Ngày 18/3, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính chủ trì cuộc họp Thường trực Chính phủ nhằm rà soát tiến độ và tiếp tục đôn đốc triển khai loạt dự án đường sắt trọng điểm gồm dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam; tuyến Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng; công tác lập quy hoạch các tuyến Hà Nội - Lạng Sơn, Hải Phòng - Móng Cái cùng hệ thống đường sắt đô thị tại Hà Nội và TP. HCM.
Đối với dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, Bộ Xây dựng đã báo cáo phương án lựa chọn đối tác công nghệ, đồng thời tập trung xây dựng đề cương nhiệm vụ và hoàn thiện hồ sơ mời thầu trong tháng 3/2026. Việc lựa chọn tư vấn lập Báo cáo nghiên cứu khả thi dự kiến hoàn thành trong quý II/2026. Hiện 15/15 địa phương liên quan cùng Tập đoàn Điện lực Việt Nam đang tích cực rà soát, kiểm đếm khối lượng giải phóng mặt bằng, di dời hệ thống điện và triển khai xây dựng các khu tái định cư.

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính tại buổi làm việc. Nguồn ảnh: Báo Chính phủ
Với dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, các dự án thành phần đang được triển khai đồng bộ, bao gồm đầu tư hạ tầng kết nối ga và quảng trường, xây dựng tuyến đường sắt, cũng như công tác giải phóng mặt bằng và di dời công trình điện
Đối với các tuyến Hà Nội - Lạng Sơn và Hải Phòng - Móng Cái, Bộ Xây dựng đặt mục tiêu hoàn thành báo cáo đầu kỳ trong tháng 4/2026 và hoàn thiện quy hoạch trong năm 2026. Đồng thời, Bộ đã hướng dẫn thủ tục giao UBND tỉnh Quảng Ninh làm cơ quan chủ quản, chủ đầu tư dự án tuyến Hải Phòng - Hạ Long - Móng Cái.
Trong lĩnh vực đường sắt đô thị, Hà Nội đang triển khai thủ tục đầu tư 6 tuyến, trong đó dự kiến khởi công 4 tuyến trong năm 2026, đồng thời tiếp tục thi công 3 tuyến hiện hữu.
TP. HCM ưu tiên chuẩn bị đầu tư 6 tuyến trong giai đoạn 2026-2030. Bộ Xây dựng cũng đã lấy ý kiến các bộ, ngành và địa phương về hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật, đồng thời xây dựng Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia cho đường sắt đô thị (metro), dự kiến ban hành trong quý III/2026.
Kết luận cuộc họp, Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành và địa phương khẩn trương hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn, tiêu chí và quy trình, bảo đảm tiếp cận chuẩn mực quốc tế nhưng phù hợp điều kiện thực tiễn Việt Nam, làm cơ sở triển khai đồng bộ trên phạm vi cả nước.
Các dự án phải được triển khai đúng tiến độ, tuân thủ đầy đủ quy định pháp luật, đồng thời nâng cao chất lượng. Công tác kiểm tra, thanh tra, giám sát và kiểm toán cần được thực hiện nghiêm túc, kiên quyết phòng chống tham nhũng, tiêu cực và lợi ích nhóm. Việc hoàn thiện thủ tục đầu tư và bố trí nguồn vốn phải bảo đảm chặt chẽ, hiệu quả.
Thủ tướng cũng yêu cầu các địa phương đẩy mạnh công tác giải phóng mặt bằng và tái định cư, bảo đảm tiến độ nhanh, kịp thời, đồng thời nâng cao chất lượng đời sống người dân tại nơi ở mới, với hạ tầng đồng bộ, môi trường sống sáng - xanh - sạch - đẹp và đảm bảo sinh kế lâu dài.
Đối với dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, Thủ tướng yêu cầu Bộ Xây dựng có báo cáo đầy đủ, thể hiện chính kiến về lựa chọn công nghệ, xây dựng quy chuẩn và trên cơ sở đó hoàn thiện báo cáo khả thi và lựa chọn nhà đầu tư, nhà thầu (tư vấn, xây lắp, hệ thống điều khiển…).

Tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam. Ảnh minh họa
Với tuyến Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, các địa phương phải đẩy nhanh giải phóng mặt bằng, hoàn thành Báo cáo nghiên cứu khả thi ngay trong tháng 3 và triển khai xây dựng hạ tầng kết nối.
Đối với tuyến Hà Nội - Lạng Sơn, các địa phương cần tích cực hỗ trợ công tác lập quy hoạch. Với tuyến Hải Phòng - Hạ Long - Móng Cái, khẩn trương hoàn tất thủ tục giao địa phương làm cơ quan chủ quản; trường hợp phát sinh vướng mắc, Bộ Xây dựng và Bộ Tài chính phối hợp xử lý.
Đối với các tuyến đường sắt đô thị tại Hà Nội và TP. HCM, các khó khăn, vướng mắc cơ bản đã được tháo gỡ; các bộ, ngành và địa phương cần tiếp tục xử lý dứt điểm các vấn đề còn lại, trong đó Bộ Tài chính hỗ trợ về nguồn vốn vay.
Thủ tướng đặc biệt lưu ý TP. HCM ưu tiên các tuyến kết nối sân bay Long Thành, Tân Sơn Nhất và khu vực trung tâm. Đối với các tuyến do tư nhân đầu tư như Bến Thành - Cần Giờ và Hà Nội - Quảng Ninh, cần tăng cường giám sát và hoàn thiện cơ chế, chính sách phù hợp.
Bên cạnh đó, Bộ Tài chính được giao khẩn trương rà soát, trình phê duyệt Đề án tái cơ cấu Tổng công ty Đường sắt Việt Nam trước ngày 20/3. Bộ Công Thương hoàn thiện thủ tục để trình phê duyệt Đề án phát triển công nghiệp đường sắt trong tháng 3/2026, đồng thời tiếp tục đề xuất các cơ chế, chính sách liên quan.