Trước các kiến nghị liên quan đến việc miễn, giảm và ghi nợ tiền sử dụng đất khi chuyển mục đích từ đất vườn, ao sang đất ở, Bộ Tài chính vừa có phản hồi chính thức, khẳng định hệ thống pháp luật hiện hành đã quy định rõ ràng về phạm vi áp dụng và điều kiện thực hiện.
Theo Bộ Tài chính, chính sách miễn tiền sử dụng đất trong hạn mức giao đất ở đã được quy định đối với một số nhóm đối tượng khi cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu hoặc khi được phép chuyển mục đích sang đất ở.
Cụ thể, theo Nghị định 103/2024, hộ nghèo và hộ đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống tại địa bàn đặc biệt khó khăn được miễn tiền sử dụng đất trong hạn mức. Chính sách này gắn với Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.

Hộ nghèo và hộ đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống tại địa bàn đặc biệt khó khăn được miễn tiền sử dụng đất trong hạn mức. Ảnh: Internet
Về cơ chế ghi nợ tiền sử dụng đất, Luật Đất đai 2024 cùng các nghị định hướng dẫn đã quy định rõ các nội dung liên quan đến đối tượng được ghi nợ, mức ghi nợ, thời hạn ghi nợ, trình tự và thủ tục thanh toán cũng như xóa nợ.
Theo đó, đối tượng được ghi nợ gồm người tái định cư và hộ gia đình, cá nhân được cấp Giấy chứng nhận lần đầu có nhu cầu ghi nợ. Đây là các trường hợp cụ thể đã được xác định trong luật, không phải chính sách áp dụng đại trà.

Đề xuất ghi nợ tiền sử dụng đất trên sổ đỏ. Ảnh: Internet
Đối với trường hợp chuyển đổi đất vườn, ao gắn liền với đất ở sang đất ở, Nghị quyết 54/2025 quy định mức thu tiền sử dụng đất thấp hơn, áp dụng cho diện tích không vượt quá hai lần hạn mức giao đất ở. Điều này đồng nghĩa với việc chính sách ưu đãi chỉ áp dụng trong giới hạn nhất định, tránh tình trạng mở rộng diện tích vượt khung ưu tiên.
Trường hợp có đề xuất mở rộng thêm đối tượng được ghi nợ, Bộ Tài chính cho biết cần kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường xem xét theo thẩm quyền.
Như vậy, các quy định hiện hành đã xác lập rõ ranh giới giữa miễn, giảm và ghi nợ tiền sử dụng đất, đồng thời xác định cụ thể nhóm được hưởng chính sách và nghĩa vụ thanh toán. Việc thực hiện không phụ thuộc vào đề xuất đơn lẻ mà phải tuân thủ đúng khuôn khổ của Luật Đất đai 2024 và các nghị định liên quan.