Đầm phá lớn nhất Đông Nam Á của Việt Nam đón ‘cú hích’ lớn từ hạ tầng

Hệ đầm phá Tam Giang - Cầu Hai tại TP. Huế được xem là đầm phá lớn nhất Đông Nam Á, với diện tích mặt nước khoảng 216km2, kéo dài gần 70km dọc ven biển. Đây không chỉ là không gian sinh thái đặc thù mà còn là “sinh kế tự nhiên” của hàng chục nghìn hộ dân, gắn với nguồn lợi thủy hải sản phong phú và cảnh quan sông nước đặc trưng hiếm có.

Vị trí tiếp giáp trực tiếp với biển Đông giúp khu vực Tam Giang – Cầu Hai sở hữu tiềm năng lớn để phát triển du lịch, dịch vụ và các đô thị ven biển. Tuy nhiên, nghịch lý tồn tại suốt nhiều năm qua là tiềm năng lớn nhưng hạ tầng giao thông lại là “nút thắt” kìm hãm sự phát triển. Dù hai bờ Đông – Tây phá Tam Giang có khoảng cách không xa, việc đi lại giữa các khu vực vẫn gặp nhiều trở ngại do thiếu các công trình kết nối trực tiếp.

Thực tế, hệ thống giao thông ven phá hiện nay chủ yếu là các tuyến đường nhỏ hẹp, quanh co, đi xuyên qua khu dân cư đông đúc. Toàn khu vực Tam Giang – Cầu Hai mới chỉ có 5 cây cầu bắc qua phá, chưa đáp ứng được nhu cầu đi lại và giao thương ngày càng gia tăng. Đặc biệt, đoạn ven biển từ cầu Thuận An đến cầu Trường Hà dài gần 20km gần như không có thêm cầu kết nối, khiến việc di chuyển từ các địa phương ven phá về trung tâm TP Huế, sân bay Phú Bài và các khu vực phát triển trọng điểm gặp nhiều khó khăn. Bởi vậy, mong mỏi về những cây cầu vượt phá đã trở thành kiến nghị kéo dài suốt nhiều năm của người dân địa phương.

Trước yêu cầu thực tiễn đó, TP. Huế đang chuẩn bị đầu tư xây dựng thêm 3 cây cầu vượt phá Tam Giang, gồm: cầu Phú Vang – Phú Vinh, cầu Hà Trung (Phú Vang – Vinh Lộc) và cầu Vĩnh Tu (Quảng Điền – Phong Quảng). Khi hoàn thành, hệ thống cầu này được kỳ vọng sẽ tạo bước ngoặt trong kết nối giao thông khu vực ven biển, mở ra không gian phát triển mới cho vùng bãi ngang và đầm phá.

Theo kế hoạch, dự án cầu qua phá Tam Giang nối xã Phú Vang với xã Phú Vinh đã được đưa vào danh mục đầu tư giai đoạn 2026–2030, với tổng mức vốn hơn 1.023 tỷ đồng. Công trình có tổng chiều dài khoảng 3km, trong đó phần cầu vượt phá dài khoảng 1,4km, mặt cầu rộng 15,5m; tuyến đường dẫn hai đầu cầu dài khoảng 1,6km, mặt cắt ngang 26m, bảo đảm khả năng lưu thông đồng bộ và an toàn.

Cùng giai đoạn này, cầu Hà Trung nối xã Phú Vang với xã Vinh Lộc cũng được xác định đầu tư với tổng mức vốn dự kiến khoảng 950 tỷ đồng. Dự án nằm trong quy hoạch trục kết nối ven phá, đóng vai trò hoàn thiện mạng lưới giao thông khu vực phía Đông TP. Huế.

Riêng dự án cầu Vĩnh Tu nối xã Quảng Điền với phường Phong Quảng có tổng mức đầu tư dự kiến hơn 1.500 tỷ đồng, hiện đang trong quá trình xem xét, phê duyệt chủ trương đầu tư. Theo phương án đề xuất, cầu Vĩnh Tu có tổng chiều dài khoảng 3,24km, trong đó phần cầu chính dài 2,36km, còn lại là đường dẫn hai đầu cầu; mặt cắt ngang cầu và đường dẫn rộng 15,5m.

Khi hệ thống các cầu vượt phá Tam Giang được hình thành, khoảng cách di chuyển từ các xã, phường ven phá đến trung tâm TP. Huế sẽ được rút ngắn đáng kể, tạo điều kiện thuận lợi cho giao thương, đi lại an toàn của người dân. Đồng thời, các công trình này được kỳ vọng sẽ trở thành “chìa khóa mở cửa” cho phát triển du lịch biển, du lịch sinh thái đầm phá – lĩnh vực còn nhiều dư địa nhưng chưa được khai thác tương xứng.

Không chỉ mang ý nghĩa về giao thông, các dự án cầu vượt phá Tam Giang còn có vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế – xã hội, bảo đảm quốc phòng – an ninh, phục vụ công tác phòng chống thiên tai và di dời dân cư khi mưa bão, lũ lụt. Đặc biệt, việc hình thành các cây cầu vĩnh viễn sẽ chấm dứt tình trạng chia cắt đôi bờ, giảm sự phụ thuộc vào các chuyến đò ngang đã tồn tại qua nhiều thế hệ.

Theo lãnh đạo Sở Xây dựng TP. Huế, việc bổ sung các cây cầu vượt phá Tam Giang sẽ góp phần tháo gỡ điểm nghẽn kết nối Đông – Tây, tạo nền tảng cho phát triển kinh tế – xã hội các địa phương ven phá. Từ đó, không gian phát triển mới được mở ra, đời sống người dân được cải thiện và hình thành các đô thị ven biển, khu dịch vụ – du lịch sinh thái gắn với hệ đầm phá Tam Giang – Cầu Hai trong tương lai.