Một hộ dân tại Hải Phòng phản ánh trên báo Chính Phủ cho biết, gia đình được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất từ năm 1998 với diện tích 543m2. Tuy nhiên, khi đo đạc lại theo hiện trạng, diện tích thực tế được xác định là 672m2, tăng 129m2 so với thông tin ghi trên sổ đỏ.
Theo người dân, gia đình không thực hiện khai hoang, lấn chiếm hay xảy ra tranh chấp với các hộ liền kề trong quá trình sử dụng đất. Một cạnh thửa đất giáp đất nông nghiệp nhưng phần diện tích tăng thêm không lấn sang khu vực này.
Từ thực tế trên, người dân đặt câu hỏi liệu phần diện tích chênh lệch có được cập nhật bổ sung vào Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hay không và khi thực hiện thủ tục có phát sinh nghĩa vụ tài chính nào.

Trường hợp đất đo thực tế lớn hơn so với sổ đỏ, người dân sẽ được cấp bổ sung nếu đáp ứng đủ điều kiện. Ảnh minh họa
Trả lời vấn đề này, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết đây là trường hợp cụ thể nên cần căn cứ hồ sơ địa chính lưu trữ, hiện trạng sử dụng đất cũng như quy định do địa phương ban hành để xem xét, xử lý.
Tuy nhiên, Bộ cũng dẫn quy định tại khoản 6 Điều 135 Luật Đất đai để làm rõ nguyên tắc xử lý đối với trường hợp diện tích thực tế chênh lệch so với sổ đỏ.
Theo đó, nếu ranh giới thửa đất hiện tại không thay đổi so với thời điểm được cấp Giấy chứng nhận và không phát sinh tranh chấp với các hộ sử dụng đất liền kề thì diện tích đất sẽ được xác định theo số liệu đo đạc thực tế.
Nói cách khác, nếu người sử dụng đất chứng minh được việc sử dụng ổn định, đúng ranh giới cũ và không có hành vi lấn chiếm, phần diện tích tăng thêm có thể được xem xét cập nhật vào Giấy chứng nhận.
Trong trường hợp việc đo đạc lại cho thấy ranh giới thửa đất đã thay đổi so với thời điểm cấp sổ đỏ và diện tích thực tế lớn hơn diện tích ghi trên Giấy chứng nhận, phần diện tích chênh lệch sẽ được xem xét cấp Giấy chứng nhận theo quy định tại khoản 2 Điều 24 Nghị định 101/2024/NĐ-CP.
Về các khoản nghĩa vụ tài chính phát sinh khi cấp đổi hoặc điều chỉnh Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề nghị người dân liên hệ cơ quan tài chính hoặc văn phòng đăng ký đất đai tại địa phương để được hướng dẫn cụ thể theo từng hồ sơ.
Theo giới chuyên môn, việc diện tích thực tế khác với số liệu trên sổ đỏ khá phổ biến, nhất là với các giấy chứng nhận được cấp từ nhiều năm trước khi công nghệ đo đạc còn hạn chế.
Trong nhiều trường hợp, chênh lệch diện tích xuất phát từ sai số kỹ thuật trong quá trình đo đạc cũ chứ không phải do người dân tự ý mở rộng đất. Tuy nhiên, việc có được công nhận diện tích tăng thêm hay không vẫn phụ thuộc vào hồ sơ pháp lý, nguồn gốc sử dụng đất và kết quả xác minh của cơ quan chức năng địa phương.