Thích
Theo quy định mới tại khoản 2 Điều 43 Luật Xây dựng 2025, có 8 nhóm công trình được miễn giấy phép xây dựng trước khi khởi công.
Đáng chú ý nhất là nhóm công trình cấp 4 và nhà ở riêng lẻ quy mô nhỏ.
Cụ thể, nhà ở riêng lẻ dưới 7 tầng, có tổng diện tích sàn xây dựng dưới 500m2 sẽ không phải xin giấy phép xây dựng nếu không nằm trong các khu vực yêu cầu quản lý đặc thù về quy hoạch và kiến trúc.
Nhiều công trình sẽ được miễn giấy phép xây dựng từ 1/7. Ảnh minh hoạ
Các khu vực không được áp dụng miễn giấy phép gồm:
- Khu chức năng.
- Khu vực phát triển đô thị theo quy hoạch chung thành phố.
- Khu kinh tế.
- Khu du lịch quốc gia.
- Khu vực đã có quy chế quản lý kiến trúc,
hoặc khu vực xây dựng thuộc quy hoạch chung cấp xã.
Đây được xem là thay đổi lớn so với quy định hiện hành khi luật mới lần đầu tiên bổ sung tiêu chí về tổng diện tích sàn xây dựng để xác định đối tượng được miễn giấy phép.
Ngoài nhà ở riêng lẻ, luật mới cũng mở rộng diện miễn phép với một số công trình sửa chữa và cải tạo.
Theo đó, trường hợp sửa chữa bên trong công trình sẽ không phải xin phép nếu việc cải tạo không làm thay đổi công năng sử dụng, không ảnh hưởng kết cấu chịu lực và vẫn đảm bảo yêu cầu về môi trường, phòng cháy chữa cháy cũng như hạ tầng kỹ thuật.
Đối với phần sửa chữa mặt ngoài công trình, chủ đầu tư cũng được miễn giấy phép nếu công trình không tiếp giáp các tuyến đường trong đô thị có yêu cầu quản lý kiến trúc.
Một điểm đáng chú ý là Luật Xây dựng 2025 đã bỏ quy định bắt buộc công trình sửa chữa, cải tạo phải "phù hợp với quy hoạch đô thị và nông thôn" như luật hiện hành.
Bên cạnh các trường hợp nêu trên, luật cũng tiếp tục duy trì diện miễn giấy phép với một số công trình đặc thù khác như:
- Công trình bí mật Nhà nước.
- Công trình xây dựng khẩn cấp.
- Công trình tạm phục vụ thi công.
hoặc các công trình thuộc dự án đã được cơ quan chuyên môn thẩm định thiết kế xây dựng theo quy định.
Dù được miễn giấy phép xây dựng, chủ đầu tư không đồng nghĩa được tự ý thi công.
Luật mới quy định trước khi khởi công, chủ đầu tư vẫn phải gửi thông báo khởi công đến cơ quan quản lý xây dựng tại địa phương để phục vụ công tác quản lý trật tự xây dựng, ngoại trừ một số trường hợp đặc biệt như nhà ở riêng lẻ của hộ gia đình, cá nhân hoặc công trình khẩn cấp.
Đối với công trình thuộc diện miễn giấy phép như nhà ở dưới 7 tầng hoặc công trình cải tạo, hồ sơ gửi kèm thông báo khởi công vẫn phải bao gồm các tài liệu kỹ thuật tương tự hồ sơ xin cấp phép xây dựng, chỉ không cần nộp đơn đề nghị cấp phép.
Theo Luật Xây dựng 2025, việc quản lý trật tự xây dựng sẽ được thực hiện ngay từ thời điểm tiếp nhận thông báo khởi công cho đến khi công trình hoàn thành và đưa vào sử dụng.
Song song với việc cắt giảm thủ tục hành chính, luật mới cũng siết chặt hơn các yêu cầu kỹ thuật đối với công trình xây dựng.
Đặc biệt, các công trình thuộc diện phải thẩm định thiết kế phòng cháy chữa cháy theo Luật Phòng cháy chữa cháy và cứu nạn cứu hộ 2024 vẫn bắt buộc phải thực hiện thẩm tra thiết kế trước khi triển khai.
Các công trình quy mô lớn, có ảnh hưởng đến an toàn cộng đồng hoặc sử dụng kỹ thuật phức tạp cũng phải được thẩm tra về tiêu chuẩn kỹ thuật, an toàn công trình và mức độ tuân thủ quy chuẩn xây dựng hiện hành.
