TTXVN cho hay, đoạn tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam đi qua Đắk Lắk đang bước vào giai đoạn chuẩn bị mặt bằng với quy mô giải phóng đất đai lớn chưa từng có tại địa phương này. Theo tính toán sơ bộ, hơn 800ha đất sẽ được thu hồi và trên 3.000 hộ dân phải bố trí tái định cư để nhường chỗ cho dự án hạ tầng trọng điểm quốc gia.
Theo Sở Xây dựng Đắk Lắk, tuyến đường sắt tốc độ cao đi qua tỉnh có chiều dài gần 98,7km, bắt đầu từ xã Xuân Lộc và kết thúc tại xã Hòa Xuân, đi qua địa bàn 13 xã, phường.
Quá trình triển khai dự án dự kiến ảnh hưởng tới gần 5.600 nhà ở và thửa đất dọc tuyến. Đây được xem là một trong những đợt giải phóng mặt bằng có quy mô lớn nhất tại Đắk Lắk trong nhiều năm qua.
Theo báo Tuổi Trẻ, phương án tuyến hiện nay vẫn còn nhiều điểm vướng mắc khi đi qua và ảnh hưởng trực tiếp đến nhiều khu dân cư cũng như các công trình đặc thù như chùa, cô nhi viện...
Do đó, địa phương cũng đã nhiều lần kiến nghị Bộ Xây dựng tiến hành xem xét, điều chỉnh hướng tuyến nhằm hạn chế tối đa ảnh hưởng đến các công trình văn hóa, lịch sử cũng như khu dân cư hiện hữu.
Để chuẩn bị nơi ở mới cho người dân, tỉnh đã lựa chọn 18 khu đất với tổng diện tích hơn 131ha để xây dựng các khu tái định cư. Song song đó, địa phương cũng quy hoạch thêm 5 khu cải táng với diện tích khoảng 9ha nhằm phục vụ việc di dời mồ mả trong phạm vi dự án.
Không chỉ tập trung vào công tác tái định cư, Đắk Lắk hiện cũng bắt đầu chuẩn bị nguồn vật liệu phục vụ thi công tuyến đường sắt tốc độ cao. Theo đề xuất của Sở Xây dựng, địa phương dự kiến bố trí 5 mỏ đất san lấp, 2 mỏ cát xây dựng cùng hàng chục vị trí bãi đổ thải để phục vụ quá trình triển khai dự án.
Trước đó, Bộ Xây dựng đã có văn bản đề nghị bố trí khoảng 4.000 tỷ đồng kế hoạch vốn năm 2026 để triển khai các công việc liên quan. Trên cơ sở này, tỉnh Đắk Lắk đã bắt đầu phân bổ nguồn vốn cho các chủ đầu tư thực hiện các hạng mục theo quy định.

Công tác giải phóng mặt bằng để triển khai Dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam hiện đang được triển khai. Ảnh: TTXVN
Tuy nhiên, theo đánh giá của địa phương, hướng tuyến hiện tại vẫn đi qua nhiều khu dân cư hiện hữu và ảnh hưởng tới một số công trình có yếu tố lịch sử, văn hóa đặc thù.
Vì vậy, tỉnh đã đề xuất cơ quan chức năng tiếp tục rà soát nhằm hạn chế tối đa việc chồng lấn và tác động tới đời sống người dân. Bộ Xây dựng sau đó thống nhất giao đơn vị tư vấn nghiên cứu điều chỉnh ở các vị trí cần thiết.
Theo kế hoạch, việc cắm cọc và bàn giao mốc giải phóng mặt bằng ngoài thực địa dự kiến được triển khai từ quý III/2027.
Tại cuộc họp Ban Chỉ đạo giải phóng mặt bằng dự án diễn ra ngày 19/5, Bí thư Tỉnh ủy Đắk Lắk Lương Nguyễn Minh Triết yêu cầu các đơn vị liên quan phải hoàn tất quy hoạch toàn bộ khu tái định cư và cải táng ngay trong tháng 6/2026.

Dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam.
Lãnh đạo tỉnh cũng yêu cầu các địa phương quản lý chặt hiện trạng đất đai trong vùng quy hoạch, tránh phát sinh tình trạng xây dựng trái phép hoặc đầu cơ chờ dự án.
Đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam là dự án hạ tầng trọng điểm quốc gia đã được Quốc hội thông qua chủ trương đầu tư từ cuối năm 2024, tổng vốn đầu tư khoảng 67 tỷ USD.
Toàn tuyến dài khoảng 1.541km, đi qua 15 tỉnh, thành phố, được đầu tư theo tiêu chuẩn đường đôi khổ 1.435mm với tốc độ thiết kế tối đa 350km/h. Khi hoàn thành, tuyến đường sắt này được kỳ vọng sẽ tạo ra bước thay đổi lớn trong kết nối liên vùng và vận tải quốc gia.
Sau sáp nhập, 3 tỉnh có diện tích lớn nhất cả nước là Lâm Đồng, Gia Lai, Đắk Lắk. Trong đó, tỉnh Lâm Đồng (gồm tỉnh Lâm Đồng, Đắk Nông và Bình Thuận cũ) rộng nhất với hơn 24.000km2, dân số 3,8 triệu. Tỉnh Gia Lai (được hợp thành từ tỉnh Gia Lai, Bình Định cũ) rộng thứ hai với gần 22.000km2. Tỉnh Đắk Lắk (gồm Đắk Lắk, Phú Yên) rộng thứ 3 với diện tích 18.096,4km2.