TP nhỏ nhất Việt Nam được định hình trở thành trung tâm hàng hải quốc tế

Hải Phòng hiện đang chứng kiến sự chuyển dịch chiến lược mạnh mẽ khi lấy cảng biển làm trụ cột phát triển. Việc đầu tư đồng bộ hệ thống cảng nước sâu, logistics và hạ tầng liên kết vùng không chỉ gia tăng năng lực vận tải mà còn tạo nền tảng để thành phố này định hình vai trò trung tâm hàng hải quốc tế của Việt Nam.

Năm 2025, hệ thống cảng biển Hải Phòng đạt công suất 213 triệu tấn hàng hóa thông qua. Kim ngạch xuất khẩu của thành phố đạt 50,14 tỷ USD - con số cho thấy mức độ phụ thuộc ngày càng lớn của nền kinh tế địa phương vào năng lực khai thác cảng biển và dịch vụ logistics.

Cửa ngõ chiến lược của vùng kinh tế phía Bắc

Với vị trí là cửa chính ra biển của các tỉnh phía Bắc, Hải Phòng từ lâu đã đóng vai trò đầu mối giao thương quốc tế. Tuy nhiên, bước ngoặt thực sự đến khi khu bến cảng Lạch Huyện được đầu tư theo chuẩn cảng nước sâu, có khả năng tiếp nhận tàu container trọng tải lớn.

Chia sẻ trên báo Pháp luật Việt Nam, ông Nguyễn Tường Anh - Tổng Giám đốc Công ty CP Cảng Hải Phòng, cho biết hệ thống cảng container hiện đại đã hiện thực hóa mục tiêu "tiến ra biển lớn", đưa Lạch Huyện trở thành điểm trung chuyển quy mô khu vực.

Sự phát triển của cảng biển được hỗ trợ bởi mạng lưới hạ tầng sau cảng ngày càng hoàn thiện. Nhà ga T2 và Nhà ga hàng hóa tại Cảng hàng không quốc tế Cát Bi được nâng cấp; đường vành đai 2 đoạn Tân Vũ - Hưng Đạo - Bùi Viện; cao tốc ven biển qua Hải Phòng và 9km trên địa bàn Hưng Yên; cùng các tuyến kết nối khu công nghiệp đã tạo nên hệ sinh thái vận tải đa phương thức.

Nhờ đó, tổng vốn đầu tư toàn xã hội năm 2025 của Hải Phòng ước đạt hơn 321.000 tỷ đồng, tăng 15,6% so với năm trước, tương đương khoảng 42,9% GRDP; thu hút FDI đạt khoảng 3,8 tỷ USD.

Trên bản đồ hàng hải thế giới, Hải Phòng cũng ghi dấu ấn khi được Tạp chí Lloyd's List xếp hạng thứ 29 trong Top 100 cảng container có sản lượng lớn nhất toàn cầu năm 2025, với sản lượng xấp xỉ 7,1 triệu TEU. Đây là vị trí cao thứ hai trong ba cảng biển Việt Nam lọt bảng xếp hạng này.

Từ cảng biển đến trung tâm logistics và công nghiệp xanh

Không dừng ở vai trò trung chuyển hàng hóa, Hải Phòng đang mở rộng không gian phát triển với quy hoạch Khu kinh tế ven biển phía Nam khoảng 20.000ha - khu kinh tế thứ hai sau Đình Vũ - Cát Hải. Trọng tâm của khu vực này là hệ thống Cảng quốc tế Lạch Huyện và cảng nước sâu Nam Đồ Sơn, tạo thành chuỗi cảng chiến lược.

Theo ông Nguyễn Anh Tuấn - Phó Cục trưởng Cục Đầu tư nước ngoài (Bộ Tài chính), thành phố hiện đang ưu tiên thu hút dòng vốn FDI thế hệ mới vào các lĩnh vực bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, tự động hóa, R&D và công nghiệp phụ trợ công nghệ cao. Định hướng này phù hợp với mục tiêu phát triển cảng biển thông minh, dịch vụ logistics hiện đại và các trung tâm phân phối quốc tế tại khu thương mại tự do.

Trong quy hoạch phát triển hệ thống cảng biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn 2050, cảng biển Hải Phòng được xác định là cảng đặc biệt cấp khu vực và quốc tế, trung tâm logistics quốc tế gắn với công nghiệp xanh và thông minh.

Việc đầu tư các bến mới tại Lạch Huyện, Nam Đồ Sơn và cảng sông Văn Úc được kỳ vọng duy trì tăng trưởng vận tải hàng hóa ở mức 5-5,3% mỗi năm, đồng thời nâng cao năng lực đón khách du lịch đường biển. Đây là nền tảng để Hải Phòng không chỉ là cửa ngõ xuất nhập khẩu của miền Bắc mà còn tiến tới mục tiêu trở thành cực tăng trưởng quốc gia, thành phố cảng quy mô khu vực và trung tâm hàng hải toàn cầu.

Trong cấu trúc phát triển mới, quy mô diện tích không còn là giới hạn. Với chiến lược lấy cảng biển làm lõi và logistics - công nghiệp xanh làm động lực, Hải Phòng đang tái định vị mình trên bản đồ kinh tế biển châu Á - Thái Bình Dương.