng, thực hiện theo hình thức BOT. Trong đó, ngân sách thành phố dự kiến bố trí hơn 9.600 tỷ đồng cho công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và giải phóng mặt bằng. Dự án dự kiến thu hồi đất của 2.241 hộ dân tại các phường Tân Tạo, An Lạc và các xã Tân Nhựt, Bình Chánh.
Khi hoàn thành, tuyến Quốc lộ 1 cửa ngõ phía Tây TP. HCM được kỳ vọng sẽ thay đổi diện mạo, từ một trục giao thông thường xuyên ùn ứ thành hành lang vận tải thông suốt, đóng vai trò then chốt trong kết nối liên vùng và thúc đẩy phát triển kinh tế khu vực phía Nam.
Quốc lộ 1A (còn gọi là Quốc lộ 1) được biết đến là con đường huyết mạch quan trọng và là tuyến quốc lộ dài nhất Việt Nam, chạy từ cửa khẩu Hữu Nghị, tỉnh Lạng Sơn, tới tỉnh Cà Mau.
Tổng chiều dài của Quốc lộ 1A khoảng 2.300km, chiếm khoảng 9% tổng chiều dài đường quốc lộ Việt Nam.