Áp dụng bảng giá đất mới từ năm 2026
Theo Luật Đất đai 2024, hệ thống bảng giá đất được xây dựng theo Luật Đất đai 2013 sẽ chính thức chấm dứt hiệu lực kể từ ngày 31/12/2025. Bắt đầu từ năm 2026, cơ chế định giá đất mới sẽ được triển khai trên phạm vi toàn quốc, đánh dấu sự thay đổi căn bản trong phương thức xác lập và cập nhật giá đất.
Một điểm đổi mới quan trọng là bảng giá đất sẽ không còn được ban hành theo chu kỳ 5 năm như trước, mà được xây dựng và điều chỉnh hằng năm. Theo đó, giá đất được xác định chi tiết đến từng vị trí, từng thửa đất, dựa trên nguyên tắc thị trường. Cách tiếp cận này được kỳ vọng sẽ thu hẹp khoảng cách giữa giá đất do Nhà nước quy định và giá giao dịch thực tế, từng bước khắc phục tình trạng "hai giá" tồn tại trong thời gian dài.
Giảm mạnh nghĩa vụ tài chính khi chuyển đất nông nghiệp sang đất ở
Song song với việc đổi mới bảng giá đất, chính sách giảm nghĩa vụ tài chính khi chuyển mục đích sử dụng đất cũng là nội dung được người dân đặc biệt quan tâm.

Hàng loạt các chính sách mới về đất đai sẽ chính thức có hiệu lực từ hôm nay 1/1/2026. Ảnh: Internet
Theo Nghị quyết 254/2025/QH15 của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong thi hành Luật Đất đai (có hiệu lực từ ngày 01/01/2026), người sử dụng đất khi chuyển mục đích từ đất vườn, ao hoặc đất nông nghiệp sang đất ở sẽ được áp dụng mức thu tiền sử dụng đất ưu đãi hơn so với quy định hiện hành.
Cụ thể, đối với diện tích trong hạn mức giao đất ở, người dân chỉ phải nộp 30% chênh lệch tiền sử dụng đất; với phần diện tích vượt hạn mức nhưng không quá một lần hạn mức tại địa phương, mức thu là 50% chênh lệch. So với quy định trước đây, mức thu này giảm khoảng 70%.
Tuy nhiên, chính sách ưu đãi chỉ áp dụng trong những trường hợp nhất định, bao gồm: đất vườn, ao hoặc đất nông nghiệp nằm trong cùng thửa đất có đất ở khi được công nhận quyền sử dụng đất; hoặc đất có nguồn gốc là đất vườn, ao gắn liền với đất ở nhưng đã bị tách thửa do chuyển nhượng hoặc do đo đạc bản đồ địa chính trước ngày 01/7/2014. Mỗi hộ gia đình, cá nhân chỉ được hưởng chính sách này một lần đối với một thửa đất.
Đối với phần diện tích xin chuyển mục đích vượt quá một lần hạn mức giao đất ở, người sử dụng đất vẫn phải nộp 100% chênh lệch tiền sử dụng đất theo quy định.
Mở rộng trường hợp Nhà nước thu hồi đất khi đạt thỏa thuận trên 75%
Nghị quyết 254/2025/QH15 cũng bổ sung các trường hợp Nhà nước thu hồi đất để phục vụ phát triển kinh tế – xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng.
Theo đó, Quốc hội thống nhất bổ sung ba nhóm trường hợp, gồm: thực hiện các dự án trong khu thương mại tự do; dự án trong trung tâm tài chính quốc tế; và trường hợp triển khai dự án thông qua thỏa thuận nhận quyền sử dụng đất nhưng đã hết thời hạn thỏa thuận.
Đáng chú ý, nếu quá trình thỏa thuận đạt trên 75% diện tích đất và trên 75% số lượng người sử dụng đất, Hội đồng nhân dân cấp tỉnh sẽ xem xét, quyết định việc Nhà nước thu hồi phần diện tích đất còn lại để giao đất hoặc cho thuê đất đối với chủ đầu tư.
Bên cạnh đó, Nhà nước cũng được thu hồi đất nhằm tạo quỹ đất để thanh toán cho các dự án thực hiện theo hợp đồng xây dựng – chuyển giao (BT), hoặc để cho thuê đất tiếp tục phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh trong trường hợp tổ chức đang sử dụng đất bị thu hồi theo quy định.