Ả Rập Xê Út được cho đang theo đuổi một trong những dự án tham vọng nhất lịch sử kiến trúc hiện đại khi xây dựng Rise Tower - tòa tháp chọc trời cao tới 2.000m, gần gấp đôi Burj Khalifa hiện nay. Nếu hoàn thành, đây sẽ là công trình đầu tiên trên thế giới chạm ngưỡng chiều cao chưa từng có này, đồng thời trở thành biểu tượng mới cho chiến lược tái định hình nền kinh tế và đô thị của quốc gia Trung Đông giàu dầu mỏ.
Theo kế hoạch, Rise Tower sẽ được phát triển tại khu vực phía Bắc thủ đô Riyadh, thuộc siêu dự án North Pole - một trong những đại dự án trọng điểm nằm trong chiến lược "Vision 2030" do Thái tử Mohammed bin Salman khởi xướng.

Dự kiến tòa tháp chọc trời này cao đến 2.000m. Ảnh chụp màn hình
Khác với những tòa nhà siêu cao tầng truyền thống, Rise Tower được định vị như một "thành phố thẳng đứng" tích hợp nhiều chức năng trong cùng một công trình. Dự án dự kiến cao 678 tầng, bao gồm khách sạn, văn phòng, khu thương mại, đài quan sát, không gian giải trí và các khu vực công cộng quy mô lớn.
Đơn vị thiết kế là Foster & Partners - studio kiến trúc nổi tiếng của Anh từng tham gia nhiều công trình biểu tượng trên thế giới.
Với chiều cao khoảng 2.000m, Rise Tower sẽ vượt xa mọi công trình hiện hữu. Công trình này cao gấp hơn 4 lần Empire State Building tại New York và gần gấp đôi Burj Khalifa - tòa nhà cao nhất thế giới hiện nay với chiều cao 828m tại Dubai.

Công trình sẽ vượt qua kỷ lục của mọi tháp chọc trời hiện hữu. Ảnh: Parametric Architecture
Ngay cả Jeddah Tower - siêu tháp đang được xây dựng tại Ả Rập Xê Út với chiều cao dự kiến khoảng 1.000m - cũng chỉ bằng một nửa Rise Tower nếu dự án hoàn thành đúng thiết kế.
Giới chuyên môn đánh giá đây không đơn thuần là cuộc cạnh tranh về chiều cao, mà là tuyên bố về năng lực công nghệ, tài chính và tham vọng địa chính trị của Ả Rập Xê Út trong giai đoạn hậu dầu mỏ.
Rise Tower được Quỹ Đầu tư Công Saudi Arabia (PIF) mở thầu phát triển. Đây cũng là quỹ đứng sau hàng loạt siêu dự án đang làm thay đổi diện mạo quốc gia này như NEOM, The Line hay các tổ hợp nghỉ dưỡng quy mô lớn ven Biển Đỏ.

Tòa tháp chọc trời này sẽ sở hữu kiến trúc độc đáo. Ảnh: Architect and Interiors India
Theo định hướng của Vision 2030, Riyadh không chỉ được phát triển thành trung tâm tài chính - thương mại mới của Trung Đông, mà còn hướng tới vị thế đô thị toàn cầu về công nghệ, du lịch và dịch vụ cao cấp.
Trong bức tranh đó, Rise Tower được xem như công trình "biểu tượng", đại diện cho giai đoạn chuyển đổi của nền kinh tế Saudi Arabia từ phụ thuộc dầu mỏ sang mô hình tăng trưởng đa ngành.
Điểm đáng chú ý là dự án không chỉ tập trung vào quy mô hay độ cao, mà còn theo đuổi mô hình kiến trúc bền vững. Theo thông tin công bố, Rise Tower sẽ tích hợp các không gian xanh, hệ thống tiết kiệm năng lượng và các giải pháp công nghệ nhằm giảm tác động môi trường trong quá trình vận hành.

Phối cảnh không gian bên trong của tòa tháp: Ảnh: Parametric Architecture
Tòa tháp được hình dung như một tổ hợp đô thị hoàn chỉnh, nơi các chức năng sống, làm việc, lưu trú và giải trí được kết nối trong cùng một cấu trúc siêu cao tầng.
Ông Mohammed Al Qahtani - Giám đốc điều hành Saudi Arabia Holding Co. cho rằng dự án sẽ tạo ra tác động lớn tới kinh tế và xã hội khu vực, từ thu hút đầu tư quốc tế, thúc đẩy du lịch cho tới nâng cao vị thế toàn cầu của Riyadh.
Theo ước tính ban đầu, Rise Tower có tổng vốn đầu tư khoảng 5 tỷ USD. Mức chi phí này cao hơn đáng kể so với Burj Khalifa - công trình tiêu tốn khoảng 1,5 tỷ USD khi xây dựng cách đây hơn một thập kỷ.
Tuy nhiên, giới quan sát cho rằng con số thực tế có thể còn tiếp tục thay đổi bởi quy mô kỹ thuật và độ phức tạp của dự án gần như chưa từng có tiền lệ trong ngành xây dựng toàn cầu.
Hiện chưa có liên danh xây dựng chính thức được công bố, song kế hoạch khởi công được kỳ vọng bắt đầu từ năm 2026. Phần lớn hạng mục dự kiến hoàn thiện trước năm 2030 - mốc thời gian quan trọng trong chiến lược Vision 2030 của Ả Rập Xê Út.
Nếu thành hiện thực, Rise Tower sẽ không chỉ phá vỡ mọi kỷ lục về chiều cao, mà còn đánh dấu bước chuyển mới trong cuộc đua kiến trúc toàn cầu - nơi các siêu công trình ngày càng trở thành công cụ thể hiện tầm ảnh hưởng quốc gia, năng lực công nghệ và sức mạnh kinh tế của các cường quốc mới nổi.
Ả Rập Xê Út là nền kinh tế lớn nhất Trung Đông và thuộc nhóm quốc gia giàu tài nguyên dầu mỏ hàng đầu thế giới. Theo Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA), nước này sở hữu khoảng 17% trữ lượng dầu mỏ đã được chứng minh toàn cầu, đồng thời là một trong những quốc gia xuất khẩu dầu lớn nhất thế giới thông qua tập đoàn quốc doanh Saudi Aramco - doanh nghiệp từng nhiều lần giữ vị trí công ty giá trị nhất hành tinh.
Theo Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), GDP danh nghĩa của Ả Rập Xê Út năm 2025 ước đạt hơn 1.100 tỷ USD, lớn nhất khu vực Trung Đông. Nguồn thu khổng lồ từ dầu mỏ giúp quốc gia này tích lũy lượng vốn đầu tư công rất lớn, đặc biệt thông qua Quỹ đầu tư công Saudi Arabia (PIF) với tổng tài sản quản lý ước khoảng hơn 900 tỷ USD.
Những năm gần đây, Ả Rập Xê Út đẩy mạnh chiến lược "Vision 2030" nhằm giảm phụ thuộc vào dầu mỏ, mở rộng sang các lĩnh vực như công nghệ, du lịch, bất động sản và hạ tầng siêu đô thị. Đây cũng là lý do quốc gia này liên tục theo đuổi các siêu dự án quy mô hàng chục đến hàng trăm tỷ USD như NEOM, The Line hay Rise Tower.